Van Edremit'te yaralı karganın korunması mahallede dikkat çekti
Olay ve gözlem
Van'ın Edremit ilçesi Yeni Cami Mahallesi'nde yaşayan yaban hayatı fotoğrafçısı ve biyolog Vedat Atlı, evinin karşısındaki çalılıklarda sürekli bekleyen üç karganın hareketlerini izlerken birinin sol kanadının yaralı olduğunu ve uçamadığını tespit etti. Diğer iki karga, yaralı olanı koruyup etrafında bekleyerek mahalle sakinlerinin ilgisini çekti.
Atlı olayı anlatırken şunları söyledi: "Uzun bir süredir oturduğum evin karşısındaki çitlerde sürekli üç karganın durduğunu görüyordum. Birisi yalnız kalıyordu, ikisi de onu belli bir mesafeden izliyordu. Bu durum sürekli devam ediyordu. İlk olarak bir ay önce fark ettim; kargaların geliş ve göç mevsimi olduğu için sıradan bir olay sandım, belki yuva yapmak için yer arıyorlardır diye düşündüm. Sonra yaklaşık 20 gün önce salonda otururken, karganın sol kanadını aşağı doğru indirdiğini fark ettim. Sol kanadı sakat, yani uçamıyor. Çalıların arasına giriyor, koşuyor ama uçup kaçamıyor. Biraz daha dikkatli bakınca, o iki karganın aslında ona gözetmen olduğunu, ailesinden geldiklerini ve vefa gösterip onu terk etmediklerini fark ettim. Bunun üzerine onları beslemeye başladım. Şimdi her sabah evden çıkışta bir poğaça ya da bir parça ekmek koyuyorum. Onlar da çitlerde sesimi duyunca gelip ekmeklerini yiyorlar, karınlarını doyuruyorlar"
Mahalle desteği ve korunma davranışı
Atlı'nın gözlemleri, yaralı kargayı koruyan iki karganın yalnızca yakın takiple yetinmediğini, aynı zamanda çevresel tehditlere karşı da nöbetleşerek tepki verdiklerini gösteriyor. Yerel sakinlerin düzenli olarak bıraktığı yiyecekler, kuşların bölgeyi benimsemesine ve yaralı karganın ihtiyaçlarının karşılanmasına katkı sağlıyor.
Atlı bu ilişkiyi şu sözlerle özetledi: "Doğada, alanda da bu tür durumları görüyorum ama bunu bizzat kapımın önünde yaşamak, şahit olmak bize ilginç hissettirdi. Belli bir alanı kapıp onu korumaları ve tehlikelerden gözetmeleri nedeniyle mutlu oluyoruz. Bunu fark edebiliyorum, bir kedi bile yaklaşsa kesinlikle izin vermiyorlar. Karga tam olarak yardıma muhtaç bir durumda mı, açıkçası bilmiyorum. Yanaşmaya çalıştığınız zaman çalıların arasına kaçıyor, kendini koruyor. Sadece kanadında ya bir yorgunluk ya da bir sakatlık var, tam olarak ne olduğunu bilmiyorum ama kendini çok yardıma muhtaçmış gibi hissettirmiyor. Buna rağmen diğerleri sürekli başında bekleyip onu koruyorlar. Bu ilişkileri, bu vefaları ne zamana kadar devam edecek bilmiyorum ama bizi derinden etkiledi. Ben şahsen çok etkilendim"
Davranışsal çıkarımlar
Gözlemler, kargaların alan savunması ve grup içi dayanışma davranışlarının somut bir örneğini sunuyor. Atlı, bu süreçte kargaların önce alanı kontrol edip sonrasında sakat karganın güvenliğini sağladığını aktardı.
Atlı'nın gözlemi: "Bu süreçte şöyle bir şey fark ediyorsunuz: Önce belli bir alanı kontrol ediyorlar, sakat karga daha sonra oraya iniyor. Etrafında geziyorlar. Bir tehlike geldiği zaman, örneğin bir araba yanaştığında, önce o sağlam kargalar gelip her şey yolunda mı diye kontrol ediyor. Daha sonra diğeri yanaşıyor. Çok ilginç. Bizlerin hayvanların hayatlarına dair, belki dillerini çözme konusundaki bu durumunu gelecek nesiller fark edecek ama aralarındaki ilişki gerçekten ilginç bir seviyede."
Sonuç olarak, Van Edremit'te gözlemlenen bu davranış, mahalle sakinlerinin desteğiyle birlikte yaralı karganın bir süredir korunmasını ve beslenmesini sağlıyor; bu ilişkinin ne kadar süreceği ise bilinmiyor.
VAN'IN EDREMİT İLÇESİNDE YARALI OLDUĞU İÇİN UÇAMAYAN KARGAYI DİĞER KARGALARIN KORUMA ALTINA ALIP BESLEMESİ, YABAN HAYATI UZMANLARINI VE MAHALLE SAKİNLERİNİ ŞAŞIRTTI.
