Prof. Dr. Bilen Işıktaş Harvard'da ud resitali sundu
Prof. Dr. Bilen Işıktaş, İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuvarı öğretim üyesi ve Harvard Üniversitesi Müzik Bölümü’nde ziyaretçi akademisyen olarak yürüttüğü çalışmalar kapsamında, 2 Mayıs’ta Harvard Yard’daki Holden Chapelde ud konseri verdi. Etkinlik, Kenan Türk Kültür Çalışmaları Merkezi (The Kenan Center for Turkish Cultural Studies) tarafından, Harvard Üniversitesi Müzik Bölümü ile bağlantılı akademik ve sanatsal program çerçevesinde düzenlendi.
Program ve mekânın önemi
Şiir ve Müzik Serisi kapsamında gerçekleştirilen "Resonances of the Oud in Turkish Music: Oud Recital by Prof. Bilen Işıktaş" adlı program, Türk ud geleneğini ve makam musıkisinin zengin hafızasını dinleyiciyle buluşturdu. 1744 yılında inşa edilen Holden Chapel, Harvard’ın ilk ibadet yapısı olarak biliniyor; günümüzde konser ve performans etkinliklerine evsahipliği yapması nedeniyle programın tarihî mimarisi ve akustiği, gece boyunca makam dünyasına güçlü bir çerçeve sundu.
Konserin içerik ve icrası
Konser, Işıktaş’ın solo ud resitaliyle başladı. İlk bölümde repertuvar kapsamında Udi Nevres Bey, Udi Refik Talat Alpman, Şerif Muhiddin Targan ve Cinuçen Tanrıkorur gibi bestekârların eserleri yer aldı; taksimler ve seçilen parçalar Osmanlı’dan Cumhuriyet dönemine uzanan müzikal dönüşümün izlerini taşıdı.
İkinci bölümde ud ile ney birlikteliği öne çıktı; Işıktaş’a ney icrasında Mithat Yavuzarslan eşlik etti. Gecenin son kısmında ud, ney, kemençe ve vokalin bir araya geldiği bölümler seslendirildi. İstanbul Meşkin idarecisi Dr. Arzu Eylül Yalçınkaya, Hicazkâr makamındaki eserlerde vokal icrasının yanı sıra makam ve güfte geleneği üzerine kısa bir sahne anlatımıyla programa katkı sundu.
Geçmişle bağ ve izleyici profili
Etkinlik, özellikle Şerif Muhiddin Targan’ın 1920’lerde New York’ta şekillenen modern ud anlayışının yaklaşık bir asır sonra Harvard’da yeniden yankı bulması bakımından ayrı bir önem taşıdı. Işıktaş’ın, Türk ud geleneğinin birikimini çağdaş icra anlayışıyla yorumlama yaklaşımı konser boyunca dikkat çekti.
Konseri Harvard ve Boston çevresinden akademisyenler, müzikologlar, öğrenciler, sanatçılar ve sanatseverler izledi. Dinleyiciler arasında etnomüzikoloji alanının önde gelen isimlerinden, Harvard Üniversitesi Müzik Bölümü öğretim üyesi ve Işıktaş’ın akademik danışmanı Prof. Dr. Kay Kaufman Shelemay, Harvard Üniversitesi Müzik Kütüphanesi Ses Kayıtları ve Medya Arşivcisi Peter Laurence, Dünya Müzikleri Arşivi Küratörü Elizabeth Batiuk ve New England Konservatuvarı öğretim üyesi, Kültürlerarası Enstitü Direktörü ve besteci Mehmet Ali Sanlıkol da yer aldı.
Değerlendirmeler
Kenan Türk Kültür Çalışmaları Merkezi Kurucu Direktörü Dr. Arzu Eylül Yalçınkaya, konser sonrasında "Şiir ve Müzik Serisi kapsamında, günümüzün önemli ud icracılarından Bilen Işıktaş’ı Harvard’ın köklü salonlarından birinde ağırlamak bizim için büyük bir memnuniyet oldu. Bu akşam, udun asırlık yolculuğu, makamın hafızası, şiirin dili ve canlı icranın inceliğiyle yeniden hayat buldu. Holden Chapel’de yükselen ud sesi, Türk musıkîsinin farklı kültürlerden dinleyicilerle güçlü bir bağ kurabileceğini bir kez daha gösterdi." dedi.
Işıktaş ise "Konser sırasında salonu dolduran dinleyicilerin büyük bölümünün farklı kültürlerden gelmesi benim için ayrıca anlamlıydı. Müziğin dili çoğu zaman kelimelerin ötesine geçiyor. Dinleyicilerle aynı duyguda buluşabilmek ve udun sesinin böylesine içten bir karşılık bulduğunu görmek benim için unutulmaz bir deneyimdi." sözleriyle izlenimlerini paylaştı.
Kenan Center'ın rolü
Boston merkezli The Kenan Center for Turkish Cultural Studies, Türk kültür, düşünce, edebiyat ve musıkî mirasını akademik ve sanatsal programlarla görünür kılmayı sürdürüyor. Merkez, konser, söyleşi ve dinleti programları aracılığıyla şiir, müzik, araştırma ve kamusal kültür arasında özgün bir buluşma alanı oluşturmayı hedefliyor.
İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ DEVLET KONSERVATUVARI ÖĞRETİM ÜYESİ VE HARVARD ÜNİVERSİTESİ MÜZİK BÖLÜMÜ’NDE ZİYARETÇİ AKADEMİSYEN OLARAK ÇALIŞMALARINI SÜRDÜREN PROF. DR. BİLEN IŞIKTAŞ, HARVARD YARD’DAKİ HOLDEN CHAPEL’DE UD KONSERİ VERDİ.
