Türk halıcısının 'navlun' çığlığı
Türk halı sektörü, 2026 yılının ilk yarısında küresel krizlere ve lojistik sıkıntılara rağmen 184 ülke ve serbest bölgeye ihracat yaparak ekonomiye önemli döviz kazandırdı. Ancak artan nakliye maliyetleri ve fabrikalarda bekleyen konteynerler sektörü kritik bir döneme soktu.
İhracat verileri ve ürün dağılımı
Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerinden derlenen bilgilere göre sektör, ilk 6 ayda 246 milyon 314 bin metrekare halı ihraç ederek ülkeye 1 milyar 257 milyon 949 bin dolar döviz girdisi sağladı.
Ürün gruplarına göre ihracat dağılımı şöyle: Makine halısı: 978 milyon 986 bin dolar, Tufte halı: 219 milyon 769 bin dolar, El halısı: 54 milyon 637 bin dolar, Kilim: 4 milyon 557 bin dolar (Geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 30,9 artış gösterdi).
Hedef pazarlar ve lider ülkeler
Bölgesel bazda en büyük pazar Amerika kıtası: 379 milyon 888 bin dolar olurken, Orta Doğu 304 milyon 691 bin dolar ile ikinci, Avrupa ülkeleri 207 milyon 74 bin dolar ile üçüncü sırada yer aldı.
Ülke bazında en fazla ihracat yapılan ülke ABD: 350 milyon 755 bin dolar oldu. Bunu Suudi Arabistan: 162 milyon 338 bin dolar ve İngiltere: 101 milyon 788 bin dolar takip etti.
Navlun krizi, konteyner birikimi ve sektör talepleri
TİM Halı Sektör Kurulu Başkanı İskender Kaplan, Orta Doğu'daki savaşın lojistik koridorlarını etkilediğini ve bunun navlun fiyatlarında ciddi yükselişe yol açtığını vurguladı. Kaplan, "2 bin dolar olan nakliye fiyatları 10 bin dolara dayandı. Fabrikalarda ürünlerimiz bekliyor, acil lojistik desteği istiyoruz" dedi.
Kaplan ayrıca, bazı fabrikalarda ortalama 50 konteynere kadar ürünün sevkiyat beklediğini, önceki dönemde ortalama 2 bin dolar civarında olan nakliye maliyetlerinin artık 8 ila 10 bin dolar seviyelerine çıktığını belirtti. Bu gelişmeler, hem hammadde maliyetleri hem de lojistik kaynaklı baskıları artırıyor.
Gelecek beklentileri ve yılsonu hedefi
Kaplan, yaz mevsimindeki talep daralması ve bölgedeki belirsizliklere rağmen eylül ayından itibaren ihracatta yeni bir ivme beklediklerini söyledi. Sektörün yılsonu hedefi olarak 3,5 milyar dolar ihracatı koruduklarını belirtti ve kritik üç unsuru savaş dengesi, hammadde fiyatları ve lojistik olarak sıraladı.
Kaplan'ın ifadeleriyle, üretim artırılsa bile sevkiyatın sağlanamaması durumunda üretimin anlamını yitireceği vurgulanıyor; şu anki belirsizliklerin büyük ölçüde savaşın seyrine bağlı olduğu kaydedildi.
TİM HALI SEKTÖR KURULU BAŞKANI İSKENDER KAPLAN,
