Tosya'da sarıkılçık çeltiği ekimi başladı
Kastamonu'nun Tosya ilçesinde, Ilgaz Dağı'nın kar sularıyla beslenen Devrez Çayı çevresindeki tarlarda sarıkılçık çeltiğinin ekimine başlandı. Geçen yıl kuraklık nedeniyle yaşanan yüksek verim kaybının ardından, bu sezon su bolluğu nedeniyle üreticiler daha iyi bir rekolte bekliyor.
Üretim alanı ve çeşitler
Türkiye'nin ilk çeltik fabrikasının kurulduğu Tosya'da yaklaşık 8 bin dekar alanda ekim çalışmalarına başlandı. Bölgede coğrafi işaret tesciline sahip sarıkılçık pirinci ile birlikte yaşar, maratelli ve osmancık çeşitleri de yetiştiriliyor. Sarıkılçık pirincinin yüzde 17 şeker oranına sahip olması, özellikle şeker hastalarının ilgisini çekiyor.
Çiftçilerin uyguladığı yöntemler
Üreticiler ekimi büyük oranda geleneksel yöntemlerle sürdürüyor. Akbük köyü muhtarı Hayrettin Gül, işlemleri anlatarak, "İlk önce keşan işlemini yapıyoruz. Traktörle gölet düzlemesini yapıyoruz. Ondan sonra tohumunu ıslıyoruz, 1-2 gün bekletiyoruz. Çok zahmetli bir iş" dedi. Gül, üretimin tamamına yakınını el ile yaptıklarını vurgulayarak, "Traktörle ve dron ile ekmiyoruz, geleneksel usullerle elimizle ekiyoruz" ifadesini kullandı.
Karabey köyünden çeltik üreticisi Akif Bilgili ise sarıkılçık tohumunun "geniyle oynanmamış" olduğunu belirterek, coğrafi işaret belgesine dikkat çekti: "2017 yılında da coğrafi işaret belgesini almıştır. Tohumunu elimizle tutmaya çalışıyoruz. Şeker oranı da yüzde 17'dir." Bilgili, ekim aşamalarını da özetleyerek pulluk, gübreleme, keşan ve yabani ot ilaçlaması süreçlerini anlattı.
Çifter köyünden Mürüvet Aşık ise işin zorluğuna rağmen yıllardır sürdürdükleri üretimi ve tarladaki rutin işleri aktardı: "Keşan yapılırken ben de kenarlardaki otları temizliyorum. Gübresini de kendim atıyorum. Zor oluyor ama alışkınız, her yıl ekiyoruz."
Geçen yılın etkileri ve bu sezon beklentileri
Geçen sezon yaşanan kuraklık ve sulama sorunları nedeniyle bazı üreticiler verim kaybı yaşadı; bazı tarlarda verim kaybı yüzde 80'e ulaştı. Akbük köyü muhtarı Hayrettin Gül, "Geçen yıl kuraklıktan dolayı hiçbir tarlamızı biçemedik. Yaptığımız masraflar boşa gitti" diyerek, bu yıl su durumunun iyi görünmesinden dolayı umutlu olduklarını belirtti: "Bu sene inşallah sularımız iyi gibi gözüküyor. Sonu hayırlı gelsin."
Resmi üretim verileri
Kastamonu İl Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerine göre, il genelinde toplam 264 çeltik üreticisi 7 bin 820 dekar alanda ekim yapıyor. Buna göre Tosya ilçesinde 233 üretici 5 bin 720 dekar, Hanönü ilçesinde ise 31 üretici 2 bin 100 dekar alanda çeltik ekimi gerçekleştiriyor.
TOSYA İLÇESİNDE ILGAZ DAĞI'NIN KAR SULARIYLA BESLENEN TARLALARDA SARIKILÇIK ÇELTİĞİNİN EKİMİNE BAŞLANDI.