Uçum değerlendirdi
Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekili Mehmet Uçum, Terörsüz Türkiye sürecinin geldiği aşamayı ve yasanın işleyişini ayrıntılarıyla değerlendirdi. Uçum, sürecin yasayla daha da kurumsallaştığını, ancak şu anda esas meselenin fiili tespit aşamasında olduğunu vurguladı.
İlerleme ve ilan aşaması:
Uçum, sürecin ilk basamağının silahların bırakılması ve tasfiye sürecinin tamamlanmasının tespit edilmesi olduğunu belirtti. Bu tespitlerin ardından gelmesi gereken adımın teyit ve ilan aşaması olduğunu aktardı. Teyidin resmiyet kazanmasının yolunun ise Milli Güvenlik Kurulu kararından geçtiğini söyledi. Uçum, teyit ve ilan sürecinin mümkünse ekim ayında, değilse kasım ayında, en geç bu yıl bitmeden gerçekleşmesinin beklendiğini ifade etti.
Başvuru ve erteleme süreci:
Sürecin MGK ilanını takiben başlaması öngörülen 6 aylık başvuru dönemiyle devam edeceğini aktaran Uçum, bu süre içinde yasanın kapsamındaki kişilerin ya adli mercilere ya da Takip ve Değerlendirme Kurulu tarafından belirlenecek yerlere başvuracağını söyledi. Yurtdışı başvuruları için zaman zaman dış temsilciliklerin de başvuru merci olarak gösterilebileceğini belirtti.
Uçum, söz konusu çerçeve yasanın otomatik bir erteleme mekanizması getirmediğini vurguladı. Erteleme uygulamasının devreye girmesi için öncelikle başvurunun yapılması gerektiğini, ardından ilgili mercilerin başvuruyu dosya bazında ele alacağını anlattı. İncelemede başvuru sahibinin örgütle ilişkisi, isnat edilen suçların yasanın kapsamına girip girmediği ve yasanın öngördüğü istisnalar dikkate alınacak.
Hukuki süreçte itiraz imkanlarının korunacağını belirten Uçum, çerçeve yasa kapsamında infaz erteleme talebi reddedilenlerin karara itiraz edebileceğini, kabul edilen ertelemelere karşı da diğer ilgililerin itiraz hakkı bulunduğunu, böylece aşamalı yargısal denetimin öngörüldüğünü söyledi. Uçum ayrıca, hükümlülere yönelik erteleme sürelerinin ceza miktarına göre uygulandığını hatırlattı: toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkum olanların cezalarının infazının 5 yıl; toplam 15 yıl veya daha fazla hapis cezasına mahkum olanların cezalarının infazının 10 yıl erteleneceğini ve ertelemenin infaz süreci içinde yeniden değerlendirilebileceğini kaydetti.
Öcalan ve alt komisyon tartışması:
Uçum, yürütülen süreçte oluşturulan Takip ve Değerlendirme Kurulu bünyesinde dört alt komisyon kurulacağını, bu komisyonlardan birinin silahsızlanma ve fesih sürecinin sıkı takibiyle görevlendirileceğini aktardı. Bu kapsamda Abdullah Öcalan a ilişkin tartışmaların da değerlendirildiğini belirten Uçum, muhtemelen Öcalan a bu alt komisyonda bir görev verileceğini söyledi. Uçum, burada kastedilenin Öcalan a fiilen bir serbestlik sağlamak değil, süreci daha etkin yürütebilmesi için idari ve fiili imkanların temin edilmesi olduğunu vurguladı.
Bu düzenlemenin hukuken resmi bir görev ataması olmadığını, sürecin ilerlemesi için diyalog muhatabına tanınan bir imkan olduğunu ifade eden Uçum, bu durumdan fiili serbest bırakılma sonucu çıkarılmaması gerektiğini söyledi.
Rutin olmayan süreç yönetimi:
Uçum, Terörsüz Türkiye sürecinin rutin dışı bir süreç olduğunu; bu nedenle rutin yöntemlerle yönetilemeyeceğini, farklı ve daha etkin takip mekanizmalarının kurulmasının gerektiğini belirtti. Bu çerçevede Öcalan a sağlanacak imkanların da sürecin niteliğine uygun olarak değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Uçum son olarak tespit sürecinin titizlikle izlenmesinin ve değerlendirmelerin sürece güven kazandıracağına dikkat çekti.
Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Uçum, Terörsüz Türkiye sürecinde gelinen aşamayı değerlendirdi