Tatvan'da yeni bir deneme ekimi:
Geleneksel Çin tıbbında iki bin yılı aşkın süredir şifa kaynağı olarak bilinen goji berry, Bitlis'in Tatvan ilçesinde toprağa tutundu. Van Gölü sahiline yakın bir bahçede Mehmet Okay tarafından deneme amaçlı ekilen bitki, bölgenin mikroklimasından faydalanarak ilk yılında beklenenden fazla meyve verdi.
Uzak Doğu'da Gou Qi Zi adıyla anılan goji berry, karaciğer, böbrek ve göz sağlığına faydaları nedeniyle uzun süredir reçetelerde yer alıyor. Dünya çapında 'süper gıda' kategorisinde kabul edilen bu meyvenin Tatvan topraklarında tutunması, yörede yeni bir tarımsal alternatifin işareti olarak değerlendiriliyor.
Deneme ekiminin seyri:
Okay, ilçede hobi amaçlı farklı türlerin yetiştirilmesi çalışmalarını yürütürken, bir tanıdığının tavsiyesi ve fide desteğiyle goji berry denemesine başladı. Bitkinin Çin'in sert coğrafyalarına dayanıklılığı bilinmesine rağmen, Van Gölü sahilinin mikroklimatik etkisi fidelerin hızlı adaptasyonunda belirleyici oldu.
Fidelerin toprağa uyum göstermesiyle birlikte bitki ilk yılından itibaren meyve vermeye başladı; bölge halkı ve komşular, bahçedeki görüntü karşısında şaşkınlık yaşadı. Deneme ekiminde elde edilen yüksek verim, girişimin başarısını pekiştirdi.
Tarımda katma değer ve gelecek planları:
Goji berry'nin antioksidan zenginliği ve sağlık amaçlı kullanım alanları, meyvenin pazarda yüksek katma değer yaratma potansiyelini artırıyor. İlk hasadın sağladığı olumlu sonuçlar, Mehmet Okay'ı üretimi büyütmeye yönlendirdi; gelecek yıl fidelerin çoğaltılması ve daha geniş bir alanda ekim planlanıyor.
Bölge çiftçileri için alternatif ürün modellerinin önemine dikkat çeken yerel gözlemciler, Tatvan'daki bu denemenin çevre köyler için de örnek teşkil edebileceğini ifade ediyor. Goji berry'nin hem taze tüketim hem de kurutulmuş ürün ve şifa amaçlı işlenmiş formda değerlendirilebilmesi, ekonomik geri dönüşü destekliyor.
Deneyimin detaylarını anlatan Mehmet Okay'ın ifadeleri şöyle: "Açıkçası ilk başta Van Gölü sahilindeki bahçemde bu bitkinin nasıl bir tepki vereceğini tam kestiremiyorduk. Çünkü bölgede hiç bilinmeyen, kimsenin ekmediği bir meyveydi. Tatvan’daki bir tanıdığımın tavsiyesi ve fide desteğiyle deneme amaçlı küçük bir adım attık. Ancak fideler toprağa o kadar hızlı uyum sağladı ve bizi o kadar hayret ettik ki daha ilk yılımızda dallar meyveyle doldu. İlk hasadımızı yüksek bir verimle tamamladık. Bahçeyi gören komşularımız, tanıdıklarımız önce gözlerine inanamadı, büyük hayret yaşadılar. Bu başarıdan sonra hedefimizi büyüttük; önümüzdeki sene fideleri çoğaltarak üretimi çok daha büyük bir alana yayacağız."
Bu gelişme, Tatvan ve çevresindeki tarımsal yapıda çeşitlendirme açısından önemli bir adım olarak görülüyor. Bitlis topraklarında denenen goji berry, hem sağlık sektörü taleplerine hitap edebilecek hem de çiftçilere yeni bir gelir kaynağı olma potansiyeli taşıyor.
Denemenin önümüzdeki sezonlarda nasıl bir ölçek kazanacağı, çoğaltılacak fidelerin başarısı ve pazar bağlantılarının kurulmasına bağlı olacak. Ancak ilk yıl elde edilen sonuçlar, bölge tarımında ezber bozan bir alternatif ürünün mümkün olduğunu gösterdi.
GELENEKSEL ÇİN TIBBINDA İKİ BİN YILI AŞKIN SÜREDİR "UZUN ÖMRÜN SIRRI" VE VÜCUDUN YAŞAM ÖZÜNÜ BESLEYEN EN GÜÇLÜ ŞİFA KAYNAĞI OLARAK KABUL EDİLEN GOJİ BERRY MEYVESİ, BİTLİS’İN BEREKETLİ TOPRAKLARINDA VE YÜKSEK RAKIMLI İKLİMİNDE YETİŞTİRİLMEYE BAŞLANDI.
