Sille Barajı’nı koruyan sistem: sürdürülebilir ve yerinde çözüm
Konya’nın merkez Selçuklu İlçe Belediyesi, Sille Barajı ile bağlantılı derelerde oluşturduğu set ve çökertme havuzları sayesinde barajın su depolama kapasitesini korumayı ve baraj içindeki doğal yaşam alanlarını desteklemeyi hedefliyor. Kurulan sistemde, akışla gelen kum, toprak ve benzeri malzemelerin çökmesi sağlanarak baraj tabanında dolmanın önüne geçiliyor.
çökeltme havuzlarının işleyişi ve etkisi:
Çökertme havuzlarında yıllık ortalama 15 bin ton civarında kum, toprak ve benzeri malzemenin çökelmesi sağlanıyor. Bu yaklaşım, barajın su tutma kapasitesinin korunmasına doğrudan katkı sunarken aynı zamanda akarsu koridorlarının taşıma kapasitesini de dengeliyor. Oluşturulan setler, suyun doğal akışını bozmadan daha büyük partiküllerin havuzlarda tutulmasını mümkün kılıyor ve böylece baraj içinde birikecek malzeme miktarı azaltılıyor.
geri kazanım: yıkama eleme ve saha kullanımı:
Çökertme havuzlarında biriken malzemeler, Selçuklu Belediyesi bünyesindeki Yıkama Eleme Tesisine aktarılıyor. Tesiste yıllık ortalama 10 bin ton malzeme yıkama ve eleme işleminden geçirilerek kullanım değerine uygun hale getiriliyor. İşlem sonrası ayrılan ürünler; Park ve Bahçeler Müdürlüğü tarafından oyun grubu kumu, renkli çakıl taşı ve alüvyal toprak olarak, Fen İşleri Müdürlüğü ise saha çalışmalarında dolgu malzemesi olarak değerlendiriyor. Bu akış, doğal kaynaklardan yeni malzeme talebini azaltıp ekonomik döngüye katkı sağlıyor.
Selçuklu Belediye Başkanı Ahmet Pekyatırmacı, çalışmaları şu sözlerle özetledi: "Selçuklu Belediyesi olarak ilçemizin sahip olduğu doğal değerleri korumayı, kaynaklarımızı verimli kullanmayı ve gelecek nesillere daha yaşanabilir bir Selçuklu bırakmayı önceliklerimiz arasında görüyoruz. Sille Barajımızın korunmasına yönelik çalışmalarımız da bu anlayışımızın önemli bir parçasını oluşturuyor. Barajı besleyen dereler üzerinde oluşturduğumuz çökertme havuzlarıyla her yıl binlerce ton kum, toprak ve benzeri malzemenin baraja ulaşmasını önleyerek barajımızın su tutma kapasitesinin korunmasına ve içerisinde bulunan doğal yaşamın sürdürülebilirliğine katkı sunuyoruz. Burada bizim için önemli olan bir diğer husus ise çevreden elde edilen malzemeleri yeniden değerlendirmek. Yıkama Eleme Tesisimizde elde ettiğimiz malzemeyi işleyerek belediyemizin farklı hizmet alanlarında yeniden değerlendirerek sürdürülebilir belediyecilik anlayışımızı güçlendiriyoruz. Çevreyi koruyan, kaynakları verimli kullanan ve sürdürülebilirliği esas alan belediyecilik anlayışımızla çalışmalarımızı kararlılıkla sürdüreceğiz".
Bu uygulama, yalnızca baraj işletmeciliği açısından değil, aynı zamanda belediyecilikte kaynak verimliliği ve atık yönetimi perspektifiyle de örnek teşkil ediyor. Çökertme havuzları ve yıkama-eleme süreci birlikte çalışarak hem çevresel riskleri azaltıyor hem de elde edilen malzemeyi başta belediyenin kendi ihtiyaçları olmak üzere yerel hizmetlerde ekonomik bir şekilde döngüye sokuyor.
KONYA’NIN MERKEZ SELÇUKLU İLÇE BELEDİYESİ, SİLLE BARAJI’NIN KORUNMASINA YÖNELİK ÇALIŞMALARI KAPSAMINDA OLUŞTURDUĞU ÇÖKERTME HAVUZLARI İLE YILLIK ORTALAMA 15 BİN TON KUM, TOPRAK VE BENZERİ MALZEMEYİ SÜRDÜRÜLEBİLİR ŞEKİLDE SAHA ÇALIŞMALARINDA KULLANIYOR.