Sıcak havalarda gıda güvenliği neden daha önemli
Liv Hospital Gaziantep Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Rıza Çam sıcak havaların bakterilerin çoğalma hızını önemli ölçüde artırdığına dikkat çekiyor. Yaz aylarında uygun saklama ve hijyen kurallarına uyulmaması, özellikle et, tavuk, balık, süt ve süt ürünleri gibi çabuk bozulabilen gıdalarda gıda kaynaklı enfeksiyon ve zehirlenme riskini yükseltiyor.
Isı, nem ve mikroorganizma çoğalması
Dr. Rıza Çam uygun sıcaklık ve nem ortamında zararlı mikroorganizmaların çok kısa sürede çoğalabildiğini belirtiyor. Bu durum ishal, kusma, ateş ve karın ağrısı gibi bulgularla seyreden gıda kaynaklı hastalıkların yaz aylarında daha sık görülmesine yol açıyor.
Gıdaların saklama şartları hayati önem taşıyor
Uzm. Dr. Çam alışveriş sırasında soğuk zincirin korunması gerektiğini vurguluyor. Market alışverişinde dondurulmuş ve soğuk muhafaza gerektiren ürünlerin en son alınması, alınan gıdaların mümkün olan en kısa sürede buzdolabına konulması ve araç içinde uzun süre bırakılmaması gerektiğini söylüyor. Soğuk zincirin kırılması bakterilerin çoğalmasını hızlandırır.
Açıkta satılan ürünlere karşı temkinli olun
Sokakta veya uygun olmayan şartlarda açıkta satılan yiyeceklerin tüketilmesinin enfeksiyon riskini artırdığını belirten Uzm. Dr. Çam, özellikle piknik, açık hava etkinlikleri ve seyahatlerde tüketilen gıdaların sinek, böcek, toz ve çevresel kirleticilerle temas etmesinin bulaşma riskini yükselttiğini ifade ediyor. Açıkta satılan süt ürünleri, et ürünleri ve kremalı yiyeceklerin sıcak havalarda daha hızlı bozulduğuna dikkat çekiyor ve tüketicilere ambalajlı, güvenilir kaynaklardan alınmış ürünleri ve son kullanma tarihlerini kontrol etmelerini tavsiye ediyor.
El hijyeni ve mutfak ekipmanları
Gıda kaynaklı enfeksiyonların önemli bir bölümünün yetersiz el hijyenine bağlı olduğuna değinen Uzm. Dr. Çam, yemek hazırlamadan önce ve sonra ellerin su ve sabunla yıkanması gerektiğini belirtiyor. Çiğ et, tavuk ve balıkla temas eden ellerin yıkanmadan başka gıdalara dokunulmaması, kesme tahtası, bıçak ve mutfak ekipmanlarının temiz tutulması gerektiği vurgulanıyor. Çiğ ve pişmiş gıdaların temas etmesi çapraz bulaşa neden olabilir.
Meyve ve sebzelerin temizliği
Yazın artan taze sebze ve meyve tüketiminin faydalı olduğunu ancak bu ürünlerin üretimden sofraya kadar farklı aşamalarda mikroorganizmalara maruz kalabileceğini söyleyen Uzm. Dr. Çam, tüketim öncesinde akan su altında dikkatlice yıkanmalarını öneriyor. Özellikle çocuklar, yaşlılar, hamileler ve bağışıklık sistemi baskılanmış bireyler için hijyen kurallarının daha da kritik olduğu belirtiliyor.
Risk grupları daha dikkatli olmalı
Uzm. Dr. Rıza Çam 65 yaş üzeri bireyler, küçük çocuklar, kronik hastalığı olanlar, kanser tedavisi görenler ve bağışıklık sistemi zayıf olan kişilerin gıda kaynaklı enfeksiyonlara karşı daha hassas olduğunu vurguluyor. Bu kişilerin çiğ veya az pişmiş gıdalardan uzak durmaları öneriliyor.
Belirtiler ve sağlık kuruluşuna başvuru
Gıda zehirlenmesi şüphesinde gelişen bulantı, kusma, ishal, karın ağrısı, yüksek ateş veya halsizlik gibi belirtilerin dikkate alınması gerektiğini belirten Uzm. Dr. Çam, özellikle şiddetli kusma ve ishal nedeniyle sıvı kaybı gelişen kişilerde durumun kısa sürede ciddileşebileceğine dikkat çekiyor. Çocuklar ve yaşlılarda sıvı kaybı daha hızlı olduğundan vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması tavsiye ediliyor.
Önleyici davranışlar
Uzm. Dr. Çam gıda güvenliğinin yalnızca üreticilerin değil, tüketicilerin de sorumluluğunda olduğunu belirterek güvenilir gıda tüketimi, doğru saklama şartları, el hijyeni ve bilinçli alışveriş alışkanlıklarının yaz aylarında görülen birçok gıda kaynaklı enfeksiyonun önüne geçebileceğini ifade ediyor. Sağlıklı bir yaz geçirmek için sofralardaki güvenliğin ihmal edilmemesi gerektiği vurgulanıyor.
LİV HOSPİTAL GAZİANTEP ENFEKSİYON HASTALIKLARI VE KLİNİK MİKROBİYOLOJİ UZMANI DR. RIZA ÇAM