Şaphane'de hasat sürüyor, üreticiler fiyat dalgalanmasından endişeli:
Kütahya'nın önemli vişne merkezlerinden Şaphane ilçesinde hasat devam ederken üreticiler, alım fiyatlarındaki günlük dalgalanmaların mağduriyet yarattığını söylüyor. Şaphane Ziraat Odası Başkanı Talat Bilaloğlu, fiyat istikrarı sağlanmadan üreticinin kazanımının korunamayacağını belirtti ve devlet destekli bir taban fiyat sistemi talep etti.
Çeşit, üretim yapısı ve fiyat farklılıkları:
İlçede suluk vişne, çokluk vişne ve reçel/komposto yapımına uygun olarak bilinen 'hallik vişne' gibi farklı kalite ve kullanım alanlarına sahip çeşitler yetişiyor. Bilaloğlu, özellikle sanayide kullanılan suluk vişnenin ilçede en fazla üretilen tür olduğuna dikkat çekti ve ürünün kalitesine göre fiyatların değiştiğini kaydetti.
Şaphane, Türkiye içinde öne çıkan üretim merkezlerinden biri konumunda. TÜİK verilerine göre ilçede yıllık yaklaşık 8 bin 500 ton vişne üretiliyor; yeni dikimlerle bu miktarın 9 bin tona yaklaştığı bildirildi. İlçe merkezinin yanı sıra Karamanca, Çamköy, Gaipler ve İnceğiz köylerinde yoğun üretim yapılıyor ve köylerle birlikte binin üzerinde üretici vişne yetiştiriciliği gerçekleştiriyor.
Günlük fiyat değişimleri üreticiyi zorluyor:
Bilaloğlu, üreticilerin en büyük sıkıntısının alım fiyatlarının her gün değişmesi olduğunu belirtip, üreticinin sabah hasada girip işçisini tutarak 50 TL üzerinden hesap yaptığı halde akşam teslimde fiyatın 40 TL'ye düşürülebildiğini örnek gösterdi. Bu durumda üreticinin itiraz edecek ya da müdahale edecek gücünün olmadığını vurguladı.
Başkan, fiyat belirlenirken üreticinin görüşünün alınmadığını, firmaların kendi aralarında fiyat belirlediğini ve maliyet hesabı yapılmadan alım fiyatı ilan edildiğini söyledi. Bu yüzden Tarım Kredi Kooperatifi aracılığıyla ya da ilgili kurumların katılımıyla, üretici, alıcı ve sektör temsilcilerinden oluşan ortak bir mekanizma ile maliyetler dikkate alınarak taban fiyat belirlenmesi gerektiğini ifade etti.
Bilaloğlu'nun talebi, üreticinin ürününü toplarken en az hangi fiyatın altına düşmeyeceğini bilmesi; böylece hasat zamanında belirsizlik yaşanmaması yönünde. Üreticiler de bu önerinin hem emeği koruyacağına hem de vişne üretiminin sürdürülebilirliğine katkı sağlayacağına inanıyor.
Hasat yapan çiftçiler, rekoltenin bu yıl yüksek ve ürünün kaliteli olduğunu söylerken fiyatların maliyetleri karşılamadığından yakınıyor. İşçilik maliyetlerinin her geçen yıl arttığını belirten üreticiler, günlük işçi ücretlerinin örnek olarak 10 TLden 15 TL'ye, ardından 20 TL'ye çıktığını; gübre, ilaçlama, sürüm ve bakım maliyetlerinin de yükseldiğini aktardı.
Üreticiler, yüksek rekolteye rağmen fiyatlar düştüğünde emeğin karşılığının kalmadığını, özellikle işçi çalıştırıldığında kârın eridiğini söylüyor. Bu nedenle hem fiyat istikrarı hem de devlet destekli taban fiyat uygulamasının hayata geçirilmesini istiyorlar; amaç üretim teşvikini sürdürmek ve çiftçinin emeğini korumak.
Şaphane'deki üreticilerin ortak görüşü, vişnede de çay, fındık ve buğdayda olduğu gibi açık ve güvenilir bir taban fiyat mekanizmasının oluşturulması; alım fiyatlarının belirlenmesinde üreticilerin, Ziraat Odası ve yerel temsilcilerin söz sahibi olmasının sağlanması yönünde.
KÜTAHYALI VİŞNE ÜRETİCİLERİ TABAN FİYAT VE FİYAT İSTİKRARI İSTİYOR
