Samsun'da korunan bitki ve hayvanlara zarar vermenin cezaları açıklandı
Samsun'da nesli tehlike altında olan salep, göl soğanı, kum zambağı gibi bitki türleri ile Anadolu dağ turnası, su samuru, porsuk gibi yaban hayvanlarına zarar vermenin yaptırımları hem idari hem de tazminat bazında ciddi tutarlara ulaşıyor.
Yasal düzenleme ve ceza miktarları
Salep, göl soğanı ve kum zambağı gibi nesli tehlike altında olan bitki türlerinin doğadan toplanması yasaktır. İzinsiz ve kaçak toplama durumlarında, 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun ceza maddesi olan 20’nci maddesinin (k) bendi kapsamında işlem uygulanıyor. Ayrıca Kanunun 9’uncu maddesinin (a) bendi ile (e) bendinin ikinci paragrafı ve (f) bendi uyarınca biyolojik çeşitliliği tahrip edenler veya sulak alanların korunma ve kullanım esaslarına aykırı davrananlar için 2026 yılı itibarıyla 699 bin 245 TL tutarına varan cezalar öngörülüyor.
Yaban hayvanlarına yönelik zarar ve tazminatlar ise 4915 Sayılı Kara Avcılığı Kanunu ile düzenleniyor. Merkez Av Komisyonu Kararı'na göre 2026-2027 av dönemi için tazminat bedelleri; su samuru: 130 bin TL, Anadolu dağ turnası: 95 bin TL ve porsuk: 5 bin TL olarak belirlendi.
Samsun'daki biyolojik çeşitlilik ve korunan alanlar
"Ulusal Biyolojik Çeşitlilik Envanter Projesi" kapsamında Samsun'da; 147 damarlı bitki (147'si endemik), 1 memeli hayvan (1'i endemik) ve 6 balık türü olmak üzere toplam 154 endemik tür tespit edildi. İlde ayrıca toplamda bin 784 damarlı bitki (147’si endemik), 51 memeli hayvan (1’i endemik), 365 kuş türü, 29 balık türü (6’sı endemik), 12 sürüngen, 9 iki yaşamlı, 376 tohumsuz bitki ve 382 omurgasız hayvan türü kayıt altına alındı.
Bölge Müdürlüğü tarafından Hacıosman Ormanı gibi endemik türlerin yoğun yaşadığı alanlar 'korunan alan' statüsünde muhafaza ediliyor ve bu alanlara çoğunlukla yalnızca bilim insanlarının girişine izin veriliyor. İl sınırları içinde yer alan 15 korunan alan arasında Hacıosman Ormanı, Çalkaya Takım Şelaleleri, Amazon Tabiat Parkı, Bayraktepe Tabiat Parkı, Sarıgazel Tabiat Parkı, Şahinkaya Kanyonu, Vezirsuyu Tabiat Parkı, Kızılırmak Sulak Alanı, Ladik Gölü Sulak Alanı, Yeşilırmak Sulak Alanı, Bafra Kızılırmak Deltası Yaban Hayatı Geliştirme Sahası, Terme Gölardı Simenlik Gölü Yaban Hayatı Geliştirme Sahası, Gelemen Sülün Üretme Merkezi, Terme Sülün Üretme Merkezi ve Kunduz Geyik Üretme Merkezi bulunuyor. Bu alanlarla birlikte il sınırları içerisinde toplam 68 bin 816,53 hektarlik alan korunuyor.
Sonuç olarak, Samsun'da biyolojik çeşitliliğin korunması hem türlerin sürdürülebilirliği hem de hukuki yaptırımlar açısından öncelikli bir konu olarak öne çıkıyor; korunan bitki ve hayvanlara zarar verenler için hem ağır idari cezalar hem de tazminat yükümlülükleri uygulanıyor.
SALEP
