Sahte vatandaşlık operasyonunun kapsamı:
İçişleri Bakanlığı tarafından açıklanan operasyonda, 16 ilde sahte gayrimenkul değerleme raporları düzenleyerek usulsüz vatandaşlık sağladığı belirlenen organize bir şebeke hedef alındı. Operasyon kapsamında 72 şüpheli gözaltına alındı; soruşturmalar ve idari incelemeler eş zamanlı yürütülüyor.
Bakanlık açıklamasına göre, şebeke yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı müracaatlarında kullanılan ekspertiz raporlarını tahrif ederek veya sahte rapor düzenleyerek süreci suiistimal etmiş. Yapılan incelemeler, suistimal girişimlerinin başvurudan önceki belge düzenlemelerine dair yapıldığını gösteriyor.
Başvuru, denetim ve yasal çerçeve:
Vatandaşlığa yatırım yoluyla başvurular 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu ve ilgili yönetmelik hükümleri doğrultusunda yürütülüyor. Bakanlığın açıklamasında, 5901 sayılı Kanunun 12. maddesinin (b) bendine ve Yönetmeliğin 20. maddesine atıf yapılarak başvuru, denetim ve değerlendirme süreçlerinin titizlikle işletildiği vurgulandı.
Yatırım uygunluk belgeleri ilgili kamu kurumlarınca düzenleniyor; gayrimenkul yatırımları için ise 2024 yılı itibarıyla Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü (TKGM) koordinasyonunda TOKİ iştiraki Gayrimenkul Değerleme A.Ş. (GEDAŞ) tarafından düzenlenen değerleme raporları esas alınıyor. Uygunluk belgesinin alınmasını takiben Emniyet Genel Müdürlüğü ve Milli İstihbarat Teşkilatı aracılığıyla kapsamlı güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yürütülüyor.
İptal ve geri alma işlemlerinin boyutu:
Soruşturmalar sonucunda mevzuata aykırı işlem tespit edilenler hakkında idari ve hukuki işlemler başlatıldı. İncelemeler sonucunda 1.150 yatırımcının yatırım uygunluk belgesi iptal edilirken, aile fertleri dahil olmak üzere ilk etapta 5.391 kişinin vatandaşlık kararı iptal edildi.
Ayrıca güvenlik açısından sakınca görülen 263 yatırımcı ve aile fertleriyle birlikte toplam 743 kişinin vatandaşlık kararının geri alındığı bildirildi. Bu sayılar birleştirildiğinde, 1.413 yatırımcı ve aile fertleriyle birlikte toplam 6.134 kişinin vatandaşlık kazanma kararı 5901 sayılı Kanun'un 31. ve 40. maddeleri uyarınca iptal edilmiş veya geri alınmış durumda.
Bakanlığın verdiği son rakamlar arasında, 11.02.2026 tarihinden itibaren yatırım uygunluk belgesi iptal edilen 443 yatırımcı ile aile fertleri dahil toplam 1.358 kişinin Türk vatandaşlığının iptal edildiği; ayrıca 7 kişinin milli güvenlik ve kamu düzeni gerekçesiyle vatandaşlığının geri alındığı yer alıyor.
Adli süreç ve kurumların tutumu:
Açıklamada, başvuru öncesine ilişkin belge sahteciliği teşebbüslerinin operasyonun temelini oluşturduğu, Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü personelinin görev ve yetkilerinde zafiyet veya ihmal bulunmadığı ifade edildi. Bakanlık, suç teşkil eden tüm usulsüzlüklerin adli makamlara intikal ettirildiğini açıkladı.
Sonuç olarak, İçişleri Bakanlığı yetkilileri, millî güvenlik ve kamu düzenini koruma anlayışıyla illegal yapı ve usulsüzlüklerle mücadelenin kararlılıkla sürdürüleceğini belirtti. Haklarında işlem başlatılan kişiler ve kurumlar üzerinde hem idari hem de adli takip devam ediyor.
