Psikolog Dilara Boyraz Giriş: YKS ve LGS’de asıl sorun sınava yüklenen anlam
YKS ve LGS’ye sayılı günler kala hem öğrencilerde hem de ailelerde heyecan ve kaygı arttı. Konuyla ilgili Acıbadem Adana Hastanesi’nden Klinik Psikolog Dilara Boyraz Giriş açıklamalarda bulundu.
Kaygı her zaman düşman değildir
Sınav döneminde çarpıntı, uyku düzeninde bozulma ve 'Yeterince hazır mıyım?' sorusunun birçok öğrencide görülebileceğini belirten Giriş, belirli bir düzeyde hissedilen kaygının doğal ve hatta gerekli olduğunu vurguladı. Giriş'e göre bu hafif gerilim, öğrenciyi uyanık, odaklanmış ve motive tutarak hazırlığı ve sınav anındaki performansı destekliyor; bu nedenle tamamen ortadan kaldırılması gereken bir durum değil, yönetilmesi gereken bir enerji olarak görülmeli.
Asıl sorun sınava yüklenen anlam
Klinik Psikolog Dilara Boyraz Giriş, sınavın özünde bilgi düzeyini değerlendirdiğini hatırlatarak, pek çok öğrenci ve ailenin sınava farkında olmadan daha ağır bir anlam yüklediğini söyledi. Giriş, sınavın artık yalnızca bilgiyi değil, kişiliği, değeri ve geleceği ölçen bir araç gibi algılanmasının, doğal gerginliği zorlayıcı bir kaygıya dönüştürdüğünü belirtti. Bu algı değişimi, öğrencilerin kendilerini ispat etme zorunluluğu hissetmesine yol açıyor.
Olumsuz düşüncelerle mücadele etmek yerine onları fark edin
YKS ve LGS öncesinde 'Hiçbir şey bilmiyorum' veya 'Başaramazsam ne olur?' gibi düşüncelerin yaygın olduğunu ifade eden Giriş, bu tür düşüncelerin çoğunlukla gerçeği yansıtmadığını ancak onlarla sürekli tartışmanın çözüm olmadığını söyledi. Zihne gelen kaygılı düşüncelere cevap vermeye çalışmanın bu düşünceleri güçlendirebileceğini belirterek, öğrencilerin kendilerine 'Bu düşünceler beni rahatlattı mı, yoksa daha çok mu zorladı?' sorusunu yöneltmelerinin faydalı olabileceğini önerdi.
Sınav anında uygulayabileceğiniz yöntemler
Kaygı sınav sırasında arttığında bedenin sakinleşmesine yönelik yöntemlerden yararlanılabileceğini söyleyen Giriş, yavaş ve derin nefes almak, kısa süreli esneme hareketleri yapmak veya dikkati sakin bir noktaya yönlendirmenin etkili olduğunu ifade etti. Ayrıca sınav sırasında önce yanıtından emin olduğunuz sorularla başlamak önerisiyle özgüvenin artacağı ve kaygının azalacağı belirtildi.
Sınav sonucu sizi tanımlamaz
Giriş, sınav sonuçlarının bir insanın değerini belirlemediğini vurguladı. Kendini yalnızca bir öğrenci olarak tanımlamanın kimliği daralttığını, oysa kişinin bir birey, bir evlat, bir arkadaş ve ilgi alanları ile hayalleri olan bir insan olduğunu hatırlattı. Sınavın bu büyük tablonun yalnızca küçük bir parçası olduğuna dikkat çekti.
Öz-şefkat ve destekleyici ifadeler
YKS ve LGS sürecindeki öğrencilerin kendilerine karşı daha şefkatli olmaları gerektiğini belirten Giriş, olumsuz düşünceler fark edildiğinde yerine destekleyici cümleler koymanın yararlı olduğunu söyledi. 'Elimden geleni yaptım' ve 'Sadece devam ediyorum' gibi basit ifadelerin sakinleşmeye ve yeniden odaklanmaya yardımcı olabileceğini ifade etti.
KLİNİK PSİKOLOG DİLARA BOYRAZ GİRİŞ, BELİRLİ DÜZEYDE HİSSEDİLEN SINAV KAYGISININ DOĞAL VE HATTA GEREKLİ OLDUĞUNA DİKKAT ÇEKTİ.