Kanserde genetik analizler ve kişiselleştirilmiş tedavi
Prof. Dr. İlhan Sezgin, Medicana Bursa Hastanesi Genetik Hastalıkları Değerlendirme Merkezi kapsamında kanserle mücadelede genetik biliminin sunduğu yeni imkanları değerlendirdi. Sezgin, modern tıpta kanserin artık sadece görüntüleme ve klasik patoloji verileriyle değil, genetik analizlerle de çok daha derinlemesine ele alındığını belirtti.
Genetik mutasyonların iki ana türü
Sezgin, kanserin temelinde DNA'da meydana gelen değişikliklerin bulunduğunu belirterek bu değişikliklerin iki ana grupta incelendiğini aktardı. Kalıtsal (germline) mutasyonlar anne veya babadan geçerek bireyin tüm hücrelerinde bulunur ve nesilden nesile aktarılabilir. Sezgin, "Kalıtsal (germline) mutasyonlar anne veya babadan geçerek bireyin tüm hücrelerinde bulunur ve nesilden nesile aktarılabilir. Somatik mutasyonlar ise yaşam boyunca çevresel faktörler veya yaşlanma sonucu oluşur ve yalnızca belirli dokularda görülür" dedi.
Her hastanın kanseri farklıdır
Sezgin, kanserin tek tip bir hastalık olarak değerlendirilemeyeceğini vurgulayarak, "Her kanser hastası moleküler düzeyde kendine özgü bir profile sahiptir" ifadelerini kullandı. Bu farklılığın tedavi planlarının kişiselleştirilmesini zorunlu kıldığını belirtti.
Genetik testlerin teşhis ve tedavideki rolü
Tümörden alınan örneklerle yapılan genetik analizlerin hastalığın nedenini ve moleküler alt tipini ortaya koyduğunu belirten Sezgin, bu testlerin erken evrede risk tespiti yapmaya, bazı kan hastalıklarında tanıyı netleştirmeye ve kişiye özel tarama programları oluşturmaya imkan sağladığını aktardı. Genetik analizlerin ayrıca hastalığın agresifliğini, metastaz riskini ve tedaviye yanıtı öngörmede kritik rol oynadığına dikkat çekti.
Aile öyküsünün önemi
Sezgin, kanserlerin yaklaşık yüzde 5 ila 10’unun kalıtsal olduğuna işaret ederek aile öyküsünün değerlendirilmesinin önemini vurguladı. "Ailede kanser öyküsü bulunan bireylerde genetik testler, hastalık ortaya çıkmadan riskin belirlenmesini sağlar. Bu sayede erken tarama ve önleyici tedbirler planlanabilir. Aynı zamanda diğer aile bireylerinin de değerlendirilmesine imkan tanır" dedi.
Kişiselleştirilmiş tedavi dönemi
Modern onkolojide standart yaklaşımların yerini kişiselleştirilmiş tıbbın aldığını belirten Sezgin, "Günümüzde birçok kanser türünde, belirli genetik mutasyonları hedef alan akıllı ilaçlar kullanılmaktadır. Genetik testler, hangi hastanın hangi tedaviden fayda göreceğini gösteren bir yol haritası sunar" diye konuştu. Bu sayede gereksiz kemoterapilerden kaçınılabildiğini, en etkili tedaviye daha hızlı başlanabildiğini söyledi. Sezgin sözlerini, "Artık hastalığı değil, hastayı tedavi ediyoruz" şeklinde tamamladı.
PROF. DR. İLHAN SEZGİN, KANSERLE MÜCADELEDE GENETİK BİLİMİNİN SUNDUĞU YENİ İMKANLARA DİKKAT ÇEKTİ. SEZGİN, MODERN TIPTA KANSERİN ARTIK YALNIZCA GÖRÜNTÜLEME VE KLASİK PATOLOJİ İLE DEĞİL, GENETİK ANALİZLERLE ÇOK DAHA DERİNLEMESİNE DEĞERLENDİRİLDİĞİNİ VURGULADI.