Paşinyan'ın görüşleri ve toplantı bağlamı:
Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Kırgızistan’ın Çolpon-Ata kentinde düzenlenen Avrasya Hükümetlerarası Konseyi Toplantısı’nda yaptığı konuşmada ülkesinin hem Avrupa Birliği (AB) hem de Avrasya Ekonomik Birliği (AEB) ilişkilerine dair değerlendirmelerde bulundu. Paşinyan, Ermenistan’ın AB ile olan mevcut temaslarının AEB içindeki statüsüne aykırı bir yükümlülük yaratmadığını vurguladı.
aeb deklarasyonu ve 29 Mayıs 2026 bildirisi:
Paşinyan, AEB üyesi ülkelerin liderlerinin 29 Mayıs 2026 tarihli bildirisini dikkate aldıklarını belirterek, söz konusu açıklamada Ermenistan’ın AB’ye katılım konusunda referandum düzenleme fikrine destek verildiğinin ifade edildiğini aktardı. Bu desteğin, Ermenistan’ın alternatifler oluşturma hakkının tanınması bağlamında önemli olduğunu söyledi.
referandum süreci ve yasal çerçeve:
Başbakan, 2025 yılında kabul edilen yasanın amacının ülke için stratejik olarak alternatifler oluşturmak olduğunu kaydetti. Paşinyan, hem AEB hem de AB üyeliğinin aynı anda mümkün olmadığının bilindiğini, ancak 2025’teki yasanın Ermenistan’ın bugün AB üyesi olma imkânı sağladığı anlamına gelmediğini ifade etti.
Paşinyan, AB üyeliği konusunda izlenecek sürece ilişkin olarak şu hususları sıraladı: öncelikle Ermenistan vatandaşlarının ve AB üyesi devletlerin onayının gerekeceği, hazırlık çalışmaları yapılmadan konunun halka sunulmasının mümkün olmayacağı, ardından resmi başvurunun yapılması ve aday devlet statüsünün alınması gerektiği. Paşinyan, bu aşamaların en az yarısından büyük bölümünün geçirilmeden referandum düzenlenmesinin içeriği olmayan bir girişim olacağını vurguladı. Paşinyan, vatandaşlardan henüz ortada olmayan alternatiflere ilişkin karar vermelerinin beklenmesinin hem saygısızlık hem de gayrimeşru olacağını belirtti. Konuşmasında ayrıca, Ermenistan’ın çeşitli ortaklarla işbirliğini geliştirme ve ticari-ekonomik alternatifler oluşturma yönündeki meşru hakkının AEB üyesi ülkeler tarafından tanınmasından memnuniyet duyduğunu aktardı. Paşinyan, bunun AEB açısından da fayda sağlayacağını; muhtemel alternatiflerin bulunmasının AEB’in rekabet gücünü ve çekiciliğini artırmaya katkı vereceğini savundu ve AEB içinde ele alınması gereken konular bulunduğunu kabul ettiklerini söyledi. Son olarak, Ermenistan ile AB arasındaki mevcut ilişkilerde, AEB içindeki ve kapsamındaki statüye aykırı herhangi bir hukuki, ekonomik ya da siyasi yükümlülük olmadığını yineledi: "Ermenistan ile Avrupa Birliği arasındaki mevcut ilişkilerde, Avrasya Ekonomik Birliği içindeki ve kapsamındaki ilişkilerde sahip olduğumuz statüye aykırı gelen herhangi bir hukuki, ekonomik ya da siyasi yükümlülük yoktur". Toplantı çerçevesinde Paşinyan’ın vurguları, hem iç hukuk süreçlerinin önemine hem de bölgesel ilişkilerin hassas dengelerine işaret etti; referandum ve üyelik sürecine ilişkin netlik sağlanmadan adım atılmaması gerektiği mesajı öne çıktı. KIRGIZİSTAN BAŞBAKANLIĞI
