Özbekistan'ın Doğal Gaz Üretimindeki Dönüşüm
Özbekistan, yıllardır doğal gaz üreten bir ülke olarak bilinirken, son yıllarda yaşanan üretim düşüşü ve artan iç tüketim neticesinde ithalatçı bir konuma geri adım attı. 2017 yılında 56,4 milyar metreküp doğal gaz üretimi ile dikkat çeken ülkenin, üretimi 2020’den sonra azalmaya başladı. Bu durum, doğal gaz tedarikinde ithalatın artmasına neden oldu.
Üretim Verileri ve Düşüş Sebepleri
2019’da 60,5 milyar metreküp doğal gaz üretilmişken, 2023’te bu rakam 46,7 milyar metreküpe kadar geriledi. Ülkenin doğal gaz üretimindeki azalma, bazı ocakların kapanması ve yeni projelerin beklenen seviyeye ulaşmaması gibi nedenlerden kaynaklanıyor. Özbek enerji uzmanı Bahadır Yusupov, bu durumu, sanayi üretiminde artışın doğal gaz tüketimini de artırmasıyla ilişkilendiriyor.
İthalatın Artışı ve İhracatın Azalması
Özbekistan, 2020 yılından itibaren ithalata yönelmeye başladı. 2021’de Türkmenistan’dan 1,5 milyar metreküp, 2023’te ise Rusya ile yapılan anlaşmalarla yıllık 2,8 milyar metreküp doğal gaz ithal edilmesi planlandı. 2023’te, doğal gaz ithalatı ihracatı geçti ve önceki yıllara göre açığı 165 milyon dolara ulaştı. Bu durum, Özbekistan’ın komşuları olan Kırgızistan ve Tacikistan’a da etkiledi.
Gelecek Beklentileri
Yusupov, ülke ekonomisinin büyümeye devam etmesi halinde, Özbekistan’ın ithal ettiği doğal gaz hacminin 5 yıllık bir dönemde 10 milyar metreküpe ulaşabileceğini öngörüyor. Ülkedeki yatırım projeleri, doğal gaz üretimini artırmayı hedefliyor, ancak bu süreçte dışa bağımlılık da artış göstermekte.
