Okul seçilmez: her okul çocuğa kapısını açmalı

Özel eğitim öğretmeni Muhammed Veli Özalp, kaynaştırma eğitimindeki fiziki eksiklikler, öğretmen eğitimi ve örtük dirençlere ilişkin çözüm önerileri paylaştı.

Yayın Tarihi: 20.11.2026 15:55
Güncelleme Tarihi: 20.11.2026 15:55

Okul seçilmez: her okul çocuğa kapısını açmalı

Kaynaştırma eğitiminin gündemi: okul sadece bina değil bir yaşam alanıdır:

Özel eğitim öğretmeni Muhammed Veli Özalp, kaynaştırma eğitiminde sahada yaşanan çok yönlü sorunları ve çözüm odaklı önerilerini anlattı. Özalp, maarif anlayışının merkezinde çocuğun şahsiyeti ve aitlik duygusu olduğunu vurguladı ve okulların sadece beton yapı olmaktan çıkarak her çocuğu kucaklayan yaşam alanları haline getirilmesi gerektiğini söyledi.

Kaynaştırma eğitiminde fiziki ve uygulamalı eksikler:

Özalp, okullardaki erişilebilirlik sorunlarına dikkat çekti: "Okullarda tam manasıyla evrensel tasarım dediğimiz olayı yakalayamadık maalesef. Standart dışı rampalar ve eksik asansörler çocuğun bağımsız hareketini kısıtlıyor." Birçok okulda asansör ve uygun rampaların bulunmadığını, bu nedenle velilerden yoğun şikâyet geldiğini belirtti ve bu eksikliklerin aşılabileceğine dair ümitli olduğunu ekledi.

Uygulamadaki eksiklikler öğretmen eğitimiyle de bağlantılı. Özalp, lisans düzeyindeki teorik eğitimin sahada tek başına yeterli kalabildiğini, bu yüzden sınıf öğretmenleri ile özel eğitim öğretmenlerinin omuz omuza çalışması gerektiğini söyledi. "Uygulamalı rehberlik mekanizmalarını güçlendirmemiz şart, sahada da iç içe çalışmamız lazım" diyerek pratik odaklı hizmet içi eğitim ve ortak çalışma modellerinin önemine vurgu yaptı.

Ailelerin karşılaştığı örtük direnç ve okul seçimi:

Özalp, ailelerin okul seçiminde sıkça "İmkanımız yetersiz" şeklinde yönlendirildiğini, bunun ise kapsayıcı eğitimin özüyle bağdaşmadığını söyledi. Ona göre kapsayıcı eğitimde asıl hedef, velinin uzak bir okul değil, mahallesindeki her okulun o çocuğun kapısını ve kalbini açmasıdır. "Biz okul seçmemeliyiz, seçtirmemeliyiz" ifadesiyle ailelerin doğru yönlendirilmesi ve okul kapasitesinin çocuklara göre esnetilmesi gerektiğini vurguladı.

Erken tanı ve müdahalenin önemine de değinen Özalp, gerekli müdahale yapılmadığında ve erken tanı kaçırıldığında çocuğun eğitim sürecinde kayıp yaşanabileceğini belirtti. Ailelerin bilinç düzeyinin çocuğun bilinçlenmesinde belirleyici olduğunu, sosyal kabulün ve empati kültürünün okul sıralarında inşa edildiğini söyledi.

Sınıf değiştirme, RAM raporu ve aidiyet meselesi:

Sahada sıkça tartışılan bir başka uygulama da davranış sorunları nedeniyle öğrencilerin başka sınıflara veya okullara gönderilmesi. Özalp bu uygulamaya net bir karşı duruş sergiledi: "Hayır, sırf hareketli, yerinde durmuyor ya da dediğimizi yapmıyor diye başka sınıfa ve okula gönderilemez, gönderilmemeli." Ona göre RAM raporu hafif düzeydeyse çocuğun ait olduğu yer o sınıftır ve süreye bakılarak uygun bir davranış planı hazırlanmalıdır.

Özalp, çözümün çocuğu sınıftan çıkarmak değil, sınıfı çocuğa göre esnetmek olduğunu; zorlu ama gerekli olanın bu olduğunu belirtti: "Ona uygun bir davranış planı hazırlamak, çocuğu sınıfa uydurmaya çalışırken ezmek yerine sınıfı esnetmek zorundayız."

Konuşmasının sonunda Özalp, fiziki altyapı eksikliklerinin, uygulamadaki boşlukların ve örtük dirençlerin giderilmesi için iş birliği çağrısında bulundu. "Bu konuda eksiklikler var maalesef, ama yavaş yavaş bunu başaracağımıza inanıyorum" sözleriyle hem sorunları özetledi hem de umutlu bir bakışı paylaştı. Özalp'in mesajı net: eğitim politikaları, okullar ve aileler birlikte hareket ederek her çocuğun eğitim hakkını ve aidiyet duygusunu korumak zorunda.

ÖZEL EĞİTİM ÖĞRETMENİ MUHAMMED VELİ ÖZALP

ÖZEL EĞİTİM ÖĞRETMENİ MUHAMMED VELİ ÖZALP

Yazar
EDİTÖR

Murat Doğan

Ben Murat Doğan, 30 yaşındayım, İstanbul. aksiyon.com.tr'de Yaşam kategorisi için yazıyorum. Aslında 'yaşıyorum' desem daha doğru! Gastronomi ve seyahat yazarıyım. Sürekli yeni yerler keşfeder, yeni lezzetler denerim. Samimi, keyifli ve 'gurme' bir anlatımım olduğunu söylerler.