Obruk mevkisinde yıllardır süren pekmez mesaisi
Adana’nın Saimbeyli ilçesine bağlı Obruk mevkisinde bağ bozumu sonrası başlayan pekmez çalışmaları, nesilden nesile aktarılan yöntemlerle devam ediyor. Bölge sakinleri, topladıkları üzümleri yıkayıp çuvallarda ezerek şırasını çıkarıyor; ardından kazanlarda kaynatma işlemine geçiyorlar. Bu geleneksel üretimde önemli unsurlardan biri, işlem sırasında kullanılan meşe külü ve odun ateşi oluyor.
Hasat ve kaynatma süreci:
Üzüm hasadının ardından suyu çıkarılan şıra, özel kazanlara alınarak uzun saatler boyunca odun ateşinde kaynatılıyor. Aile üreticileri, üretimin sürelerinin üzüm miktarına göre değiştiğini, ortalama olarak işlemin yaklaşık 12 saat sürdüğünü belirtiyor. Bu yıl ailelerin topladığı üzüm miktarı 300 kilo olarak kaydedildi ve hedeflenen ürün miktarı 50-60 kilo pekmez olarak ifade ediliyor.
Geleneksel lezzetin ritüeli:
Pekmez kaynadıkça yüzeyde oluşan köpük, üretimin en keyifli anlarından biri olarak öne çıkıyor. Bölge halkı bu köpüğü yemek için dut ve asma yapraklarını kaşık şeklinde kullanıyor; bu uygulama hem üretim sürecini bir araya gelen aileler için eğlenceli kılıyor hem de yöresel kültürün yaşatılmasını sağlıyor. Ahmet Kaytancı, bu geleneğin bölgede önemli bir uygulama olduğunu vurguluyor.
Üreticiler ürettikleri pekmezin önce aile içi tüketime ayrıldığını, ihtiyaç fazlasının ise satıldığını söylüyor. Huriye Yıldızhan, bu yılki üretim ve fiyat konusunda bilgi verirken, elde edilen pekmezin kilogram fiyatının yaklaşık 500 TL olduğuna dikkat çekti.
Toplumsal boyut ve kuşaktan kuşağa aktarım:
Aile bağlarında yapılan üretim, yalnızca ekonomik bir faaliyet değil; aynı zamanda bir imece ve buluşma ritüeli niteliğinde. Naci Yıldızhan, üretimin zahmetli olmasına rağmen ailece yapılan bu çalışmanın bir geleneğe dönüştüğünü, bir gün öncesinden üzümlerin toplanıp şıra çıkarıldığını, ardından kestirme kazanında meşe külüyle kaynatma yapıldığını aktarıyor. Bölge halkı, pekmezi özellikle kış aylarında enerji verici bir gıda olarak tükettiklerini belirtiyor.
Obruk’ta sürdürülen bu asırlık uygulama, hem yöresel tatların korunması hem de toplumsal bir geleneğin yaşatılması açısından önem taşıyor. Üretim sürecinin her aşaması, ailelerin ortak emeği ve bilgi birikimiyle yürütülüyor.
ADANA’NIN SAİMBEYLİ İLÇESİNDE 1200 RAKIMLI OBRUK MEVKİSİNDE ÜZÜM BAĞLARININ BOZUMUYLA BİRLİKTE PEKMEZ MESAİSİ BAŞLADI.
