Nörolojik rehabilitasyonla bağımsız yaşama dönüş
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Doç. Dr. Burcu Metin Ökmen, inme, travmatik beyin hasarı ve omurilik yaralanmaları gibi nörolojik olayların yürüme, konuşma, yutma ve el becerileri üzerinde doğrudan etkisi olduğunu vurguluyor. Doç. Dr. Ökmen, nörolojik rehabilitasyonun temel amacının işlev kayıplarını en aza indirerek hastaların yaşam kalitesini en üst düzeye çıkarmak olduğunu belirtiyor.
Nöroplastisite: beynin yeniden öğrenme yeteneği
Doç. Dr. Ökmen, iyileşme sürecindeki en büyük gücün beynin kendini yenileme kapasitesi olduğuna dikkat çekiyor. “Beyin ve sinir sistemi, hasar gördükten sonra da yeni bağlantılar kurabilme ve kendini yeniden düzenleyebilme yeteneğine sahiptir. Biz bu bilimsel özelliğe nöroplastisite diyoruz. Hasar gören bölgenin görevini, zamanla beynin başka bölgeleri üstlenebilir. Ancak nöroplastisite, ancak doğru, planlı ve sık tekrarlanan egzersizlerle güçlenir. İyileşme sürecinin ilk aylarda daha hızlı olduğu göz önüne alındığında, hastanın genel durumu uygun hale gelir gelmez zaman kaybetmeden rehabilitasyona başlanmalıdır.”
Rehabilitasyonun bileşenleri ve aile desteğinin önemi
Rehabilitasyon süreci kişiye özel olarak planlanıyor. Doç. Dr. Ökmen, programların fizyoterapi, ergoterapi (iş ve uğraşı terapisi), konuşma ve dil terapisi, bilişsel rehabilitasyon ve spastisite tedavisi gibi çok yönlü yaklaşımları içerdiğini; ayrıca psikolojik desteğin de sürecin ayrılmaz bir parçası olduğunu aktarıyor. Tedavi hastanın durumuna göre yatarak, ayaktan veya ev programı şeklinde uygulanabiliyor.
Doç. Dr. Ökmen, tedavide ailenin rolünü şu sözlerle özetliyor: “Hastanın güvenle hareket ettirilmesi, transferi, ev içi düzenlemelerin yapılması ve ev egzersizlerinin takibinde aile bireylerinin eğitimi büyük önem taşır. Bu zorlu süreçte sabır ve emek kadar hasta yakınlarının kendi ruhsal ve fiziksel sağlıklarını korumaları da tedavinin başarısını doğrudan etkiler.”
Erken teşhisin ve zamanında müdahalenin altını çizen Doç. Dr. Burcu Metin Ökmen, nörolojik rahatsızlık sonrası atılan her küçük adımın yeniden bağımsız bir yaşama açılan kapı olduğunu belirterek, hastaları uzman bir ekiple çalışmaya davet etti. Hastaların ve yakınlarının sürece aktif katılımı ile hedeflenen işlevsel kazanımların artırılabileceğine dikkat çekti.
FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON UZMANI DOÇ. DR. BURCU METİN ÖKMEN