Hazır kurutmalık bibere yöneliş: nedenleri ve sonuçları:
Sonbaharın yaklaşmasıyla kışlık hazırlıklar hızlansa da Eskişehir'de iklim ve ekonomik koşullar geleneksel ev kurutmasını geri plana itti. Aktar Ömer Faruk Tezcan'ın aktardığına göre, kentteki yüksek nem oranı evde kurutulan biberlerin önemli bölümünün çürümesine yol açıyor; bu durum hem emek hem de maliyet hesabını bozuyor. Tüketiciler, Gaziantep'te güneşte doğal ortamda kurutulmuş ve doğrudan dükkânlara ulaşan hazır ürünleri daha güvenli ve pratik buluyor.
Neden evde kurutma artık avantajlı değil:
Tezcan, taze biber kilogram fiyatının 50-60 lira bandında seyretmesi nedeniyle bir bağ kurutmalık ürün elde etmek için ortalama 4-5 kilogram taze biber gerektiğini, bunun da maliyetinin yaklaşık 200-300 lira tuttuğunu belirtiyor. Eskişehir'in nemli atmosferinde kurutma sürecinde yaşanan fire oranı, satılabilir ürün miktarını önemli ölçüde düşürüyor; aktarın ifadesiyle evde kurutmaya çalışılan biberlerin en az yarısı çöpe gidiyor. Bu kayıp ve harcanan emeği düşündüğünüzde hazır kurutulması daha ekonomik görünüyor.
Lojistik süreç ve üretim yöntemi:
Hazır kurutmalık biberlerin büyük bölümü Gaziantep tarlalarından geliyor. Tezcan, üretimde biberlerin tek tek ipe dizildiğini, halka şeklinde değil uzun şeritler halinde işlendiğini ve birkaç gün güneşte doğal kurutma yapıldıktan sonra kargo ile Eskişehir dükkânlarına ulaştırıldığını anlatıyor. Bu zincir, tüketicilere daha az fire, daha öngörülebilir kalite ve kullanım kolaylığı sunuyor.
Tüketici tercihlerinde öne çıkan türler ve alım şekilleri:
Eskişehir halkının acı biber yerine Antep'in tatlı dolmalık biberini tercih ettiği belirtiliyor. Bunun yanı sıra kızartmalık kapya ve son dönemin popüler çeşidi Kale biberi de rağbet görüyor. Satış türleri açısından ise yerel tüketiciler genellikle ürünü taze tüketmek amacıyla tek dizi halinde alırken, yurtdışına giden gurbetçiler Fransa ve Belçika'ya özellikle 10-15 dizi arasında değişen toplu alımlar gerçekleştiriyor.
Fiyat dinamikleri ve sezon beklentisi:
Geçen yıla göre kurutulmuş biber bağ fiyatının 250 liradan 300 liraya çıktığını söyleyen Tezcan, bu artışın genel enflasyon ve baharat fiyatlarındaki yükselişe kıyasla daha makul kaldığını vurguluyor. Hazır ürünün hem fiyat hem de pratiklik avantajları, esnafa göre sezon boyunca talebin artarak devam etmesini sağlayacak. Sonuç olarak tüketiciler için evde kurutmanın ekonomik ve lojistik dezavantajları, hazır kurutmalık ürünleri öne çıkarıyor; satıcılar da bu taleple stok ve sevkiyat planlarını buna göre düzenliyor.
Özetle: Eskişehir'de nem kaynaklı yüksek fire, taze biber maliyetleri ve hazır ürünün sunduğu pratiklik birleşince, Gaziantep'ten gelen kurutulmuş biberlere yönelim güçleniyor.
ESKİŞEHİR’DE KURUTMALIK ÜRÜN SATIŞI YAPAN AKTAR ÖMER FARUK TEZCAN, PİYASADAKİ SON GELİŞMELERİ VE VATANDAŞLARIN SATIN ALMA ALIŞKANLIKLARINI DEĞERLENDİRDİ. EVDE GELENEKSEL YÖNTEMLERLE BİBER KURUTMANIN ARTIK HEM ZAHMETLİ HEM DE EKONOMİK AÇIDAN AVANTAJSIZ HALE GELDİĞİNİ BELİRTEN TEZCAN, NEM ORANININ YÜKSEK OLMASININ CİDDİ ÜRÜN KAYBINA YOL AÇTIĞINI İFADE ETTİ.
