Nefes kaybını geciktirmek mümkün: erken tanı ve tedavi yaşam kalitesini koruyor

Prof. Dr. Ege Güleç Balbay, Dünya KOAH Günü'nde erken tanı, sigarayı bırakma ve düzenli tedaviyle yaşam kalitesinin korunabileceğini söyledi.

Yayın Tarihi: 18.11.2026 12:18
Güncelleme Tarihi: 18.11.2026 12:18

Nefes kaybını geciktirmek mümkün: erken tanı ve tedavi yaşam kalitesini koruyor

KOAH'ta erken tanı ve yaşam kalitesi

Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Öğretim Üyesi ve Türk Toraks Derneği Batı Karadeniz Şube Başkanı Prof. Dr. Ege Güleç Balbay, Dünya KOAH Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı'nın (KOAH) toplum sağlığı açısından önemini vurguladı. Balbay, erken tanı, korunma ve düzenli tedavinin hastaların bağımsızlığını ve yaşam kalitesini korumada belirleyici olduğunu söyledi.

Kimler risk altında ve nasıl tanı konur:

Prof. Dr. Balbay, KOAH değerlendirmesinin özellikle 40 yaş üzerindeki kişilerde, tütün kullanımı veya zararlı solunum maruziyeti olanlarda öncelikli olması gerektiğini belirtti. Bununla birlikte hastalığın genç yaşlarda da görülebileceğini hatırlatan Balbay, süregelen öksürük, balgam ve nefes darlığının göz ardı edilmemesi gerektiğini dile getirdi. Nefes darlığını yaşlanmaya bağlamamak gerektiğini vurgulayan Balbay, tanının hekim değerlendirmesi ve spirometri adı verilen nefes ölçüm testiyle doğrulandığını söyledi.

Risk grubunda bulunan veya solunum yakınmaları yaşayan kişilerin sağlık kuruluşlarına başvurmasının, KOAH'ın erken aşamada saptanması açısından hayati önem taşıdığına dikkat çekildi.

Korunma, tedavi ve günlük yaşam önerileri:

Balbay, sigaranın KOAH için en önemli risk faktörü olduğunu belirterek, hiç başlamamanın veya mevcut kullanıcılarda bırakmanın en etkili korunma adımı olduğunu ifade etti. Elektronik sigara ve nargilenin güvenli alternatifler olmadığını; ev, araç ve iş yerlerinde tütün dumanına maruziyetin engellenmesi gerektiğini hatırlattı. Sigara bırakmak isteyenlerin ise sigara bırakma poliklinikleri gibi destek hizmetlerinden yararlanabileceğini belirtti.

KOAH sadece sigara içenlerde görülmez: odun, kömür ve tezek gibi yakıtların dumanı, dış ortam hava kirliliği ve iş yerlerinde toz, kimyasal madde, gaz ve duman maruziyetleri de riski artırır. Bu nedenle korunma stratejileri sadece bireysel davranış değişikliklerini değil, çevresel ve işyeri önlemlerini de içermelidir.

Akciğer sağlığının temellerinin doğumdan önce atıldığını hatırlatan Balbay, gebelik ve çocukluk döneminde tütün dumanından uzak durulmasının, yeterli beslenmenin, önerilen aşıların uygulanmasının ve solunum yolu enfeksiyonlarının uygun yönetiminin sağlıklı akciğer gelişimini desteklediğini ifade etti.

KOAH'lı hastaların fiziksel aktiviteden kaçınmasının kas gücünü zayıflattığını ve günlük yaşamı zorlaştırdığını belirten Balbay, kişiye uygun düzenli egzersizin dayanıklılığı, kas gücünü ve günlük aktiviteleri sürdürme kapasitesini artırdığına dikkat çekti. Kısa yürüyüşlerle başlamak, gerektiğinde ara vermek ve süreyi kademeli artırmak gibi pratik önerilerle egzersizin uygulanabilir olabileceği vurgulandı. Egzersiz planının hastalığın şiddetine göre sağlık ekibiyle birlikte düzenlenmesi önemlidir.

Enfeksiyonların önlenmesi ve erken tedavinin de kritik olduğunu söyleyen Balbay, el hijyeni, uygun havalandırma ve enfeksiyon bulgusu olan kişilerle yakın temastan kaçınmanın koruyucu önlemler arasında olduğunu belirtti. Grip, pnömokok ve COVID-19 aşılarının yanı sıra yaş ve risk durumuna göre RSV aşısı değerlendirmesi gerektiğini aktardı.

Nefes darlığında belirgin artış, balgam miktarında ya da renginde değişiklik ve ateş gibi belirtiler görüldüğünde sağlık kuruluşuna başvurulmasının altı çizildi. İnhaler ilaçların reçete edildiği şekilde ve doğru teknikle kullanılması, düzenli hekim kontrolleri ve eşlik eden hastalıkların takibi tedavinin başarısında önemli faktörler olarak öne çıkıyor.

Prof. Dr. Balbay, vatandaşları Sağlıklı Hayat Merkezlerinden ücretsiz sağlıklı yaşam danışmanlığı ve sigara bırakma desteği almaya, aile hekimlikleri aracılığıyla uygun hizmetlere yönelmeye ve KOAH izlemlerini düzenli yaptırmaya çağırdı. Balbay sözlerini, "Her nefes değerlidir" mesajıyla sonlandırdı.

DÜZCE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI ANABİLİM DALI ÖĞRETİM ÜYESİ VE TÜRK...

DÜZCE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI ANABİLİM DALI ÖĞRETİM ÜYESİ VE TÜRK TORAKS DERNEĞİ BATI KARADENİZ ŞUBE BAŞKANI PROF. DR. EGE GÜLEÇ BALBAY,

Yazar
EDİTÖR

Hüseyin Aydın

Ben Hüseyin Aydın, 34 yaşındayım, İstanbul'dayım. aksiyon.com.tr'nin Gündem ekibinde adliye ve hukuk muhabiriyim. Karmaşık dava dosyalarını alıp, herkesin anlayacağı şekilde sadeleştirmek benim işim. Detaylara çok önem veririm, titiz çalışırım.