Nefes darlığı tek başına alerji işareti değildir
Büyük Anadolu Samsun Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Funda Karaduman Yalçın, nefes darlığı, öksürük ve hırıltılı solunumun sıklıkla alerji veya astımla ilişkilendirildiğini, ancak bu belirtilerin farklı sağlık sorunlarının da göstergesi olabileceğini belirtti. Özellikle bahar aylarında polenlerin artışıyla benzer yakınmaların ortaya çıkması, şikâyetlerin doğrudan alerjiye bağlanmasına yol açabiliyor; oysa doğru tanı altta yatan başka hastalıkların erken fark edilmesini sağlıyor.
Alerji ve astım ilişkisinin sınırları:
Yalçın, alerjinin polen, ev tozu akarları, küf ve hayvan kaynaklı alerjenlere bağışıklık sisteminin aşırı tepki vermesiyle ortaya çıktığını; hapşırma, burun akıntısı, burun tıkanıklığı, kaşıntı ve gözlerde sulanmanın en sık görülen belirtiler olduğunu ifade etti. Bazı hastalarda alerjenler solunum yollarını etkileyerek öksürük, hırıltılı solunum ve nefes darlığına yol açabiliyor. Astımın ise hava yollarında kronik iltihap ve daralma ile kendini gösterdiğini, nefes darlığı, hırıltı, göğüste sıkışma ve tekrarlayan öksürüğün astımın sık rastlanan bulguları olduğunu söyledi.
Nefes darlığının diğer olası nedenleri:
Uzman, nefes darlığını yalnızca alerjiye bağlamanın yanıltıcı olabileceğini vurguladı ve KOAH, kalp-damar hastalıkları, kansızlık, bazı enfeksiyonlar, fiziksel kondisyon düşüklüğü ile yoğun stresin de benzer şikâyetlere neden olabileceğini hatırlattı. Daha önce görülmemiş bir nefes darlığının ortaya çıkması veya mevcut yakınmanın zaman içinde artması durumunda nedenin araştırılmasının önemine dikkat çekti.
Yalçın, hastaların kendi kendine tanı koymaması gerektiğini belirterek, tekrarlayan nefes darlığı yaşayan kişilerin hekim değerlendirmesinden geçmesini önerdi. Astım şüphinde başta solunum fonksiyon testleri olmak üzere gerekli görüldüğünde alerji testleri ve farklı tetkiklerin uygulanabildiğini; bu değerlendirmeler sayesinde şikâyetin kaynağının daha net ortaya konabildiğini söyledi.
Acil uyarı işaretleri konusunda da bilgi veren Yalçın, ani başlayan ve şiddetli nefes darlığı, konuşmakta güçlük, dudaklarda morarma, bilinç bulanıklığı veya ciddi bir alerjik reaksiyon benzeri belirtiler görüldüğünde vakit kaybetmeden acil tıbbi yardım alınması gerektiğini vurguladı.
Sonuç olarak, tekrar eden veya kötüleşen solunum şikâyetlerinde kapsamlı değerlendirme yapılmasının; alerji, astım veya başka bir sağlık sorununa dayanan nedenlerin ayırt edilmesi ve uygun tedavi planının oluşturulması açısından belirleyici olduğu ifade edildi.
UZM. DR. FUNDA KARADUMAN YALÇIN
