Naht sanatıyla kültürel mirası yaşatıyor
Mersin’in Bozyazı ilçesinde yaşayan jandarma emeklisi Mustafa Eysen, yaklaşık 12 yıldır sürdürdüğü naht sanatıyla geleneksel Türk-İslam el sanatlarının aktarılmasına katkı sağlıyor. Tekeli Mahallesi’ndeki hobi atölyesinde çalışan Eysen, ahşabı ince işçilikle işleyerek kültürel mirası gelecek nesillere taşımayı hedefliyor.
Ustalık yolculuğu: Hizmet yıllarından atölyeye
Naht sanatına jandarma uzman çavuş olarak görev yaparken ilgi duymaya başlayan Eysen, emekliliğin ardından çalışmalarını derinleştirerek her bir eseri günler süren titiz bir süreçle ortaya çıkarıyor. Boş zamanlarının büyük bölümünü atölyede geçirdiğini belirten ustanın sanata dönük ilgisi zamanla bir tutkuya dönmüş durumda.
Çalışma süreci ve teknikler
Eysen’in iş akışı; ahşap yüzeylerin defalarca zımparalanması, desenlerin aktarılması, kıl testereyle tamamen el işçiliğiyle kesim ve son aşamada vernik uygulaması şeklinde ilerliyor. Her aşama sabır ve dikkat gerektiriyor; sonuçta hem korunmuş hem de estetik açıdan tamamlanmış eserler ortaya çıkıyor.
Malzeme seçimi
Usta, eserlerin niteliğine göre farklı ağaç türleri kullanıyor. Çalışmalarında şimşir, ceviz, kavak, huş ve gürgen gibi ağaçlardan yararlanıyor ve bazen dayanıklılık için sert ağaçları, bazen işlenmesi kolay olduğu için yumuşak yapılı ağaçları tercih ediyor. Kullanılacak malzeme, ortaya çıkacak eserin özelliğine göre belirleniyor.
Kültürel önem ve aktarım hedefi
Naht sanatının geçmişten günümüze ulaşan önemli kültürel değerlerden biri olduğunu vurgulayan Eysen, sanatın teknik ve kullanım alanlarını şöyle özetliyor: "Naht sanatı, motiflerin çeşitli tekniklerle ahşap üzerine işlendiği bir sanat dalıdır. Kıl testere yardımıyla tamamen el işçiliğiyle şekil verilir. Özellikle cami süslemelerinde, saray tezyinatlarında ve geleneksel mimari yapılarda sıkça kullanılan Türk-İslam sanatlarından biridir". Eysen, unutulmaya yüz tutmuş bu geleneğin genç nesiller tarafından tanınmasını ve ilgi görmesini istiyor.
Sabır, dikkat ve el becerisi gerektiren naht sanatının günümüzde yeterince bilinmediğine dikkat çeken Eysen, çalışmalarını sürdürerek kültürel mirasın korunmasının gelecek nesiller açısından önemine işaret ediyor.
MERSİN’İN BOZYAZI İLÇESİNDE YAŞAYAN JANDARMA EMEKLİSİ MUSTAFA EYSEN, YAKLAŞIK 12 YILDIR SÜRDÜRDÜĞÜ NAHT SANATIYLA GELENEKSEL TÜRK-İSLAM EL SANATLARINI YAŞATMAYA ÇALIŞIYOR.