Kazıların kapsamı ve bulunan buluntular:
Muş’un Malazgirt ilçesinde süren arkeolojik çalışmalar, bölgenin tarihî katmanlarını sistematik biçimde ortaya koyuyor. Yürütülen iki ayrı proje kapsamında yapılan yüzey araştırmaları ve kazılarda Roma ve Bizans dönemlerine ait sikkeler, çok sayıda ok ve mızrak ucu ile askeri nitelikli metal buluntular tespit edildi. İç Kale, Arap Mezarlığı ve savaş alanı olarak değerlendirilen geniş saha odaklı çalışmalarla bölgenin tarihi dokusuna ilişkin yeni veriler elde ediliyor.
Çalışmaları yerinde inceleyen Muş Kültür ve Turizm Müdürü Mehmet Şengül ve proje bilimsel yürütücüsü Prof. Dr. Adnan Çevik ile birlikte Muş Müze Müdürü Yunus Mübarek Gürler ve Şube Müdürü İlhami Tepeli yürütülen çalışmalar hakkında bilgi aldı. Kazıların bugüne kadarki sonucu olarak yaklaşık 2 bin eser gün yüzüne çıkarıldı ve bu eserler geçici koruma altında tutuluyor.
Projelerin hedefleri ve saha dağılımı:
2020 yılında başlayan "Malazgirt Savaş Alanı Tarihi ve Arkeolojik Yüzey Araştırması Projesi" ile 2025'te başlatılan "Tarihi Malazgirt Kenti Kazısı" eş zamanlı yürütülüyor. Birinci proje Prof. Dr. Adnan Çevik bilimsel yürütücülüğünde, Bitlis Ahlat Müze Müdürlüğü denetiminde geniş bir coğrafyayı kapsayan yüzey araştırmaları gerçekleştiriyor. Araştırma alanları arasında Malazgirt ilçe merkezi ile Harabesor, Örenşar, Kanlıdere, Aydınlık Mevkii, Afşin, Ziyarettepe, Aytaç Düzü, Gezo Düzü ve Çivi Düzü gibi mevkii ve düzlükler bulunuyor.
İkinci kazı ise Malazgirt Kalesi iç bölümünde sürdürülüyor ve MAUN öğretim üyesi Dr. Ahmet Oğuzhan Karaçetin başkanlığında yürütülüyor. İç kalede 2025 kazı sezonunda giriş bölümünde yeni bir mekan ortaya çıkarıldı; Arap Mezarlığı olarak bilinen alanda ise yedi mezar bilimsel yöntemlerle belgelenerek kayıt altına alındı.
Koruma, sergileme ve gelecek planları:
Kazılarda elde edilen eserler, yapımı son aşamaya gelen kazı evinde muhafaza ediliyor. İlerleyen dönemde bu buluntuların hem Malazgirt'te hem de Muş Arkeoloji Müzesinde sergilenmesi planlanıyor. Ayrıca, Cumhurbaşkanımızın konuşmalarını gerçekleştirdiği alanda bir Deneyim Müzesi kurulması hedefleniyor; böylece kazılarda ortaya çıkan eserlerin bir kısmı ziyaretçilerle doğrudan buluşturulacak.
Muş Kültür ve Turizm Müdürü Mehmet Şengül, yürütülen çalışmaların sadece arkeolojik kazı ile sınırlı kalmadığını, aynı zamanda Malazgirt’in tarih, kültür ve turizm potansiyelinin güçlendirilmesi amacıyla sürdürüldüğünü belirtti. Çalışmaların nihai amacının 1071 Malazgirt Zaferi’nden günümüze uzanan tarihî mirası bilimsel yöntemlerle koruyup gelecek nesillere aktarmak olduğu vurgulandı.
Şengül, çalışmalara verdikleri destek nedeniyle Cumhurbaşkanına, Kültür ve Turizm Bakanlığına ve Valiye teşekkürlerini ileterek kazıların önümüzdeki yıllarda da aynı kararlılıkla devam edeceğini bildirdi. Ayrıca bu yıl yapılacak programlar kapsamında 25 Ağustos'ta Ahlat ve 26 Ağustos'ta Malazgirt’te gerçekleştirilecek etkinliklerin hazırlıklarının tamamlandığı belirtildi.
Malazgirt'te tarihi miras gün yüzüne çıkıyor