Kütletme uygulaması sonrası ölüm ve artan endişe
İstanbul'da boyun ağrısı nedeniyle yaptırılan kütletme işlemi sonrasında bir kişinin beynine pıhtı atmasıyla yaşamını yitirmesi, ehliyetsiz ve bilinçsiz manuel uygulamaların yol açabileceği riskleri yeniden gündeme taşıdı. Olayın ardından işlem yaptığı belirtilen şüpheli tutuklandı.
Vakada, sırt ve boyun ağrısı şikâyetiyle yanına giden vatandaşın masaj ve çeşitli uygulamalardan sonra boyun bölgesine yapılan "kütletme" müdahalesinin ardından fenalaştığı; hastaneye kaldırılan kişinin tüm müdahalelere rağmen kurtarılamadığı bildirildi.
Olayın sağlık boyutu ve uzman uyarıları
Doruk Nilüfer Hastanesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof. Dr. Şüheda Özçakır, bu tür müdahalelerde uzman değerlendirmesinin şart olduğunu vurguladı. Özçakır, "Geçtiğimiz hafta içerisinde bir vatandaşımızın ehliyetsiz biri tarafından yapılan, tıpta manipülasyon, halk arasında kütletme olarak bilinen bir işlem sonrasında vefat ettiğini öğrendik. Gerçekten bu konuda çok üzgün olduğumu belirtmek isterim," dedi.
Uzman önemli bir uyarı olarak, "Vatandaşlarımız sağlıklarını ciddiye alsın. Ehliyetsiz kişiler tarafından yapılan uygulamalara kesinlikle prim vermesinler" ifadelerini kullandı ve sağlık uygulamalarının mutlaka yetkin kişiler tarafından, ayrıntılı değerlendirme sonrası yapılması gerektiğini belirtti.
Uygulama öncesi muayene, bilgilendirme ve onam
Prof. Dr. Özçakır, müdahale öncesi sadece sözlü görüşmenin yeterli olmadığını; hastaya yazılı bilgi verilmesi ve gerekli belgelerin imzalanması gerektiğini belirtti: "Ayrıntılı değerlendirme sadece hastayla konuşmak değil, bu konuyla ilgili yazılı bilgi, belge okumak, anlatmak ve altına imza atmak şeklindedir. Bu belgelerin hepsi Sağlık Bakanlığı’nın sitesinde bulunabilir."
Özçakır ayrıca, hangi vakalarda bu tür uygulamaların kesinlikle yapılmaması gerektiğinin hekimin muayenesiyle anlaşılabileceğini vurguladı: "Bazı durumlarda yapılmaması, mutlak yapılmaması gereken durumları varsa kişinin ve bunu bilmiyorsa gerçekten sonuçlar bu şekilde ölümcül olabiliyor."
Uzman, tedavi planının modern tıp yaklaşımları ile tamamlayıcı tıp uygulamaları arasındaki sınırın hekim kararıyla çizilmesi gerektiğini; ehliyetli olmayan uygulamaların ciddi yan etkilere yol açabileceğini ifade etti.
Vatandaş sağlığıyla ilgili kararların yetkin kişilerce verilmesi gerektiğini tekrarlayan Özçakır, tamamlayıcı tıp alanlarında da Sağlık Bakanlığı düzenlemeleri ve sertifikasyon sürecinin bulunduğunu hatırlattı: "Türkiye’de şu an bunların okulu yok. Ancak Bakanlığın açtığı bazı sertifikasyon yöntemleriyle bunlar yapılabilir. Yönetmeliği var bu konunun artık ve bir hastaya böyle bir işlem yapılmadan önce mutlaka ayrıntılı değerlendirme yapılması gerekir."
Son olarak Özçakır, "Ben tekrar halkımıza seslenmek istiyorum. Bu konuda lütfen sağlıklarını ciddiye alsınlar. Ehliyetsiz kişilerin önüne kendilerini, sağlıklarını emanet etmesinler, bırakmasınlar lütfen" diyerek vatandaşlara çağrıda bulundu.
Benzer vakalar ve düzenleme gerekliliği
Bu olay, sağlık alanında yetkisiz uygulamalara ilişkin tartışmaları alevlendirirken, medyada daha önce yer alan benzer bir vaka da hatırlatıldı: Antalya'da rot balans ustalığı yapan bir kişinin iş yerinde kendi yaptığı mekanik düzeneğe yatırdığı hastalara sözde tedavi uygulaması uzun süre konuşulmuş; Sağlık Bakanlığı uyarılarının ardından uygulama sonlandırılmıştı.
Uzmanlar ve yetkili kurumlar, halkın sağlık okuryazarlığını artırmak, yetkin olmayan uygulamalara karşı bilinç yaratmak ve gerekli hallerde yasal yaptırımların uygulanması gerektiği konusunda ortak bir mesaj veriyor. Bu tür müdahaleler söz konusu olduğunda öncelikle hekim muayenesi, yazılı bilgilendirme ve onam aranmalı, sağlık hizmetleri ehliyetli profesyoneller tarafından sunulmalıdır.
"Boyun kütletmesi" sonrasında gelen ölüm, akıllara rot balans ustasının sözde bel fıtığı tedavisini getirdi