Kütahya'da miras atölyede yeniden yorumlanıyor:
Ayşe Kaçan, Kütahya'nın kadınlara özgü yöresel kıyafetlerini ve üzerlerindeki motifleri yalnızca muhafaza etmekle yetinmeyip, günümüz estetiğine uyarlayarak yaşatıyor. Sandıklarda saklanan parçaları inceleyip motif ve desenlerini ayrıştıran Kaçan, bu ögeleri modern kıyafet, ev tekstili ve minyatür bebek kıyafetlerine dönüştürüyor. Uzun yıllara yayılan çalışmaları sırasında yetiştirdiği çırakların kendi atölyelerini açması, mesleğin devamlılığı açısından kendisini memnun ediyor.
Sandıklardan gün yüzüne çıkarılan motifler:
Kaçan, aile büyüklerinden kalan kıyafetleri birer kaynak olarak değerlendiriyor. Eski şalvar, üç etek ve bohça gibi parçaların üzerindeki işlemeleri alıp yeni formlara uyguluyor; örneğin bir şalvar desenini modern bir bluz veya yatak örtüsünün bordüründe kullanabiliyor. Bu dönüşüm, yalnızca görsel bir yeniden yorum değil, aynı zamanda kültürel bir aktarım anlamı taşıyor. Kaçan’ın çalışmaları sayesinde motive edilen motifler, gündelik kullanım için yeniden tasarlanmış ürünlere dönüşüyor.
Yöresel bebek kıyafetleri de çalışmaların önemli bir bölümünü oluşturuyor. Kaçan bebeklerin yapımına odaklanmadığını; ancak bebeklere Kütahya'nın yöresel kıyafetlerini giydirerek minyatür örnekler sunduğunu belirtiyor. Böylece hem büyük parçaların detayları korunuyor hem de motiflerin küçültülmüş halleriyle tanıtımı sağlanıyor.
Gelin kıyafetleri ve tören giysilerinin canlandırılması:
Kaçan, Kütahya'nın geleneksel gelin kıyafetlerini de yeniden canlandırıyor. Beyaz gelinlikler yaygınlaşmadan önce kullanılan tören giysileri, özellikle kına gecelerinde hâlâ tercih ediliyor. Bu kapsamda öne çıkan örneklerden biri, kırmızı renkte ve özel bir başlıkla tamamlanan tefe başı gelin kıyafetidir. Kaçan, tefe başının başlıktaki elmas süslemeleri ve belindeki gümüş kemer gibi özgün detaylarını hem minyatürde hem de gerçek ölçekte yeniden üretmiş durumda.
Bindallı ve üç etek gibi parçalar da modern çizgilere uyarlanarak yaşamaya devam ediyor. Özellikle kına gecelerinde gelinin yakınlarının giydiği üç etekler ile törenlere özgü bindallılar, Kaçan’ın uyguladığı farklı kesim ve süsleme seçenekleriyle güncelleniyor.
Teknikler, isimlendirme ve kuşaklar arası aktarım:
Geleneksel süsleme tekniklerinden biri günümüzde Maraş işi olarak anılsa da Kaçan, Kütahya'ya özgü uygulamayı Kütahya sim sarma işi olarak tanımlıyor. Bu teknik, kıyafetlere ince işçilikle parlak motiflerin işlenmesine dayanıyor. Elindeki çatkılı kıyafetler de Kaçahya açısından ayrı bir öneme sahip; bu parçalar gelinler ve görümceler tarafından tercih ediliyor.
Kaçan, yıllardır yetiştirdiği çırakların bugün kendi atölyelerinde çalışıyor olmalarını, kültürel mirasın aktarımı açısından kritik görürken, eserlerini Yaşayan Miras Şöleni gibi etkinliklerde sergileyerek geniş kitlelerle buluşturuyor. Bu sergiler, geleneksel kıyafetlerin geçmişteki kullanım biçimlerini koruyarak nasıl modern tasarımlara dönüştüğünü gözler önüne seriyor.
Sonuç olarak Kaçan’ın çalışmaları sadece eski parçaları restore etmek değil; Kütahya'nın yöresel kimliğini güncel formlarda yaşatmak ve geleceğe aktarmak üzerine kurulu. Çırakların yetişmesi, minyatür ve gerçek boy üretimler ile sim sarma gibi tekniklerin sürdürülmesi, bu kültürel mirasın korunmasına ve yeni nesillerle buluşmasına katkı sağlıyor.
KÜTAHYA'NIN GELENEKSEL KADIN KIYAFETLERİ SANDIKLARDAN ÇIKARILARAK GELECEĞE TAŞINIYOR
