Gelenekten bugüne kaşık oyma sanatının yeni yorumu
İbrahim Ethem Kandemir, Kütahya'da Kültür ve Turizm Bakanlığı Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı unvanıyla geleneksel ahşap kaşık oyma sanatını sürdürüyor. Kandemir, el işçiliğiyle şekillendirdiği kaşıkları, geçmişten günümüze aktarılan formları koruyarak ancak kullanım alışkanlıklarına uygun hâle getirerek üretiyor. Atölyesinde görünen yüzeyler, oyma izleri ve kıvrımlar hem estetik hem de işlevsel kaygılarla ele alınıyor.
Çeşitlilik ve malzeme yaklaşımı:
Kandemir, ürün yelpazesini klasik yemek kaşığıyla sınırlandırmıyor; kahve kavanozu kaşıkları, tatlı kaşıkları, çocuk kaşıkları, tuz ve baharat kaşıkları gibi farklı ihtiyaçlara göre formlar tasarlıyor. Gelenekselde yuvarlak olarak bilinen kaşık formları özellikle kavanoz kaşığı olarak yeniden yorumlanıyor. Ürünlerin şekillendirilmesinde ahşabın doğal dokusu ve davranışı temel alınıyor; kıymetli olan her parça elden geçiriliyor ve kullanım amacına göre boyut, sap uzunluğu ve çukur derinliği ayarlanıyor.
Kandemir, ahşap ile metal kaşık arasındaki farkı günlük kullanım ekseninde şöyle özetliyor: "Metal kaşık sizin ağzınızı yakarken, tahta kaşık sizin ağzınızı yakmaz." Bu yaklaşım hem konfor hem de malzeme seçiminin gündelik hayatla ilişkisini vurguluyor.
Sergiler, tanıtım ve gelecek hedefleri:
Sanatını sergileme ve tanıtma ağı geniş olan Kandemir, daha önce Ankara'da çeşitli sergilere katıldı ve Türkiye'nin birçok noktasında eserlerini sanatseverlerle buluşturdu. Kütahya'daki Yaşayan Miras Şöleni'ne katılım amacı hem eserleri sergilemek hem de ahşap kaşık oyma sanatını vatandaşlara tanıtmak şeklinde özetleniyor. Kandemir etkinlikleri, geleneksel sanatların görünürlüğünü artırma ve izleyiciyle doğrudan temas kurma açısından önemli olarak nitelendiriyor.
Uluslararası temsil isteğini de dile getiren Kandemir, geleceğe ilişkin hedefini "Hedefim bu ürünleri aynı zamanda Türkiye’de tanıtabildiğim gibi yurt dışında da temsil etmek. Bakanlığımızın bir sanatçısı olarak yurt dışında da bu işi tanıtabilmek" sözleriyle ifade ediyor. Bu hedef, hem kültürel mirasın görünürlüğünü artırma hem de üretimin sürdürülebilirliğini sağlamaya yönelik bir adım olarak öne çıkıyor.
Genel olarak Kandemir’in çalışmaları, geleneksel üretim tekniklerini korurken formları güncel ihtiyaçlara göre yorumlamanın somut bir örneğini sunuyor. El emeğine dayalı üretim ve malzeme bilgisi, sanatın yaşatılması ve gelecek kuşaklara aktarılması açısından önemini koruyor.
AHŞAP KAŞIK OYMA SANATÇISI İBRAHİM ETHEM KANDEMİR, GELENEKSEL SANATI GÜNÜMÜZ FORMLARIYLA BULUŞTURUYOR
