COP31 başkanı Murat Kurum: örtü kararı yayımlandı, öncelik uygulama
COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi kapsamındaki 'Belém 1,5 Misyonu' raporunun sonuçlarının ele alındığı üst düzey etkinlikte konuştu. Kurum, küresel sıcaklık artışına ilişkin uyarıların arttığını vurgulayarak bilimsel tablonun önümüze koyduğu zorlu mesafeyi hatırlattı ve başkanlık olarak odaklarını uygulamaya kaydırdıklarını bildirdi.
Belém raporunun ana bulguları:
Kurum, Belém Misyonu Raporu'na göre mevcut politikaların yüzyıl sonunda küresel ısınmayı 2,6 derece ile 2,9 derece arasında bir seviyeye taşıyabileceğini aktardı. Açıklanan taahhütlerin tamamı yerine getirilse bile tahminlerin 1,7 derece ile 2,3 derece aralığında kalacağına dikkat çekti ve "her onda bir derece hayati öneme sahiptir" dedi. Kurum raporu iki ana mesafe olarak özetledi: bilimin gerektirdiği ile belirlenen hedefler arasındaki fark ve verilen sözler ile sahadaki uygulamalar arasındaki fark; COP31 başkanlığının özellikle ikincisine yoğunlaştığını belirtti.
'Örtü Kararı' ve müzakere yaklaşımı:
Kurum, COP31 Başkanlığı tarafından hazırlanan ve bugün yayımlanan 'Örtü Kararı'nın ülkelerin önceliklerini, başlangıç noktalarını değerlendirdiğini söyledi. Kararın, gelen görüşler çerçevesinde müzakere sürecine iletildiğini belirten Kurum, "İstiyoruz ve arzuluyoruz ki burada artık bir karar alalım" ifadelerini kullandı. Toplantıda UNFCCC İcra Sekreteri Simon Stiell, Müzakereler Başkanı ve Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen, COP29 Başkanı Muhtar Babayev ve COP30 CEO'su Ana Toni de söz aldı.
Uygulamaya geçiş ve finansman:
Kurum, COP31’in 10 öncelikli alanından biri olan İklim Uygulama Köprüsü ve SURFF girişimlerine atıf yaparak "Diyalog, Uzlaşı ve Aksiyon" anlayışını vurguladı. Gelişmekte olan ülkelerin uyum finansmanı ihtiyacının 2035'e kadar 310 ila 365 milyar dolar aralığına yükseleceğinin öngörüldüğünü hatırlattı ve finansmanın sadece miktar meselesi olmadığını, kaynakların doğru zamanda ve uygun şartlarla ihtiyaca ulaştırılmasının önemine dikkat çekti. Kurum, kırılgan ülkelerin iklim mücadelesinin yeni borç yükleriyle finanse edilmesinin kabul edilemez olduğunu söyledi.
COP31 kapsamında geliştirilen mekanizmalar şu amaçları taşıyor: İklim Uygulama Köprüsü - BRIDGE ile iklim ve kalkınma önceliklerini yatırıma hazır projelerle eşleştirmek; SURFF ile şehirlerin dirençlilik projelerini uygulamaya hazırlamak; Turkuaz Bağlantı Girişimi ile su, tarım ve iklim ilişkisini ele almak; Antalya Dirençli Sağlık Sistemleri Girişimi ile iklimin insan sağlığı üzerindeki etkilerine yanıt üretmek. Kurum bu girişimlerin ortak hedefinin sahadaki ihtiyaca imkânları ulaştırmak olduğunu vurguladı.
Çok taraflılık, katılım ve genç kuşakların hakları:
Kurum konuşmasında iklim mücadelesinin ahlaki boyutuna da değindi; Hans Jonas'tan alıntıladığı yaklaşım üzerinden gelecek kuşakların temsil eksikliğine dikkat çekti. "Henüz doğmamış insanların geleceği hakkında karar verme sorumluluğumuz var" diyerek bugünkü kararların yarının yaşam koşullarını belirleyeceğini belirtti. Ayrıca COP31'in katılımcı yaklaşımını öne çıkararak sivil toplum, yerel topluluklar, gençler ve gözlemci kuruluşların seslerinin süreçte duyulmasının önemini vurguladı.
Kurum, Mavi Bölge'de düzenlenen Gözlemci Kuruluşlarla Açık Oturum Toplantısı'na ve Townhall biçimindeki görüş alışverişlerine dikkat çekti; Yerli Halklar Pavilyonu ve Sivil Toplum Merkezi için ücretsiz alan tahsis ettiklerini, erişimi ve katılımı kolaylaştırmaya çalıştıklarını söyledi. Katılımın niteliğinin, alınan kararların niteliğini doğrudan etkilediğini belirtti.
Sonuç: uygulama ve kalıcı miras hedefi:
Kurum, Belém Misyonu'nu kapanış belgesi olarak değil, gelecek dönemin çalışma belgesi olarak gördüğünü ifade etti. "Bakü'den Belém'e, Belém'den Antalya'ya uzanan süreçte her COP, kendisinden öncekinin bıraktığı emaneti biraz daha ileri taşımalı" sözleriyle Antalya'da alınacak kararların uygulamayla güçlendirilmesi hedefini yineledi. COP31 başkanlığı olarak kapıların, masaların ve iletişim kanallarının açık kalacağını, paydaşların görüş, tecrübe ve eleştirilerine ihtiyaçları olduğunu söyledi ve bundan sonra da diyalog kapılarının açık tutulacağını bildirdi.
Konferansın ikinci haftasında ortaya çıkacak kararların uygulanabilirliğinin test edileceğini ve COP31 Eylem Gündemi'nin, taahhütlerin sahada karşılık bulması için merkezi bir rol oynayacağını belirten Kurum, gözlemci kuruluşların bilimsel bilgiyi, yerel kaygıları ve uygulama kapasitesini müzakere süreçlerine taşımasının değerine dikkat çekti. Kurum konuşmasını Türkiye ve Avustralya iş birliğiyle COP31'den kalıcı bir miras bırakma hedefini yineleyerek sonlandırdı.
COP31 Başkanı Kurum: "Örtü kararımızı bugün yayımladık"