Kore Savaşı’ndan Erzurum’a uzanan bir hafıza ve emanetler
Türkiye’nin yakın askerî tarihine ışık tutan ve Kore Savaşı’nda görev yapan Türk askerlerinin hatırasını bugüne taşıyan çok sayıda belge ve emanet, Erzurum’da gün yüzüne çıkarıldı. Arşiv çalışmasını yürüten Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği Erzurum Şubesi Yönetim Kurulu Üyesi Taner Özdemir tarafından ortaya konan materyallerin, Kore Savaşı’nda görev yapan Zihni Ezine adına kayıtlı olduğu tespit edildi.
Buluntu ve içeriği
Koleksiyon, kişisel hatıra düzeyinin ötesinde askerî hizmetin ve cephe yaşamının birincil tanıkları olarak değerlendirilebilecek öğeler içeriyor. Arşivde yer alanlar arasında Nüfus Hüviyet Cüzdanı, 8. Kore Türk Tugayına ait sancak, madalya, üniforma arması ve çeşitli askerî kişisel eşyalar bulunuyor. Nüfus hüviyet cüzdanında yer alan resmi dil kullanımı, mühürler, kayıt sistemi ve el yazıları belgede idari uygulamalara dair doğrudan veri sağlıyor ve Zihni Ezine örneğinde sivil hayattan askerî hayata geçiş sürecini görünür kılıyor.
Tarihî ve belgisel değer
Koleksiyon, dönemin idarî ve askerî uygulamalarına dair somut bilgiler sunduğu için tekil birer anı nesnesinden ziyade tarihsel araştırmalara kaynaklık edebilecek birincil arşiv belgeleri niteliği taşıyor. Madalyanın kurdelesindeki yıpranma ve metal yüzeyindeki izler, ödülün sadece sembolik değil aynı zamanda cephe şartlarında verilen emeğin somut bir izini barındırdığını gösteriyor. Üniformada taşınan ve üzerinde TÜRK ibaresi ile ay-yıldız bulunan arma, cephede taşılan millî mensubiyet bilincinin görsel bir işareti olarak öne çıkıyor. Koleksiyonda dikkat çeken bir diğer unsur ise kırmızı zeminli sancakta yer alan 1957-1958 8. KORE TÜRK TUGAYI ifadesi; bu sancak, Zihni Ezine’nin görev yaptığı tugayın Kore’deki hizmet dönemini doğrudan belgeleyen nadir bir hatıra niteliği taşıyor.
Koruma, kayıt ve araştırma çağrısı
Uzman değerlendirmeleri, bu tür şahsî askerî emanetlerin bireysel hatıraların ötesinde toplumsal ve askerî tarih yazımı için değeri olduğunu vurguluyor. Ortaya çıkarılan materyaller, Türkiye’nin Kore Savaşı’ndaki rolünü, askerî organizasyon yapısını ve Mehmetçiğin cephe gerisindeki hayatını anlamak açısından önemli birincil kaynaklar sunuyor. Bu nedenle söz konusu emanetlerin kayıt altına alınması, korunması ve akademik çalışmalara erişiminin sağlanması gerektiği belirtiliyor. Koruma ve envanter çalışmaları, bu belgelerin gelecek kuşaklara aktarılması ve tarihî hafızanın sürekliliği bakımından büyük önem taşıyor.
TÜRKİYE'NİN YAKIN ASKERÎ TARİHİNE IŞIK TUTAN VE KORE SAVAŞI'NDA GÖREV YAPAN TÜRK ASKERLERİNİN HATIRASINI BUGÜNE TAŞIYAN SON DERECE KIYMETLİ BELGELER VE EMANETLER GÜN YÜZÜNE ÇIKARILDI. TÜRKİYE DİL VE EDEBİYAT DERNEĞİ ERZURUM ŞUBESİ YÖNETİM KURULU ÜYESİ TANER ÖZDEMİR TARAFINDAN YAPILAN ARŞİV ÇALIŞMALARI SIRASINDA ORTAYA ÇIKARILAN BU NADİR MATERYALLERİN, KORE SAVAŞI'NDA GÖREV YAPAN ZİHNİ EZİNE'YE AİT OLDUĞU TESPİT EDİLDİ.