Konya'da Tersakan ve Bolluk gölleri kurudu, geride tuz tabakası kaldı
SERHAT ÇETİNKAYA - Konya'nın Cihanbeyli ilçesinde, geçmiş yıllarda çok sayıda kuş türüne ev sahipliği yapan Tersakan ve Bolluk gölleri bu yıl tamamen kuruyarak çatlamış ve tuzla kaplanmış bir zemine dönüştü.
Kurumanın nedenleri
Konya Teknik Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Fetullah Arık, göllerde daha önce 50 santimetre ile 1,5 metre arasında değişen su seviyelerinin bulunduğunu, ancak bu yıl göllerin tamamen kuruduğunu bildirdi. Arık, bu durumu havzadaki genel kuraklığın temel göstergesi olarak nitelendirdi.
Arık'ın tespitlerine göre kurumanın ana nedenleri arasında yağış miktarının azalması, havzayı besleyen akarsuların kuruması ve yer altı su seviyesinin düşmesi bulunuyor. Ayrıca bölgedeki tarımsal üretimi sürdürmek amacıyla hem ruhsatlı hem de yaygın biçimde açılmış kaçak kuyulardan yoğun su çekilmesi, yer altı suyunda tehlikeli düşüşlere yol açıyor. Arık, bazı gözlem kuyularında düşümlerin onlarca metre ile ifade edildiğini kaydetti ve yeni açılan kuyularda dahi su bulunamadığını aktardı.
Ekolojik ve endüstriyel etkiler
Göllerin kuruması, yöreye özgü yaşam formlarını ve göçmen kuşların beslenme ile üreme alanlarını tehdit ediyor. Arık, "Bu göller kuşların yaşam alanları ve göçmen kuşların da duraklarındandı. Suyu kaybettiğimiz zaman canlı varlığını da kaybetmiş oluyoruz. Bu kuşları çeken en önemli şey suyun varlığı." ifadeleriyle ekolojik kaybın boyutunu vurguladı.
Ek olarak, göllerin sularından elde edilen mineraller endüstriyel açıdan önem taşıyor. Bölge halkının "acı su" olarak adlandırdığı göl sularından çıkarılan sodyum sülfat ve sodyum karbonat, pek çok kimyasal üretim için hammadde sağlıyordu. Arık, "Tuzun kullanıldığı tek alan sofralık tuz değil. Birçok kimyasal için gerekli bir sodyum karbonat, sodyum sülfat kaynağı buralar" diye belirtti.
Prof. Dr. Arık, göllerin kurumasının hem doğal hayat hem de endüstriyel üretim açısından ciddi sorunlar doğuracağını ifade etti; bu durum havzadaki kuraklığın somut bir göstergesi olarak öne çıkıyor.
Sonuç: Tersakan ve Bolluk göllerinin kuruması, bölgedeki su rejiminin bozulduğuna işaret ederken hem yaban hayatı hem de endüstriyel hammadde temini açısından sürdürülebilir riskler oluşturuyor.