Kocaeli Babalı Sahili'nde Çerkes Sürgünü'nün 162. yılı anıldı
Çarlık Rusyası tarafından 1864 yılında yurtlarından koparılarak Osmanlı topraklarına göçe zorlanan Kafkas halkları, Çerkes Sürgünü'nün 162. yılı dolayısıyla Kocaeli'nin Kandıra ilçesindeki Babalı Sahili'nde bir araya geldi. Atalarının karaya ilk ayak bastığı noktada düzenlenen törende katılımcılar Karadeniz'e karanfiller bıraktı ve geleneksel Nart ateşini yaktı.
Anma programı
Program, Kocaeli Valiliği ve Büyükşehir Belediyesi desteğiyle; Kocaeli Kafkas Kültür Derneği öncülüğünde kurulan 'Anma Komitesi' tarafından organize edildi. Etkinliğe Türkiye'nin dört bir yanından Abaza, Adige, Çerkes ve Ubıh topluluklarından vatandaşlar katıldı. Gün boyu süren etkinliklerin amacı, yaşanan büyük acıyı hafızalarda taze tutmak ve günümüzdeki zorunlu göçlere dikkat çekmekti.
Anma, İzmit Fevziye Parkı'ndaki Sürgün Anıtı önünde Kur'an-ı Kerim tilaveti ve anıta karanfil bırakılmasıyla başladı. Ardından Büyükşehir Belediyesinin tahsis ettiği otobüslerle hareket eden kortej, sürgün yıllarında hayatını kaybedenlerin defnedildiği Kandıra Karaağaç Mezarlığında dualar okudu.
Konuşmalar ve anekdotlar
Ketenciler Çerkes Kültür Derneği Başkanı Birgül Özkanlı törende tarihin bu dönüm noktalarının unutulmaması gerektiğini vurgulayarak şunları söyledi: 'Denizlerde yok olup gidenleri aklına getir, tarihe ağır kara sayfa olarak geçenleri. Anaların toprağa dökülen gözyaşlarını, babaların düşman ordusuna siper olan göğüslerini... Yas tut ey Çerkes, onlar için.'
Kocaeli Kafkas Kültür Derneği Başkanı İbrahim Uygun ise 'Bu sürgün yollarında ve savaşlarda canını kaybeden onurlu atalarımızın ruhlarını rahmetle yad ediyorum' ifadelerini kullandı.
Katılımcı Abdülkadir Özpehlivan dedesinin sürgün sırasında yaşadığı anıyı aktardı: 'Atıyla limana gelmiş ancak atını bırakmak zorundaymış. Son anda atının yularını çıkarmış, kenara koyup onunla vedalaşarak gemiye binmiş. Gemi yaklaşık bir saat hareket etmeden beklemiş, at ise durmadan sahilde koşarak sahibini kaybetmenin paniğini yaşamış. Gemi hareket ettikten sonra da at denize dalıp arkalarından çırpınmış. Düşünün, o gün hayvanlar bile ne acılar çekmiş.'
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Abdullah Köktürk ise Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın'ın selamlarını ileterek birlik ve beraberlik vurgusu yaptı.
Törene katılan Ömer Aydın Babalı Sahili'nin Çerkes toplumu için taşıdığı anlamı anlattı: 'Burası 1864 sürgününde atalarımızın karaya çıktığı ilk noktalardan bir tanesi. Burada her yerde bir gözyaşı, her yerde bir anı var. Aşağıdaki mağaraya sığınmışlar, orada atalarımızdan kalma yazılar var. Her sene buradayız.'
Kapanış
Programın en duygu yüklü anları Babalı Sahili'nde gerçekleşti. Katılımcılar atalarının karaya çıktığı Karadeniz sularına karanfiller bıraktı. Tören, meşaleli yürüyüş ve Kafkas halklarının sönmeyen direnişini, dirilişini ve kültürel varlığını simgeleyen geleneksel Nart ateşi'nin yakılmasıyla sonlandırıldı.
ÇARLIK RUSYASI TARAFINDAN 1864 YILINDA YURTLARINDAN KOPARILARAK OSMANLI TOPRAKLARINA GÖÇE ZORLANAN KAFKAS HALKLARI, ÇERKES SÜRGÜNÜ'NÜN 162. YILINDA KOCAELİ'NİN KANDIRA İLÇESİNDEKİ BABALI SAHİLİNDE ANILDI.
