kayseri'de sıra dışı bir deneme:
Kayserili girişimci Mustafa Demir, uzun araştırmaların ardından safran üretimini kentte kapalı alana taşıyarak dikkat çekici bir uygulamayı hayata geçirdi. Üniversite yıllarında yüksek lisans döneminde okuduğu bir makale ile ilgi duymaya başladığını belirten Demir, yaklaşık üç yıl önce üretime başladı. Bölgedeki yaygın kanaatin aksine, Demir ilçede safran yetiştirilebileceğine dair tarihsel kayıtlara da rastladığını söyledi.
İlk denemelerini açık arazide yapan Demir, iklim krizleri, don, aşırı sıcaklık ve ani yağışların verimi olumsuz etkilediğini tespit edince üretimi kapalı raf sistemine taşıdı. Bu model sayesinde hem iklim değişikliklerinden etkilenmeyen bir ortam oluşturuluyor hem de toprak kaynaklı zararlılarla mücadelede avantaj sağlanıyor.
kapalı üretimin sağladığı operasyonel avantajlar:
Demir'in sisteminde 15 bin safran soğanı raflarda yetiştiriliyor. Üreticinin verdiği bilgiye göre, bu sayı açık araziye taşınıp yetiştirilseydi yaklaşık 2 bin metrekare alana ihtiyaç olacak ve yaklaşık 30 işçi istihdam edilecekti. Raf sistemiyle işçilik maliyetleri düşürülürken, çiçeğin filizlenme ve ışıklanma dönemleri kontrol altına alınabiliyor ve hasat daha kolay organize edilebiliyor.
Demir kapalı modelin ayrıca köstebek ve dana burnu gibi toprak zararlılarıyla mücadelede etkili olduğunu vurguladı ve üretim takviminin Eylül başında soğanların raflara yerleştirilmesiyle başladığını, Ekim ortasına kadar filizlenme sürecinin devam edeceğini söyledi. Çiçeklenmenin ise kasım ortasına kadar sürmesi ve hasadın ardından soğanların tekrar dışarı alınarak toprağa ekilmesi planlanıyor.
ekonomik değer, üretim miktarları ve hedefler:
Safranın antik çağlardan beri tıbbi ve aromatik özellikleriyle bilindiğini belirten Demir, ürünün ekonomik değerine dikkat çekti. Türkiye'de safran üretiminin halen sınırlı olduğunu, Tarım ve Orman Bakanlığı kayıtlarına göre ülke genelinde üretimin ortalama 100 kilo civarında bulunduğunu aktardı. Karşılaştırma olarak komşu İran'da 900 ton, İspanya'da yaklaşık 550 ton, Yunanistan'da ise 450 ton civarında üretim yapıldığını söyledi.
Demir ayrıca safranın piyasa fiyatına ilişkin bilgi vererek kilogram fiyatının yaklaşık 900 bin TL, gram fiyatının ise 900 TL olduğunu belirtti. Fiyatların artışında işçilik ve yetiştirme şartlarının maliyete etkisinin önemli olduğunu vurguladı.
Girişimcinin hedefleri arasında Kayseri'de safran ve benzeri katma değeri yüksek tarımsal ürünlerin yaygınlaşmasını sağlamak, genç ve kadın istihdamına katkı sunacak bir zirai model geliştirmek bulunuyor. Demir, Kayseri'de ilk safran hasadının bu yıl yapılacağını ve ilerleyen yıllarda daha fazla çiftçi ve genç girişimcinin bu alana yönelmesini amaçladıklarını sözlerine ekledi.
Not: Demir'in safranın sağlık alanındaki etkilerine dair ifadeleri, kendi değerlendirmelerini yansıtmaktadır ve sağlıkla ilgili iddialar için tıbbi kaynaklara başvurulması gerekmektedir.
KAYSERİLİ GİRİŞİMCİ MUSTAFA DEMİR