Kasım ayı akciğer sağlığı uyarısı
Liv Hospital Ulus Göğüs Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Tunç Laçin, Akciğer Kanseri Farkındalık Ayı kapsamında yaptığı açıklamada, akciğer kanserinin erken dönemlerde belirgin belirti vermeyebileceğini ve bu nedenle şikâyetlerin ortaya çıkmasının tanıyı geciktirebileceğini vurguladı. Laçin, özellikle sigara öyküsü olanların risk değerlendirmesini ertelememesi gerektiğini söyledi.
Erken dönem sessiz ilerleyebilir:
Prof. Dr. Laçin, akciğer dokusunda gelişen tümörlerin başlangıç aşamasında belirgin yakınmaya yol açmayabileceğini belirterek, kişinin kendini sağlıklı hissetmesinin akciğerlerinde sorun olmadığı anlamına gelmediğini ifade etti. Bu nedenle risk altında bulunan bireylerin düzenli değerlendirme ve tarama olanağı hakkında hekimleriyle görüşmesi önem taşıyor. Laçin, erken evrede saptanan hastalarda cerrahi tedavi imkânlarının daha genişlediğini hatırlattı.
Belirtiler hangi durumda ciddiye alınmalı:
Akciğer kanserinde görülebilen yakınmaların başka solunum yolu hastalıklarıyla karışabileceğini belirten Laçin, özellikle üç haftayı aşan veya giderek artan öksürük, kanlı balgam, nefes darlığı, göğüs ağrısı, açıklanamayan kilo kaybı ve sürekli yorgunluğun dikkate alınması gerektiğini söyledi. Bu bulguların varlığının otomatik olarak kanser anlamına gelmediğini; fakat risk grubundaki kişilerin bu şikâyetleri mevsimsel hastalıklara veya sigaraya bağlayıp geciktirmemesi gerektiğini vurguladı.
Risk faktörleri ve korunma:
Laçin, sigara kullanımının akciğer kanseri açısından en önemli önlenebilir risk faktörü olduğunu yineledi, ancak hastalığın hiç sigara kullanmamış kişilerde de görülebileceğini hatırlattı. Pasif sigara dumanı, hava kirliliği, asbest ve bazı mesleki kimyasallara uzun süreli maruziyet ile ailede akciğer kanseri öyküsünün de risk faktörleri arasında yer aldığına dikkat çekti. Her yaşta sigaranın bırakılmasının akciğer sağlığını korumak adına atılabilecek en değerli adım olduğuna işaret etti.
Tarama ve cerrahi tedavi seçenekleri:
Akciğer kanserinde erken tanının önemine değinen Laçin, belirli yüksek riskli gruplarda düşük doz bilgisayarlı tomografi (BT) ile tarama yapılabileceğini; uluslararası önerilerde belirli yaş ve sigara öyküsüne sahip kişilere yıllık düşük doz BT taramasının önerilebildiğini söyledi. Ancak tarama kararı; yaş, sigara geçmişi, genel sağlık durumu ve bireysel risk faktörleri göz önünde bulundurularak hekimle birlikte alınmalıdır. Her bireyin rutin olarak tomografi çektirmesi doğru bir yaklaşım değildir.
Tedavi açısından Prof. Dr. Laçin, hastalığın evresi ve hastanın genel sağlık durumuna göre farklı yöntemlerin uygulandığını; erken evrede uygun hastalarda cerrahinin önemli bir seçenek olduğunu belirtti. Günümüzde video yardımlı torakoskopik cerrahi (VATS) ve robotik cerrahi gibi minimal invaziv tekniklerin ameliyat sonrası ağrıyı azalttığını, hastanede kalış süresini kısalttığını ve günlük yaşama dönüşü hızlandırabildiğini söyledi. Ancak her hasta için aynı cerrahi yöntemin uygun olmadığını, tedavi planının tümörün özelliklerine ve hastanın durumuna göre kişiselleştirilmesi gerektiğini ekledi.
Laçin, akciğer kanserinden korunmanın tütün ürünlerinden uzak durmakla başladığını, risk grubundaki kişilerin tarama konusunda bilinçlenmesi ve şüpheli belirtilerin geciktirilmeden değerlendirilmesinin erken tanı ve daha geniş tedavi seçenekleri için belirleyici olduğunu belirterek sözlerini tamamladı. Kasım ayının akciğer sağlığı konusunda toplumsal farkındalığın artmasına katkı sağlamasını diledi.
PROF. DR. TUNÇ LAÇİN
