Kanser tedavisinde umut tacirlerine dikkat
Doç. Dr. Ahmet Özveren, kanser tanısı alan hastalar ve yakınları için tedavi sürecinde "umut" kavramının önemli olduğunu, ancak bilimsel dayanağı olmayan bilgi ve iddialara karşı dikkatli olunması gerektiğini belirtti. Özveren, Acıbadem Kent Hastanesi Onkoloji Bölümü Tıbbi Onkoloji Uzmanı olarak yaptığı değerlendirmede, hastaların karşılaştıkları her bilginin aynı güvenilirlik düzeyine sahip olmadığını vurguladı.
Uyarı işaretleri
Özveren, sosyal medya ve internet ortamında hızla yayılan bazı söylemlerin bilimsel temeli olmayan uygulamaları güvenilir gibi gösterebildiğini; inandırıcı olmak adına bilimsel terimler kullanılabildiğini söyledi. Özveren'in belirttiği uyarı işaretleri arasında şunlar yer alıyor:
Tek bir hastanın olağanüstü sonucu genelleştiriliyorsa, "sistem bunu sizden saklıyor" gibi komplo temelli söylemler varsa, bilimsel terimler kullanılıp veri sunulmuyorsa veya hastalar hızlı karar vermeye zorlanıyorsa bu durumlar dikkatle değerlendirilmelidir.
Tedavi iddiaları için 3 kritik soru
Doç. Dr. Özveren, herhangi bir tedavi iddiasıyla karşılaşıldığında sorulması gereken üç soruyu şöyle sıraladı:
1. Bu yöntemle ilgili yayımlanmış bilimsel çalışmalar var mı?
2. Aynı sonuçlar farklı ve bağımsız merkezler tarafından da gösterilmiş mi?
3. Bu yaklaşım ulusal veya uluslararası tıp kılavuzlarında yer alıyor mu?
Bu soruların yanıtları, bir tedavi yönteminin bilimsel geçerliliğini anlamada önemli ipuçları sunar.
Bilimsel tedavilerin doğası
Özveren, kanıta dayalı tıbbın hiçbir zaman kesin sonuç garantisi vermediğini hatırlattı. Her tedavinin belirli başarı oranları, olabilecek yan etkileri ve belirsizlikleri bulunduğunu; buna rağmen bilimsel yöntemlerle değerlendirilen tedavilerin ölçülebilir sonuçlar, şeffaf veriler ve açıkça tanımlanmış riskler sunduğunu belirtti. "Böylece tedavi kararları kişisel hikâyelerden veya doğrulanmamış vaatlerden ziyade bilimsel kanıtlar doğrultusunda alınabiliyor" dedi.
Ne yapmalı?
Doç. Dr. Ahmet Özveren, internet ve sosyal medyada karşılaşılan sağlık içeriklerinin mutlaka sorgulanması gerektiğini vurguladı: "Kanser tedavisinde umut değerlidir. Ancak umut, doğrulanmış bilgilerle desteklendiğinde hastaya güç verir." Tedavi seçenekleriyle ilgili en doğru değerlendirme için hastanın kendi klinik özellikleri dikkate alınarak hareket edilmesi gerektiğini söyleyerek, kanıta dayalı bilgi için mutlaka hekiminizle iletişim kurulmasını önerdi.
ACIBADEM KENT HASTANESİ ONKOLOJİ BÖLÜMÜ’NDEN TIBBİ ONKOLOJİ UZMANI DOÇ. DR. AHMET ÖZVEREN
