Kanada ve AB'de stratejik özerklik için ortak adım
Kanada Başbakanı Mark Carney Avrupa Parlamentosu'nda yaptığı konuşmada, küresel kurumların zayıfladığı bir dönemde Kanada ile Avrupa Birliği arasında «gelecek için bir ittifak» kurma çağrısı yaptı. Strasbourg'da dün yapılan törene onur konuğu olarak katıldıktan sonra bugün parlamentoya hitap eden Carney, ilişkilerin derin tarihi bağlarına vurgu yaptı ve ortak dayanıklılığın önemine dikkat çekti.
Jeopolitik kırılma ve yeni yaklaşım:
Carney konuşmasında, öngörülebilir ve karşılıklı bağımlılığa dayalı uluslararası düzenin parçalanmasıyla karşı karşıya olunduğunu belirtti. Buna karşılık verilecek cevabın, Kanada ve AB arasındaki ilişkilere "yeni bir boyut" kazandırmak olması gerektiğini söyledi. "Biz yalnızca havalar güzelken dost olan müttefikler değiliz. Bir tarafın kazancını diğer tarafın kaybına bağlayan anlaşmaların peşinden koşmuyoruz," ifadelerini kullanan Carney, iki tarafın hukukun üstünlüğü, insan onuru, bireysel özgürlük ve demokrasiye ortak bağlılığının altını çizdi.
Carney, ekonomik entegrasyonun artık bazı aktörler tarafından baskı aracı hâline getirilebildiğini; "gümrük vergilerinin baskı aracı, finansal mekanizmaların zorlama aracı" olarak kullanıldığını, tedarik zincirlerinin ise istismar edilerek kırılganlığa dönüştüğünü vurguladı. Bu nedenle AB ve Kanada'nın birlikte hareket ederek küresel şoklara karşı daha dirençli bir konum elde etmesi gerektiğini belirtti.
Somut iş birliği alanları ve kapasite paylaşımı:
Konuşmasında stratejik öncelik alanlarını sıralayan Carney, egemenliğin bugün artık yalnızca gıda, enerji ve savunma yetenekleriyle sınırlı olmadığını; yapay zekâ, yarı iletkenler, kritik mineraller, ödeme sistemleri, temiz enerji teknolojileri, aşılar ve uzay tabanlı iletişim gibi alanlara güvenli erişimin de egemenlik tanımına dahil olduğunu söyledi.
Carney, Kanada'nın bu alanlarda önemli katkı sağlayabileceğini vurguladı: ülkenin 34'ten fazla kritik mineral yatağına sahip olduğu, uzay, yapay zekâ ve kuantum teknolojilerinde derin kabiliyetleri bulunduğu; güçlü bankacılık sistemi ve kapsamlı emeklilik fonu sermayelerine sahip olduğu hatırlatıldı. Ayrıca Kanada'nın Avrupa'ya büyük ölçeklerde LNG ve hidrojen tedarik ederek enerji güvenliğine katkıda bulunabileceği belirtildi.
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in "gelecek için bir ittifak" vurgusuna atıf yapan Carney, "Kanada, AB'nin ortak üyelik hedefini memnuniyetle karşılıyor. Gelecek için bir ittifak kurmak, birlikte tanımlayacağımız benzersiz ve olumlu bir yaklaşımdır" dedi. Carney, iki tarafın stratejik kabiliyetlerin tamamında derin iş birliğiyle stratejik özerkliklerini güvence altına alması gerektiğini söyledi.
Hizmetler ve dijital ticarette kesintisiz pazar hedefinden, tarım dışı mallarda daha geniş bir entegrasyona kadar geniş bir reform ve iş birliği gündemi öneren Carney, halklar arasındaki bağların da derinleştirilmesini; gençlerin Atlantik'in her iki yakasında istedikleri yerde çalışıp eğitim görmelerine olanak sağlanmasını talep etti.
Kanada'nın niyetinin güç dengesi kurmak ya da yeni bir blok oluşturmak olmadığını da netleştiren Carney, "Büyük güçlere rakip olacak üçüncü bir blok oluşturmayı teklif etmiyorum. Güç arayışımız, başkalarına hükmetme amacı taşımıyor," diyerek amaçlarının serbest piyasa erişimini, egemenliği ve demokratik değerleri koruyacak dayanıklılığı inşa etmek olduğunu belirtti.
Konuşma, Kanada ile AB arasındaki ilişkilerin sadece tarihsel ve kültürel bağlara değil, aynı zamanda stratejik ve ekonomik tamamlayıcılığa dayandığını göstermeyi hedefledi. Carney'nin mesajı, iki tarafın yetenek ve kaynaklarını birbirini tamamlayacak şekilde kullanarak küresel dalgalanmalara karşı birlikte daha dirençli hâle gelmesi gerektiği yönünde oldu.
Kanada Başbakanı Mark Carney Avrupa Parlamentosu'na hitabında, "Kanada, AB'nin ortak üyelik hedefini memnuniyetle karşılıyor. Gelecek için bir ittifak kurmak, birlikte tanımlayacağımız benzersiz ve olumlu bir yaklaşımdır. Kanada ve Avrupa, stratejik kabiliyetlerin tamamında derin iş birliği yoluyla stratejik özerkliklerini güvence altına almalı" dedi.
