Kahraman Fareler Projesi Antalya'da tanıtıldı
Muratpaşa Belediyesi ile GEA Arama Kurtarma Derneği işbirliğiyle Antalya'da hayata geçirilen Kahraman Fareler Projesi, enkaz aramalarında yeni bir yaklaşım sunuyor. Proje, enkaz altında insan kokusunu ayırt edebilen ve hafif yapıları sayesinde dar boşluklara erişebilen Afrika keseli sıçanlarının kullanımı üzerine kurgulanıyor.
Projenin amacı ve teknoloji
Proje kapsamında farelerin sırtına takılan GPS ve kamera sistemi ekiplerin fareleri anlık takip etmesine ve enkazın derinliği ile erişilmesi güç noktalar hakkında bilgi edinmesine olanak tanıyor. Bu teknoloji, ekiplerin sahadaki algısını genişleterek özellikle dron ve geleneksel yöntemlerin yetersiz kaldığı alanlarda kullanım için tasarlandı.
Organizatörler, yaklaşık 3 yıllık eğitim sürecinde farelerin insan kokusunu ayırt etme yeteneğinin ve çevresel duyarlılıklarının artırıldığını belirtiyor.
Ekip, iş birliği ve eğitim
Projenin tanıtım programı GEA Arama Kurtarma Gönüllülük Merkezi'nde düzenlendi; tanıtım videosu gösterildi ve projeyi yürüten yetkililer açıklamalarda bulundu. GEA Arama Kurtarma Takım Lideri Erkan Atarer projenin motivasyonunu, AFAD akreditasyonu ve Birleşmiş Milletler Tavsiye Grubu ile ilişkiler bağlamında açıkladı. Atarer, alternatif yöntemler gereksinimi üzerinde durdu ve Muratpaşa Belediyesinin desteğine vurgu yaptı.
Projede görev alan isimler arasında Doç. Dr. Engin Yence, Dr. Danielle Glangrasso ve belediye yetkilileri yer aldı.
Hayvanlar, eğitim senaryoları ve saha uygulaması
Belçika merkezli APOPO iş birliğiyle Türkiye'ye getirilen Jo, Caruso, Wagner, Billy, Kira ve Daniel adlı altı Afrika keseli sıçanı, Muratpaşa'da enkaz senaryolarına dayalı eğitimlerden geçiriliyor. Projenin yürütücülerinden Dr. Danielle Glangrasso, bu hayvanların güçlü koku alma yetenekleri ve hafif yapıları sayesinde ikincil çökme riski oluşturmadan yaşam belirtilerini tespit ederek ekipleri yönlendirebileceğini belirtti.
Projeyi besleyen altyapı ve geçmiş deneyim
GEA ile Muratpaşa Belediyesi arasında 19 Temmuz 2017 tarihinde imzalanan iş birliği protokolüyle başlayan süreçte derneğe 967 metrekarelik bir alan tahsis edildi. GEA ekipleri kentte arama kurtarma eğitimleri verdi, belediye personelini eğitti ve 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremlerinde sahada görev aldı.
Bu birikimle Muratpaşa Belediyesi, projeye ek olarak mevcut alanın yanında 3 bin 200 metrekarelik yeni bir eğitim alanı tahsis etti; bu karar 4 Ekim 2024 tarihli belediye meclisi kararıyla resmileşti. Eğitimleri devam eden altı sıçan, operasyonlarda kullanılmak üzere hazırlanıyor.
Beklenen katkılar ve uygulamadaki rolü
Yetkililer farelerin, özellikle dar ve erişimi güç boşluklarda dron, köpek ve insan gücünün yetersiz kaldığı anlarda tamamlayıcı ve hayati bir rol üstleneceğini vurguluyor. Proje, belediyenin afet yönetiminde önleyici ve hazırlık odaklı vizyonunu desteklemeyi; müdahale kapasitesini ve toplumun afet bilincini güçlendirmeyi amaçlıyor.
Genel değerlendirme olarak, projenin sahadaki etkinliği; eğitim kalitesi, teknolojik entegrasyon (GPS ve kamera) ve ekiplerin operasyonel uygulamalarıyla şekillenecek. Kullanımın hangi koşullarda en verimli olacağı, uygulama deneyimleriyle daha net biçimde ortaya konacak.
Proje adı: Kahraman Fareler Projesi
Ortaklar: Muratpaşa Belediyesi, GEA Arama Kurtarma Derneği, APOPO
Öne çıkan tarihler: 19 Temmuz 2017, 6 Şubat 2023, 4 Ekim 2024
YAKLAŞIK 3 YILLIK EĞİTİMLE İNSAN KOKUSUNU AYIRT EDEBİLEN AFRİKA KESELİ SIÇANLARININ SIRTLARINA TAKILAN GPS VE KAMERA SİSTEMİYLE ULAŞILMASI ZOR NOKTALARDAKİ ARAMA KURTARMA ÇALIŞMALARINA ÖNEMLİ KATKI SAĞLAMASI HEDEFLENİYOR.
