Yoshinori Moriwaki Kepez Kitap Fuarı’nda deprem bilinci anlattı
Japon deprem uzmanı Yoshinori Moriwaki, Kepez Kitap Fuarı’nda Antalyalı çocuklarla bir araya gelerek deprem deneyimlerini ve pratik önerilerini paylaştı. Söyleşiye Japonca selam vererek başlayan Moriwaki’nin kravatındaki ve yakasındaki Atatürk rozetleri dikkat çekti. Sunumunu Türkçe gerçekleştiren uzman, depremin oluşumu, tsunami riski ve okul ile aile düzeyinde alınması gereken önlemleri çocuklara anlaşılır bir dille aktardı.
Okul ve mahalle düzeyinde eğitim vurgusu
Moriwaki, eğitim ve tatbikatların okul ve mahallelerde yaygınlaştırılmasının önemine işaret etti. Çocukların ve ailelerin düzenli tatbikatlarla bilinçlendirilmesinin, afet anında davranışların otomatikleşmesini sağlayacağını belirtti. Ayrıca ev içinde eşyaların sabitlenmesi ve aile içi acil durum planlarının önceden belirlenmesinin hayati önem taşıdığını vurguladı.
Bölgesel risk ve zemin özellikleri
Türkiye’deki büyük projelerdeki çalışmaları ve yıllara dayanan deneyimiyle tanınan Moriwaki, Antalya ve çevresindeki deprem riskine değinerek, bölgede çok büyük bir deprem beklentisinin olmadığını ifade etti. Zemin yapısının sarsıntı üzerindeki etkisine dikkati çekerek, sert zeminde sarsıntının daha az, yumuşak zeminde daha şiddetli hissedildiğini anlattı.
6 Şubat 2023 sonrası gözlemler
Moriwaki, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremleri sonrasında hasar gören 11 ili bir yıl içinde 83 kez ziyaret ettiğini ve bu ziyaretlerde edindiği gözlemleri dinleyicilerle paylaştı. Gözlemlerinin merkezinde yapısal hasarın yanı sıra iç mekân güvenliği ve mobilya sabitlemenin rolü vardı.
Hayatta kalma önerileri: yaşam üçgeni ve enkaz güvenliği
Uzman, depremlerde "yaşam üçgeni"nin önemine vurgu yaptı; dolap ve yatak çevresinde oluşan boşlukların hayat kurtarabileceğini söyledi. Enkaz altında suyun en kritik ihtiyaç olduğuna dikkat çekerek, kuru gıdaların susuzluğu artırabileceğini; bu nedenle az miktarda suyun dikkatli tüketilmesi gerektiğini belirtti. Besin olarak sıvı çikolata gibi yoğun enerji veren ürünlerin tercih edilebileceğini önerdi.
Asansör, merdiven ve iletişim kuralları
Moriwaki, deprem anında asansör ve merdiven kullanımına ilişkin pratik uyarılar paylaştı: merdivenlerin tehlikeli olabileceğini, birinci katta yaşayanların hızla çıkabileceğini ancak yüksek katlardan merdivenle kaçmanın riskli olduğunu söyledi. Asansörde kalındığında tüm düğmelere basılarak ilk durulan katta çıkılması gerektiğini ifade etti. İletişimde ise Japonya uygulamasına atıf yaparak deprem sırasında telefon görüşmesi yerine mesajlaşmanın tercih edildiğini ve iletişim hatlarının gereksiz yere meşgul edilmemesi gerektiğini belirtti.
Afet çantası ve ilk 72 saat
Moriwaki, afet çantasının ev veya iş yerlerinde kolay ulaşılabilecek, çıkışlara yakın bir noktada hazır tutulmasının önemini vurguladı. İlk 72 saatin kritik olduğunu ve yardım ekiplerinin herkese aynı anda ulaşamayacağını hatırlatarak, deprem çantalarında en az üç gün yetecek gıda ve su bulunması gerektiğini söyledi. Ayrıca metal ve ışıklı düdük, tuz ve su gibi malzemelerin mutlaka bulunması gerektiğini belirtti. Japonya ve Amerika örneklerine atıfla, afet bölgesine gıda ulaştırılmasının çoğu zaman üçüncü günde başlayabildiğini söyledi ve soğuk havalarda streç filmin hem ısınma hem de ilk yardım amaçlı kullanılabileceğini ekledi.
Aile buluşma noktaları ve ev içi güvenlik
Aile bireylerinin acil durumlarda buluşacağı noktaların önceden belirlenmesi gerektiğini yineleyen Moriwaki, sadece bina güvenliğinin değil ev içindeki eşyaların sabitlenmesinin de hayati önem taşıdığını belirtti. 1999 depremi sonrası yaptığı gözlemlerden örnekler veren uzman, dolapların devrilmesinin ciddi risk oluşturduğu uyarısını yaptı.
Program sonunda Moriwaki, çocuk okurları için "Deprem Rehberi" adlı kitabını imzaladı.
DEPREM UZMANI YOSHİNORİ MORİWAKİ, KEPEZ KİTAP FUARI'NDA ANTALYALI ÇOCUKLARLA BİR ARAYA GELEREK, DEPREM KONUSUNDAKİ TECRÜBELERİNİ PAYLAŞTI.
