Merkez nasıl çalışıyor:
İstanbul Orman Bölge Müdürlüğü bünyesindeki İstanbul Yangın Koordinasyon Merkezi, kentin ormanlık alanlarından yükselen en ufak dumanı anında yakalayacak şekilde tasarlandı. Merkezde sürekli vardiyalı olarak görev yapan 8 uzman personel, İnsansız Hava Araçları (İHA), ileri teknoloji kameralar ve gözetleme kulelerinden gelen verilerle 7/24 takip gerçekleştiriyor. İhlas Haber Ajansı tarafından görüntülenen merkezde, teknoloji ile saha deneyimi bir arada kullanılarak erken tespit ve hızlı yönlendirme sağlanıyor.
Merkez, Orman Genel Müdürlüğü tarafından geliştirilen yapay zekâ destekli modelleme sistemiyle gelen ihbarları anında analiz ederek olası ilerleme yönlerini ve risk alanlarını belirliyor. Bu analizler, sahanın tecrübeli personeliyle eşleştirilerek karar süreçlerine dahil ediliyor.
Sahadaki altyapı ve kapasite:
İstanbul genelinde yangın gözetim ve müdahale ağı şu bileşenlerden oluşuyor: 15 gözetleme kulesi, 37 sabit gözetleme kamerası, 9 mobil kamera, müdahale filosunda konuşlu 28 arazöz ve hazır bekleyen 49 ilk müdahale ekibi. Sahada aktif görevlendirilen uzman personel sayısı ise 296 olarak belirtiliyor. Kule personeli sorumluluk alanlarını 7/24 izleyip şüpheli durumları hızla koordinasyon merkezine bildiriyor.
Yangın anında, İHA ve kameraların canlı görüntüleri merkezden yönlendirilip sahadaki ekiplerin en hızlı ve etkili müdahaleyi yapması sağlanıyor. Bu kombinasyon sayesinde hem tespit süresi kısalıyor hem de kaynakların yönlendirilmesi hızlanıyor.
Yapay zekâ ve risk modellemesi:
İstanbul Orman Bölge Müdürü Zafer Derince yapay zekânın merkezdeki rolünü şu sözlerle özetledi: "İstanbul Yangın Koordinasyon Merkezi’nde yapay zekayı yangın risk analizlerinde yer veriyoruz. Yapay zekada Orman Genel Müdürlüğü’müzün yapmış olduğu modelleme sistemi var. Yangın ihbarı alır almaz modelleme sistemiyle yangının nerelere ilerleyebileceğini, hangi tehlikelere neden olabileceğini oradan teyit ediyoruz. Tecrübeli personellerimiz de sahada oluyor. Her iki çalışmayı da sahadaki arkadaşlarımızın çalışmasını ve modellemeyi bir araya getiriyoruz."
Modelleme sisteminde meteorolojik veriler, arazi yapısı, bitki örtüsü ve ağaç türleri gibi değişkenler kullanılarak olası yangın senaryoları oluşturuluyor. Koordinasyon merkezindeki ekipler bu senaryoları sahadaki gözlem ve raporlarla karşılaştırarak müdahale önceliklerini belirliyor.
Eğitim, tatbikat ve koordinasyon:
Derince, merkezin personel sayısının olağan dönemde 8 olduğunu, ancak yangın yoğunlaştığında ek personelle güçlendirildiğini belirtti: "İstanbul Yangın Koordinasyon Merkezi’nde sürekli olarak 8 arkadaşımız çalışıyor. Ancak olağanüstü zamanlarda, yangının yoğun olduğu zamanlarda personel sayımızı artırıyoruz." Merkezdeki ekipler haberleşmenin sağlanması, yangın ekiplerinin sevk koordinasyonu, hava araçlarının takibi ve gelen ihbarların değerlendirilmesi gibi kritik görevleri yürütüyor.
Koordinasyon ve hata riskini azaltmak için sürekli tatbikat ve eğitim yapılmakta. Derince bununla ilgili şunları söyledi: "İnsan olan her yerde mutlaka hata, kusur olabilir. Bunu en asgariye indirme adına biz sürekli tatbikatlar yapıyoruz, eğitimler yapıyoruz. Gelen ihbarları tek kanaldan değil, çeşitli kanallardan teyit edip ondan sonra karar veriyoruz ve ona göre ekiplerimizi yönlendiriyoruz."
İstanbul Orman Bölge Müdürlüğü, Orman Yangınlarıyla Mücadele Şube Müdürü İkram Çelik aracılığıyla kullanılan yangın risk haritasının da vurgu yaptığı gibi, zarar görebilecek bölgelerin anlık takibi bitki örtüsü, arazinin şekli ve ormanın yapısı dikkate alınarak yapılıyor. Merkezin amacı, teknolojik altyapı ile saha deneyimini birleştirerek erken uyarı, doğru yönlendirme ve hızlı müdahale süreçlerini sürekli kılmak.
İSTANBUL ORMAN GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YANGIN KOORDİNASYON MERKEZİ
