İstanbul’da rekor sıcaklık uyarısı: kalbi zorlayan koşullar ve korunma önerileri
valilik uyarısı ve beklenen sıcaklıklar
İstanbul Valiliği’nin meteorolojik uyarısına göre kentte bugün yılın en sıcak gününün yaşanması bekleniyor. Hava sıcaklığının gölgede 34 °C, güneş altında 48 °C, asfalt sıcaklığının 55 °C seviyelerine ulaşabileceği, yüksek nem nedeniyle hissedilen sıcaklığın ise 42 °C olabileceği bildirildi. Uzmanlar, günün en sıcak saatleri olan 11.00-17.00 arasında yaşlılar, kronik hastalığı bulunanlar ve kalp hastalarının zorunlu olmadıkça dışarı çıkmaması gerektiğini vurguluyor.
sıcaklığın kalp üzerindeki etkileri
Liv Hospital Ulus Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Alp Burak Çatakoğlu, yaz sıcaklarının kalp krizi, kalp yetmezliği, ritim bozuklukları ve inme gibi olayların sıklığını artırabileceğini belirtiyor. Yapılan araştırmalara göre sıcak hava dalgaları sırasında kardiyovasküler nedenlere bağlı ölümlerde %15-20 artış görülebiliyor.
Prof. Dr. Çatakoğlu, vücudun ısıyı dengelemek için derideki damarların genişlediğini ve terlemenin arttığını; bunun sonucu olarak kalbin cilde daha fazla kan göndermek için daha hızlı ve güçlü çalışmak zorunda kaldığını kaydetti. Terleme ile oluşan sıvı ve elektrolit kaybı yerine konulamazsa kanın yoğunlaşabileceğini, tansiyon düşebileceğini ve kalbin yükünün artacağını ifade etti.
riskli hasta grupları
Prof. Dr. Çatakoğlu, herkesin etkilense de bazı grupların riskinin daha yüksek olduğunu belirtiyor. Riskli gruplar arasında koroner arter hastalığı olanlar, stent veya by-pass geçirenler, kalp yetmezliği ve hipertansiyon hastaları, kalp pili veya ICD taşıyanlar, atriyal fibrilasyon gibi ritim bozukluğu olanlar, 65 yaş üzerindekiler, diyabet ve böbrek hastaları yer alıyor.
Ayrıca idrar söktürücü (diüretik) kullananlarda sıvı kaybının daha hızlı gelişebildiği, bazı tansiyon ilaçlarının ise sıcak havaya uyumu etkileyebileceği vurgulanıyor; ilaç dozlarında değişiklik gerekirse bunun mutlaka hekim önerisiyle yapılması gerektiği hatırlatıldı.
yaz dönemi için pratik korunma önerileri
Kalbi korumak için Prof. Dr. Çatakoğlu şu önlemleri öneriyor: susamayı beklemeden düzenli aralıklarla su tüketmek; kalp yetmezliği veya böbrek hastalığı olanların günlük sıvı miktarını hekimleriyle belirlemesi; günün en sıcak saatlerinde dışarı çıkmamak; yürüyüş ve egzersizleri sabah erken veya gün batımından sonra yapmak.
Egzersiz yoğunluğunu azaltmak, sık dinlenme molaları vermek ve bulunduğunuz ortamı serin tutmak da önem taşıyor. Beslenmede karpuz, kavun, salatalık, yoğurt, ayran, salata ve soğuk çorbalar gibi sıvı içeriği yüksek besinlerin tercih edilmesi; ağır, yağlı ve yüksek kalorili öğünlerden kaçınılması tavsiye ediliyor. Aşırı kahve, enerji içecekleri ve alkolün sıvı kaybını artırabileceği uyarısı yapıldı.
Giyim olarak pamuklu, bol ve açık renkli kıyafetler öneriliyor. Ilık-soğuk duş almak veya bilek, boyun ve dirsek içlerine serin kompres uygulamak vücut ısısını düşürmeye yardımcı olabilir. Özellikle yalnız yaşayan ileri yaş bireylerin sıcak havalarda düzenli olarak kontrol edilmesi gerektiği belirtildi.
acil belirtiler ve yapılması gerekenler
Baş dönmesi, çarpıntı, aşırı halsizlik, göğüs ağrısı, nefes darlığı, bayılma hissi ve bilinç bulanıklığı gibi belirtiler sıcakla ilişkili ciddi sağlık sorunlarının habercisi olabilir. Bu belirtiler ortaya çıktığında kişinin vakitsiz kaybetmeden serin bir ortama geçmesi, sıvı alması ve gerekirse acil sağlık hizmetine başvurması gerektiği uyarısı yapıldı.
Prof. Dr. Çatakoğlu sözlerini, özellikle göğüs ağrısı ve nefes darlığının kalp krizinin habercisi olabileceğini belirterek, "Sıcak hava yalnızca rahatsızlık veren bir yaz sorunu değildir. Yaz aylarında alınacak birkaç basit önlem, kalp krizi, ritim bozukluğu ve kalp yetmezliği ataklarının önlenmesinde büyük fark oluşturabilir. Sıcakla mücadelede en güçlü ilaçlardan biri gölge, diğeri ise sudur" ifadeleriyle tamamladı.
PROF. DR. ALP BURAK ÇATAKOĞLU
