İran: Diplomatik Sürecin Geleceği Son Gelişmelerden Etkilenecek
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, haftalık basın toplantısında yürütülen diplomatik süreçle son 24 saatte yaşanan gelişmeler arasındaki ilişkiyi değerlendirdi. Bekayi, "Doğal olarak, dayatılan bir savaşı sona erdirmek amacıyla başlatılan diplomatik süreç bu gelişmelerden etkilenecektir" ifadesini kullandı.
Ateşkes ve müzakerelerin hedefi
Bekayi, müzakerelerin başından beri amacının ABD ve Siyonist rejimin İran’a karşı dayattığı savaşı sona erdirmek olduğunu vurguladı. Lübnan’daki çatışmanın sona ermesinin ateşkes düzenlemesinin bir parçası olduğuna dikkat çekti ve sürecin İsrail veya sürecin tarafları tarafından zedelenmesinin diplomasiye olumsuz yansıyacağını belirtti.
ABD’nin rolü ve sorumluluğu
Sözcü, ABD Başkanı Donald Trump ile ilgili açıklamalara değinerek ABD’nin İsrail’e verdiği desteğin belirgin olduğunu söyledi. Bekayi, 8 Nisan’daki ateşkes mutabakatında ABD’nin taraf olduğuna işaret ederek, bölgede gerilimin tırmanmasının sonuçlarından ABD’nin doğrudan sorumlu olacağını kaydetti.
İsrail eylemleri ve ABD koordinasyonu
Bekayi, İsrail’in bölgedeki eylemlerinin ABD politikalarından ayrı değerlendirilemeyeceğini ifade etti. CENTCOM’un savunma ve saldırı alanlarında İsrail ile koordinasyon içinde olduğuna dair iddialara atıfta bulunarak bu durumun diplomatik sürece yönelik güvensizliği artırdığını söyledi.
İran’ın tutumu ve meşru müdafaa vurgusu
İran’ın 8 Nisan’daki ateşkesten bu yana "olağanüstü bir itidal" gösterdiğini belirten Bekayi, ateşkes ihlallerinin çoğunlukla ABD ile iş birliği içinde ya da bazı bölge ülkelerinin imkanları kullanılarak gerçekleştirildiğini savundu. İran’ın dün geceki eylemini ise savunma amaçlı ve Birleşmiş Milletler Şartı’nın 51. maddesi çerçevesinde olduğunu söyledi.
Diplomasi ve sahadaki eşgüdüm
Bekayi, "Diplomasi ve saha, İran’ın ulusal çıkarları ve ulusal güvenliğinin sağlanması için birlikte çalışmaktadır" diyerek, gerektiğinde silahlı kuvvetlerin devreye gireceğini, diplomasi kurumunun ise koordinasyon içinde görevini sürdüreceğini vurguladı.
Bloke edilmiş varlıklar ve müzakere güvencesi
ABD’nin İran’a ait bloke edilmiş varlıklarla ilgili iddialarını değerlendiren Bekayi, bu iddiaları "medya, propaganda ve baskı kampanyasının bir parçası" olarak nitelendirdi. Bloke edilmiş varlıklara el konulacağı iddiasını "son derece gülünç" bulduğunu ve bu konunun herhangi bir mutabakatın unsuru olamayacağını belirtti.
Her senaryoya hazırız
Bekayi, İran’ın ulusal çıkarlarını ve güvenliğini korumak için gerekirse her türlü adımı atacağını; silahlı kuvvetler, diplomasi kurumları ve tüm devlet yapısının her türlü senaryoya hazır olduğunu ifade etti.
UAEA ve Grossi eleştirisi
UAEA ile ilgili değerlendirmesinde Bekayi, Rafael Grossi için yapıcı olmayan bir yaklaşım sergilediğini söyledi. Grossi’nin ajans başkanı olarak sorumluluk bilinciyle hareket etmesi gerektiğini, ajansın İran’ın nükleer tesislerine yönelik saldırılar konusunda tutarlı bir tutum sergilemediğini savundu.
Lübnan’a destek ve bölgesel birlik
Bekayi, İran’ın Lübnan’ın dostu olduğunu belirterek, ülkenin egemenliği ve onurunun korunmasına katkı sağlayacak adımlar atılacağını kaydetti. Lübnan’ın ulusal birliğinin işgalcilere karşı en etkili koruma yolu olduğunu vurguladı.
İstihbarat iddiaları ve diplomasi eleştirisi
Pentagon’un İsrail kaynaklı karşı istihbarat tehdidine ilişkin haberlere değinen Bekayi, İsrail’in ABD’ye karşı casusluk yaptığı iddiasının bu rejimin hiçbir diplomatik sürece inanmadığını gösterdiğini belirtti. Bekayi, İsrail’in diplomatik süreçleri baltalayan taraf olduğuna yönelik eleştirisini yineledi.
Sonuç olarak, Bekayi’ye göre son gelişmeler diplomatik süreç üzerindeki mevcut güvensizliği ve belirsizliği derinleştirecek; müzakerelerin hedefi olan ateşkes ve savaşın sona erdirilmesi hedefi risk altında kalabilecek.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ""Doğal olarak, dayatılan bir savaşı sona erdirmek amacıyla başlatılan diplomatik süreç bu gelişmelerden etkilenecektir. Başından beri müzakerelerin amacı, ABD ve Siyonist rejimin İran'a karşı dayattığı savaşı sona erdirmekti. En başından itibaren açıkça ifade edildiğini gibi Lübnan’daki savaşın sona ermesi ateşkes düzenlemesinin bir parçasıdır" dedi.
