2026 kazı sezonu başladı
Çanakkale’nin Çan ilçesi Bahadırlı köyü sınırları içindeki İnkaya Mağarasındaki 2026 kazı çalışmaları, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. İsmail Özer başkanlığındaki 25 kişilik ekip tarafından Geleceğe Miras Projesi kapsamında başladı. Kazılar, Kültür ve Turizm Bakanlığı izin ve destekleriyle yürütülüyor.
Çalışmanın geçmişi ve bulgu sayısı
2016'da yapılan yüzey araştırmasının ardından 2017'de Çanakkale Müze Müdürlüğü başkanlığında başlayan kazılar, 2021'de Cumhurbaşkanlığı Kararlı Kazı çalışmasına dönüştü. Bu yıl 10’uncu sezonuna giren kazılarda, 9 yılda 35 bine yakın yontma taş ortaya çıkarıldı. Buluntular arasında çakmaktaşı ve bazalttan üretilmiş yongalar, dilgiler, kazıyıcılar, uçlar, çentikli ve dişlemeli aletler, çekirdek ve vurgaç gibi aletler yer alıyor.
Tarihlendirme ve paleolitik kullanım
Mağarada yapılan tarihlendirme çalışmaları, bölgenin Paleolitik Çağ boyunca kullanımını gösteren katmanların 86 bin yıla kadar indiğini ortaya koydu. İnkaya Mağarası, yaklaşık 26,5 milyon yıl önce başlayan volkanik etkinlik sonucu oluşan bir alanda bulunuyor; bölgedeki çakmaktaşı hammaddesi ve sıcak su kaynakları, mağarayı uzun süreli kullanım için elverişli kılmış.
Bu yılki odak ve yöntem
2026 çalışmaları, mağaranın en az üç farklı alanında yürütülecek; kazılar özellikle mağara ana bölümünün batısındaki atölye alanında yoğunlaşacak. Bu alan, mağara insanlarının üretim faaliyetlerini büyük oranda gerçekleştirdikleri ve sonrasında terk ettikleri bir bölüm olup, mevcut dolgunun kalınlığı 3,5 metreyi aşıyor ve batı girişini kapsıyor. Derinleştirme çalışmalarıyla dolgunun bir kısmı temizlenerek kapanmış girişler açılmaya başlandı.
Hedeflenen bilimsel çıkarımlar
Kazılarda önümüzdeki sezonlarda iskelet kalıntılarına ulaşılması hedefleniyor. Elde edilen yontma taşlar ve diğer buluntular temel alınarak, dönem insanlarının davranışları, yaşam tarzları, beslenme alışkanlıkları ve mağara içi alan kullanımları hakkında ayrıntılı veriler elde edilmesi amaçlanıyor.
Destek ve saha çalışmaları
İnkaya Mağarası kazıları, Kültür ve Turizm Bakanlığı desteklerinin yanı sıra Ankara Üniversitesi Rektörlüğü, Çanakkale Valiliği ve Truva Bakır Maden İşletmeleri A.Ş. mali katkılarıyla sürdürülüyor. 2026 planlaması kapsamında kazı çalışmalarının yanı sıra çevre düzenlemesi ve ziyaretçiler için bilgilendirme panoları yerleştirilmesi gibi faaliyetler de bulunuyor.
Not: Çalışmadaki özel isimler, yıllar ve sayısal veriler kazı raporları ve proje kayıtlarında belirtildiği şekilde korunmuştur.
86 bin yıllık mağarada 35 bin bulguya ulaşıldı