demansın yaygınlığı ve tanımı:
Bozüyük Devlet Hastanesi Nöroloji Uzmanı Uzm. Dr. Birsen Beyazıt, Alzheimer hastalığının ve diğer demans türlerinin beyin hücrelerinin zamanla zarar görmesiyle ortaya çıkan, kronik ve ilerleyici bir bozukluk olduğunu belirtti. Beyazıt, hastalığın ilerledikçe konuşma, karar verme ve günlük yaşamın bağımsız yürütülmesinde ciddi kayıplara yol açtığını vurguladı.
Uzman, Alzheimer’ın tüm demans nedenleri arasında en sık görülen tür olduğunu ve vakaların yaklaşık %60-70 Beyazıt’ın aktardığı verilere göre dünya genelinde 55-57 milyon kişide demans bulunduğu ve yaklaşık olarak her 3 saniyede bir yeni bir demans vakasının kaydedildiği bildirilmektedir. Uzman, mevcut eğilimler sürerse 2040 yılına kadar demansın dünyada üçüncü önde gelen ölüm nedeni haline gelmesinin beklendiğini söyledi. Türkiye özelinde TÜİK’in 2022 Türkiye Sağlık Araştırması Raporu’na göre, ülkemizde 65 yaş üzerindeki bireylerde Alzheimer görülme sıklığı %5,5 olarak raporlanmıştır. Ayrıca TÜİK verilerine göre Alzheimer hastalığından ölen yaşlıların oranı 2024 yılında %3 olmuştur. Beyazıt, demans riskini artıran değiştirilebilir faktörler arasında yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, obezite, tip 2 diyabet, tütün ve alkol kullanımı, hareketsiz yaşam, zihinsel pasiflik, düşük eğitim düzeyi, depresyon, kafa travmaları ve uyku bozukluklarının yer aldığını aktardı. Bu faktörlere yönelik önlemler alınmasının hastalık insidansını azaltmada rol oynayabileceğini belirtti. Uzman ayrıca demansla ilgili bilgi eksikliği, yanlış inanışlar ve damgalamanın önemli bir sorun olmaya devam ettiğini söyledi. Açıklamada, demansla yaşayan bireylerin %88’inin ayrımcılığa uğradığını ifade ettiği; hem hastaların hem de bakım verenlerin %46’sının ise tanı korkusu ve damgalamayı tanıya erişimin önündeki başlıca engeller arasında gördükleri vurgulandı. Beyazıt, hem toplumun bilinçlendirilmesi hem de risk faktörleriyle mücadele ve ayrımcılıkla etkin mücadele gerekliliğinin altını çizerek, erken tanı ve destek hizmetlerinin önemine dikkat çekti. BOZÜYÜK DEVLET HASTANESİ NÖROLOJİ UZMANI UZM. DR. BİRSEN BEYAZIT küresel ve yerel veriler:
risk faktörleri ve ayrımcılık:
