Milli Savunma Bakanı Güler'in TBMM sunumu: öncelikler ve uygulamalar
Millî Savunma Bakanı Yaşar Güler, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda bakanlığının 1 trilyon 532 milyar 647 milyon 499 bin liralık 2027 yılı bütçe teklifini ve 2025 yılı kesin hesabını sundu. Sunumunda deniz güvenliğinden bölgesel diplomasiye, savunma tedariklerinden bütçe tasarruflarına kadar geniş bir gündemi paylaştı.
deniz yetki alanlarında uygulanan tedbirler:
Güler, Türkiye'nin deniz yetki alanlarında izinsiz faaliyet gösteren gemilere karşı son bir yılda toplam 45 uygulama yürütüldüğünü belirtti. Bu uygulamaların 25'i Ege'de, 20'si Doğu Akdeniz'de; uygulamalar engelleme, sorgulama ve ikaz işlemlerini içerdi. Bakan, hukuk ve millî çıkarlar doğrultusunda gerekli diplomatik ve askerî tedbirlerin alındığını vurguladı ve Yunanistan ile sorunların diyalog yoluyla çözülmesini arzuladıklarını söyledi.
Güler ayrıca Karadeniz'de sürüklenen mayın tehdidine karşı Bulgaristan ve Romanya ile kurulan MCM BLACK SEA Görev Grubu kapsamının kritik su altı yapılarını da içerecek şekilde genişletilmesi için çalışıldığını ifade etti. Deniz ve hava unsurlarının keşif, gözetleme ve güvenlik faaliyetlerinin kesintisiz icra edildiğini; Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nden kaynaklanan sorumlulukların kararlılıkla sürdürüleceğini belirtti.
kıbrıs, libya ve bölgesel girişimler:
Bakan, Kıbrıs Türkü'nün güvenliği, egemenliği ve meşru haklarının korunmasının Türkiye'nin temel önceliği olduğunu yineledi. Türkiye'nin garantörlük hakları ve tarihi sorumlulukları çerçevesinde Doğu Akdeniz'deki millî çıkarların savunulmaya devam edeceğini söyledi.
Libya ile 2019'da imzalanan deniz yetki alanları mutabakatının geçen ay Libya Temsilciler Meclisinde oy birliğiyle onaylandığını ve Türkiye aleyhindeki diğer siyasi kararların iptal edildiğini aktaran Güler, sahada sağlanan sükûnet ve taraflar arasında tesis edilen iş birliği sayesinde "Tek Libya" hedefi doğrultusunda ilerlemeler kaydedildiğini ifade etti.
Mekke Ortak Savunma Anlaşması'na değinen Güler, Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasındaki bu inisiyatifin bölgesel savunma iş birliğini kurumsallaştırmayı, müşterek caydırıcılığı güçlendirmeyi ve uluslararası barışa katkı sağlamayı amaçladığını; anlaşmanın diğer bölgesel aktörlerin katılımına açık olduğunu belirtti. Yemen kaynaklı saldırılara karşı Suudi Arabistan'ın güvenliğine desteğini yineledi.
bölgesel gerilimler, diplomasi ve insani çağrılar:
Güler, İsrail'in Suriye'ye yönelik saldırılarını "kabul edilemez" bulduklarını ve Türkiye'nin Suriye'nin egemenliği, toprak bütünlüğü ve istikrarına desteğini sürdüreceğini söyledi. İsrail ile İran arasındaki çatışmanın genişlemesinin küresel risk oluşturduğunu belirten Bakan, önceliklerinin gerilimin tırmanmasını önlemek ve sorunların diplomasiyle çözülmesini sağlamak olduğunu vurguladı. Bu bağlamda, ABD ile İran arasında devam eden diplomatik temasları kalıcı ateşkes ve çatışmaların sonlandırılması bakımından kıymetli bulduklarını dile getirdi.
Gazze'deki çatışmaların sona erdirilmesine yönelik atılan adımların istenen sonucu vermediğini belirten Güler, uluslararası mekanizmaların daha etkin ve caydırıcı tedbirleri süratle uygulaması çağrısında bulundu. Ayrıca UNIFIL sonrası Lübnan'da kurulacak güvenlik yapılanmasında Türkiye'nin aktif rol almaya hazır olduğunu açıkladı.
tedarik süreçleri ve bütçe tasarrufları:
Tedarik gündemine ilişkin Güler, Eurofighter tedariki kapsamında Birleşik Krallık ile yürütülen üretim ve bakım-idame altyapısı çalışmalarının plan doğrultusunda ilerlediğini söyledi. F-16 tedarik ve modernizasyon çalışmalarının sürdüğünü; F-35 alımına yönelik girişimlerin de Türkiye'nin millî güvenlik ihtiyaçları ve ilgili uluslararası süreçler çerçevesinde devam ettiğini belirtti.
Sunumda bütçeye ilişkin olarak, 2024'ten bu yana uygulanan tedbirlerle toplam 15 milyar lira tasarruf sağlandığını aktardı. Bu tutarın 5,9 milyar lirası mühimmat geri dönüşümünden, 5,8 milyar lirası ise yerli ve millî üretimden kaynaklanmaktadır. Bakan, ayrılacak kaynakların personel ihtiyaçları, envanter modernizasyonu, lojistik altyapı güçlendirmesi ve uluslararası görevlerin etkinliği açısından önemli olduğunu söyledi.
Bakan Güler: "Bir süredir ABD ile İran arasında devam eden diplomatik temasları kalıcı ateşkesin sağlanması ve çatışmaların tamamen sonlandırılması bakımından da kıymetli buluyoruz"