Giresun Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nden çölyak alanında uluslararası yankı uyandıran çalışma
Giresun Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gastroenteroloji Anabilim Dalı (ABD), çölyak ve inflamatuar bağırsak hastalıkları üzerine yürüttüğü çalışmalarla önemli bilimsel sonuçlar açıkladı. Giresun'da dünyada ilk kez çölyak hastalığına bağlı Arnold-Chiari malformasyonu vakası tanımlandı, bu vaka Uluslararası Beyin Cerrahisi Dergisi'nde bu ay yayımlandı.
Çalışmanın literatüre katkısı
Prof. Dr. Ahmet Cumhur Dülger liderliğindeki ekip, vakayı ayrıntılı olarak raporlayarak dünya literatürüne 'ilk' olarak girdi. Araştırma, çölyakın yalnızca sindirim sistemiyle sınırlı kalmadığını ve nadir nörolojik komplikasyonlarla ilişkilendirilebileceğini gösteriyor.
Beslenme kitapçığı: Hasta odaklı rehber
Gastroenteroloji ABD tarafından hazırlanan "İnflamatuar Bağırsak Hastalıklarında Beslenme" kitapçığının, Giresun İl Sağlık Müdürlüğü'nün katkılarıyla Türkiye genelindeki hastaneler ve ilgili kurumlar aracılığıyla hastalara ulaştırılması planlanıyor. Kitapçık, başta çölyak, ülseratif kolit ve Crohn hastaları olmak üzere beslenme konusunda doğru ve sade bilgi sunmayı amaçlıyor. Görsellerle desteklenen kitapçıkta, hastaların anlayacağı bir dil tercih edildi ve hastane personeline tanıtımı yapıldı.
Bölgesel eğilimler ve erken tanının önemi
Prof. Dr. Ahmet Cumhur Dülger, Doğu Karadeniz Bölgesi'nde inflamatuar bağırsak hastalıklarının Türkiye ortalamasının üzerinde olduğunu belirtti: "Ülseratif kolit ve Crohn hastalığı bölgemizde, Anadolu’nun diğer kesimlerine kıyasla kat be kat fazla." Çölyak sıklığının Karadeniz Bölgesi'nde yüksek olmasını tarihi beslenme alışkanlıklarına bağlayan Dülger, bölgedeki geçişi şöyle özetledi: "Yüz yıl öncesine kadar bölgemizde mısır ağırlıklı beslenme hakimdi. Daha sonra buğday ekmeğine geçişle birlikte çölyak hastalığında belirgin bir artış yaşandı. Bu durum, bölgemiz için adeta bir ‘mısırdan buğdaya geçiş fenomeni’dir."
Dülger ayrıca erken tanının hayati önem taşıdığını vurguladı: "Tedavisi tamamen diyetle mümkündür. Ancak erken tanı şarttır. Çölyak, boy kısalığı, nedeni bilinmeyen kansızlık, D vitamini eksikliği ve erken yaşta kemik erimesine yol açabilir. Çocukluk çağında yapılacak taramalarla, çocukların boyu 10-12 santimetreye kadar daha fazla uzayabilir."
Gelecek hedefleri
Prof. Dr. Dülger, Anadolu'nun buğdayın anavatanı olduğuna işaret ederek, çölyak alanında daha fazla bilimsel çalışma yapılmasının önemini vurguladı ve Türkiye'de, hatta dünya çapında ses getirecek bir Çölyak Enstitüsü kurulması temennisini dile getirdi.
(AB-ÖS-Y)
Giresun'dan çölyak hastalığı ile ilgili dünya çapında bilimsel başarı