Proje ekibi ve amaçları:
Anadolu ve Türk dünyasının uzun soluklu el sanatları geleneği, İstanbul Gelişim Üniversitesi (İGÜ) öncülüğünde geliştirilen Altın El Sanatları (AES) projesiyle dijital ortama taşındı. Projenin yürütücülüğünü Prof. Dr. Şükran Güzin Ilıcak Aydınalp, Öğr. Gör. Ahmet Bikiç, Doç. Dr. Sezgin Savaş, Öğr. Gör. Dr. İrem Fulya Özkan ve Öğr. Gör. Yeliz Bilir üstleniyor; çalışma akademik personel ve meslek yüksekokulu elemanlarının katkısıyla hayata geçirildi.
Projenin temel hedefi; geleneksel üretim bilgisini, motifleri, ustaların deneyimlerini ve üretim tekniklerini sadece kayıt altına almak değil, bunları araştırma, öğretim ve tasarım süreçleri için erişilebilir bir kaynak haline getirmek. Bu amaç doğrultusunda platform, kültürel belleği yaşatmayı ve yeni kuşaklara aktarmayı hedefleyen çok katmanlı bir mimariyle tasarlandı.
Dijital arşiv, çokdillilik ve erişim:
Altın El Sanatları Sanal Müzesi ve Dijital Arşivi, önceki araştırmalardan derlenen verilerin güncellenip yeniden yapılandırılmasıyla oluşturuldu. Projede el sanatları eserleri, ustalar, motifler, kullanılan malzemeler ve üretim teknikleri arasındaki ilişkiler karşılaştırmalı bir yaklaşımla belgeleniyor. Bu yapı, Anadolu motiflerinin yanı sıra Türk dünyasının farklı coğrafyalarındaki izleri bir arada görmeye imkân veriyor.
Platformun en göze çarpan özelliklerinden biri de 13 farklı dilde kamusal erişim sağlaması. Bu çokdilli yapı, araştırmacılar, öğrenciler, tasarımcılar ve kültürel mirasa ilgi duyan geniş bir kullanıcı kitlesine hitap ederek dil ve coğrafya engellerini azaltıyor. Böylece veriler uluslararası ölçekte paylaşılabiliyor ve farklı disiplinlerde kullanılabilir hale geliyor.
Sanal sergiler, atölyeler ve akademik çıktılar:
Proje yalnızca arşivleme ile sınırlı kalmıyor; iki ve üç boyutlu dijital sergiler sayesinde eserler çevrim içi olarak sanatseverlerle buluşturuluyor. Bu sergiler, eserlerin detaylarını ve üretim süreçlerini görselleştirerek izleyiciye hem estetik hem de teknik bağlamda bilgi sunuyor.
Ayrıca uygulamalı atölyeler aracılığıyla ustaların bilgi ve deneyimleri yeni kuşaklara aktarılmaya çalışılıyor. Bu uygulamalar, el sanatlarının canlı birer üretim alanı olarak korunmasını desteklerken, aynı zamanda akademik yayınlarla araştırma sonuçlarının bilim dünyasına ulaştırılmasını hedefliyor. Böylelikle geleneksel üretim biçimleri çağdaş sanat ve tasarım pratikleriyle etkileşim içinde değerlendiriliyor.
Ulusal ve uluslararası iş birliği için zemin:
AES projesi, İGÜ'nün kültürel miras koruma ve dijital dönüşüm çalışmalarına yeni bir boyut ekliyor. Platform, üniversiteler, müzeler, kültür kurumları, yerel yönetimler, araştırmacılar ve ustaların katkılarına açık bir yapı olarak kurgulandı; farklı coğrafyalardan gelecek yeni araştırma verileriyle sürekli zenginleşmesi hedefleniyor.
Akademik araştırmayı sanatsal üretim ve teknolojik imkânlarla buluşturan proje, Anadolu ve Türk dünyasının yüzyıllara yayılan el emeğini dijital dünyanın olanaklarıyla kayıt altına alarak korunmasını ve evrensel ölçekte paylaşılmasını amaçlıyor. Sonuç olarak AES, geçmişin izlerini bugünün bilgi birikimiyle birleştirerek kalıcı bir kültürel köprü oluşturmayı hedefliyor.
GELENEKSEL ÜRETİM BİLGİSİNİ, SANATIN İNCELİKLERİNİ VE KÜLTÜREL BELLEĞİ GELECEK KUŞAKLARA AKTARMAYI AMAÇLAYAN ALTIN EL SANATLARI SANAL MÜZESİ VE DİJİTAL ARŞİVİ, 13 FARKLI DİLDE KAMUSAL ERİŞİME AÇILDI.
