Manisa ve İzmir'den ortak rapor: Gediz Nehri kırmızı alarmında
Manisa ve İzmir Büyükşehir belediyelerinin ortak yürüttüğü bilimsel su kalitesi izleme çalışmasının sonuçları, Gediz Nehri'ndeki kirliliğin ulaştığı seviyeyi ortaya koydu. Yunusemre'deki toplantıda konuşan Manisa Büyükşehir Belediye Başkanı Besim Dutlulu ve İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, bulguları paylaşıp tüm kurumlara ortak mücadele çağrısında bulundu.
Bilimsel izleme ve raporlanan bulgular
Çalışma kapsamında Kula'dan İzmir Körfezi'ne kadar 59 farklı noktadan her ay düzenli su numunesi alındı; numuneler uluslararası akreditasyona sahip laboratuvarlarda analiz edildi. Raporlara göre nehrin neredeyse tamamı 3. sınıf su kalitesine sahip olup, yani orta ve ağır kirli su seviyesine ulaşmış durumda.
Manisa Büyükşehir Belediye Başkanı Besim Dutlulu, nehrin insan kaynaklı kirlilik nedeniyle sulama suyu olma niteliğini yitirdiğini belirterek, "Bin yıldır bu toprakları besleyen nehir, kirlilik nedeniyle artık sulama suyu olma özelliğini bile kaybetti. Yarın evlatlarımıza sunacağımız bir damla içme suyu bulamayacağız" ifadelerini kullandı.
Kirlenmenin niteliği ve yayılımı
Raporlarda nehir yatağında sadece kirli suyun değil, ağır metaller, endüstriyel atıklar ve bilinçsiz tarımsal ilaç kullanımına bağlı kimyasallar taşındığı vurgulandı. Dutlulu, Manisa'daki kirliliğin Menemen Ovası'na, İzmir Körfezi'ne ve nihayetinde sofralara kadar ulaştığını belirtti.
Gediz Deltası ve İzmir Körfezi için riskler
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, Gediz Nehri'nin bütün havzayı etkileyen kritik bir ekosistem unsuru olduğunu ve nehrin İzmir Körfezi üzerindeki kirlilik yükünde önemli rol oynadığını söyledi. Tugay, Gediz Deltası'nın Türkiye'nin en önemli doğal yaşam alanlarından biri olduğunu vurgulayarak deltayı ve körfezi korumanın önemine dikkat çekti.
Körfezde devam eden çalışmalarla ilgili olarak Tugay, şimdiye kadar 1 milyon 200 bin tondan fazla çamurun çıkarıldığını ve çalışmaların 4–4,5 milyon ton seviyesine kadar devam edeceğini açıkladı. Ayrıca 2026 yılı başından bu yana bin tondan fazla deniz marulunun toplandığı bildirildi.
Yetki, iş birliği ve izleme süreci
Tugay, sorunun belediyelerin sınırlarını aştığına, bazı kirlilik kaynaklarının doğrudan bakanlıkların görev alanında olduğuna dikkat çekti ve Gediz Havzası'nın kaynak noktasından denize döküldüğü alana kadar bütüncül bir yaklaşımla ele alınması gerektiğini belirtti.
Dutlulu, tarımsal ve endüstriyel kirliliğin önlenmesi için bakanlıklar, belediyeler ve tüm kurumlarla iş birliğine hazır olduklarını söyledi ve "Gediz temiz akana kadar bu bilimsel ve idari mücadeleden vazgeçmeyeceğiz" dedi.
Toplantı soru-cevap bölümünün ardından, bilimsel izleme sonuçlarının bundan sonra her ay düzenli olarak kamuoyuyla paylaşılacağı açıklandı.
Öne çıkan: Gediz Nehri'nin büyük bölümünün 3. sınıf (orta-ağır kirli) su kategorisinde olduğu, kirliliğin ağır metaller, endüstriyel atıklar ve tarımsal kimyasallardan kaynaklandığı, deltayı ve İzmir Körfezi'ni tehdit ettiği ve çözümün çok kurumlu iş birliği gerektirdiği vurgulandı.
MANİSA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANI BESİM DUTLULU (SOLDA) VE İZMİR BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANI DR. CEMİL TUGAY (SAĞDA) ORTAK AÇIKLAMA YAPTI
