Erzurum paça çorbasına resmi coğrafi işaret tescili
Erzurum mutfağının önemli lezzetlerinden Erzurum paça çorbası, Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından 3 Nisan 2026 tarihinde coğrafi işaret olarak tescillendi. Büyükşehir Belediyesi’nin başvurusunun kabul edilmesiyle kentin coğrafi işaretli ürün sayısı 62ye yükseldi. Tescille birlikte, paça çorbasının servis edildiği işletmelerde ürünün adıyla birlikte mahreç işareti ambleminin görünür şekilde bulundurulması ve üretim aşamalarının Erzurum’da gerçekleştirilmesi zorunlu kılındı.
Yöresel tarif ve hazırlık süreçleri
Erzurum paça çorbası; su, koyun veya sığır paçası, tuz, sarımsak, sirke, limon suyu, baharat, nohut ve pirinç kullanılarak hazırlanıyor. Tescil dosyasında yer alan açıklamalar, yemeğin ayırt edici özelliklerinin paçaların seçimi, titiz temizliği, birkaç kez kaynatılarak dinlendirilmesi ve ardından uzun süre kısık ateşte pişirilmesi olduğunu vurguluyor. Üretim sürecinde paçaların kazanlarda yaklaşık 15-20 saat boyunca kısık ateşte pişirilmesi ve kolajenin açığa çıkarılması esas alınıyor; bu özellik çorbayı kolajen ve protein bakımından zengin kılıyor.
Usta anlatımı: Hazırlık ayrıntıları ve kültürel değer
25 yıldır çorbacılık yapan ve yaklaşık 15 yıldır çorba ustalığı görevinde bulunan Selman Yeşilkent, paça çorbasının hazırlık sürecinin ustalık gerektirdiğini belirtiyor. Paçaların ön yıkama ile dinlenmeye alınması, ardından uzmanlar tarafından yapılan detaylı temizleme, yüksek ısıda kaynatma ve su değişimleri gibi adımların çorbanın özgün tadını ve dokusunu oluşturduğunu aktarıyor. Yeşilkent, paça çorbasının doyurucu olmasının yanı sıra doğal kolajen ve protein kaynağı olduğunu, sert iklim koşullarında enerji ve direnç sağladığını ifade ederek tescilin kendilerini gururlandırdığını söylüyor.
Belediye yetkililerinin değerlendirmesi ve beklentiler
Erzurum Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri Zafer Aynalı, son yıllarda yürütülen gastronomi çalışmalarının somut bir sonucu olarak paça çorbasının coğrafi işaretle tescillendiğini belirtiyor. Aynalı, tescille birlikte ilin coğrafi işaretli ürün sayısının 62ye çıktığını ve Türkiye sıralamasında şu anda dördüncü olduklarını; hedeflerinin birinci sıraya yükselmek olduğunu vurguladı. Ayrıca, 20 ürün için başvuruların yapıldığını ve tescil süreçlerinin devam ettiğini dile getirerek Erzurum’a gelen herkesin bu kadim lezzeti tatmasını tavsiye ettiklerini ifade etti.
Gastronomi ve yerel ekonomi açısından önemi
Coğrafi işaret tescili, Erzurum paça çorbasının özgünlüğünü korurken yerel üretimin tanıtımı ve markalaşması için de önemli bir araç işlevi görüyor. Tescil, üretim standartlarının korunmasını sağlayarak tüketicide güven oluştururken yöresel lezzetin gastronomi turizmi ve yerel ekonomiye katkısını artırma potansiyeli taşıyor. Ayrıca üretim sürecine ilişkin kayıt ve standartların belirlenmesi, ustalık bilgisinin gelecek kuşaklara aktarılmasını destekleyecek bir güvence sunuyor.
ERZURUM’UN KADİM LEZZETİ ‘AYAK PAÇA ÇORBASI’ COĞRAFİ İŞARETLE TESCİLLENDİ
