Erken ve kontrolsüz dijital ekran kullanımı çocuklarda obezite ve yeme bozukluğu riskini artırıyor
Yakın Doğu Üniversitesi Hastanesi Beslenme ve Diyetetik Anabilim Dalı Pediatri Diyetisyeni Doç. Dr. Taygun Dayı, erken yaşta başlayan ve kontrolsüz şekilde sürdürülen dijital ekran maruziyetinin çocukların beslenme davranışları üzerinde uzun vadeli olumsuz etkiler oluşturabileceğini söyledi.
Ekranla tanışma yaşı düşüyor
Doç. Dr. Taygun Dayı, çocukların özellikle iki yaşa kadar dijital ekranlardan uzak tutulması gerektiğini vurguladı. Bilimsel araştırmaların, dijital ekranla ilk teması çoğu zaman altıncı aydan itibaren başladığını, özellikle tamamlayıcı beslenmeye geçiş sürecinde ebeveynlerin ekranı çocuğu oyalamak ya da yemek yedirmek için kullandığını ortaya koyduğunu belirtti.
Bu alışkanlıkların çocuğun açlık-tokluk sinyallerini fark etmesini zorlaştırarak ilerleyen yaşlarda beslenme davranışlarını olumsuz etkileyebildiğini ifade etti.
Ekran bağımlılığı ve beslenme riski
Doç. Dr. Dayı, günde dört saat ve üzeri dijital ekran maruziyetinin 'ekran bağımlılığı' olarak tanımlandığını, bunun artan iştah, kontrolsüz besin tüketimi, yeme atakları ve gece uyku süresinde azalma ile ilişkili olduğunu söyledi.
Uyku süresinin azalmasıyla uyanık kalınan zaman boyunca besin tüketme isteğinin arttığını ve bunun istemsiz vücut ağırlığı artışı, tekdüze beslenme ve düşük beslenme kalitesiyle sonuçlanabildiğini belirtti. Tüm bu etkenlerin ise çocukluk çağı obezitesi riskini önemli ölçüde artırdığını vurguladı.
Dijital içerikler ve yeme davranışlarının değişimi
Doç. Dr. Taygun Dayı, dijital ekran maruziyetinin yalnızca aşırı kilo alımıyla sınırlı kalmadığını, bazı çocuklarda ve özellikle ergenlerde yeme bozukluklarına da zemin hazırlayabileceğini ifade etti.
"Kontrolsüz beslenme davranışlarının ardından gelişen pişmanlık ve suçluluk duyguları; dijital içeriklerin oluşturduğu beden algısı baskısıyla birleştiğinde yeme bozuklukları görülebiliyor" dedi. Akran zorbalığına maruz kalma, kendini beğenmeme ve bozulmuş beden imgesi algısının, özellikle ergenlik döneminde anoreksiya nervoza gibi ciddi yeme bozukluklarını da tetikleyebileceğine dikkat çekti.
Sonuç olarak, Doç. Dr. Taygun Dayı dijital ekranların çocukların ne kadar, ne zaman ve nasıl kullandığının belirleyici olduğunu, ebeveynlerin özellikle erken dönemde ekran kullanımını sınırlamalarını önerdi.
PEDİATRİ DİYETİSYENİ DOÇ. DR. TAYGUN DAYI, ERKEN YAŞTA VE KONTROLSÜZ DİJİTAL EKRAN KULLANIMININ ÇOCUKLARDA OBEZİTE BAŞTA OLMAK ÜZERE CİDDİ YEME BOZUKLUKLARINA NEDEN OLABİLECEĞİ UYARISINDA BULUNDU.
