Prematüre doğumların boyutu ve önemi
Acıbadem Eskişehir Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Mehmet Kuşku, 15 Kasım Dünya Prematüre Günü nedeniyle yaptığı açıklamada prematüre bebeklerin yalnızca yenidoğan döneminde değil, uzun vadede de izlenmesi gerektiğini vurguladı. Dünya Sağlık Örgütü ve UNICEF'in tahminlerine göre yılda yaklaşık 13,4 milyon bebek prematüre doğuyor; yani her 10 bebekten biri erken dünyaya geliyor.
Türkiye'de durum:
Türkiye'de Sağlık Bakanlığı verilerine göre 2024 yılında 121 bin 66 bebek gebeliğin 37'nci haftası tamamlanmadan doğdu. Bu oran toplam canlı doğumların yaklaşık yüzde 12,92'sine karşılık geliyor. Dr. Kuşku, erken doğumun beş yaş altı çocuk ölümlerinin önde gelen nedenlerinden biri olduğunu ve bu nedenle erken doğumun önemli bir halk sağlığı sorunu teşkil ettiğini belirtti.
Uzun dönem takip neden şart:
Dr. Kuşku, yenidoğan yoğun bakımından taburculuğun önemli bir başarı olduğuna dikkat çekerek, taburculuğun tıbbi izlemin sona erdiği anlamına gelmediğini söyledi. Çok erken doğan veya yenidoğan döneminde ciddi komplikasyon yaşayan bebeklerde serebral palsi, bilişsel gelişim güçlükleri, dil ve öğrenme sorunları gibi problemler riskinin arttığını belirtti ve bazı gelişimsel sorunların bebeklikte değil, okul öncesi veya okul çağında fark edilebileceğini hatırlattı.
Bu nedenle prematüre bebeklerin izleminde yalnızca boy ve kilo takibinin yeterli olmadığı; hareket, konuşma, öğrenme ve bilişsel becerilerin de değerlendirilmesi gerektiği vurgulanıyor. Standart gelişimsel değerlendirme araçları ile motor ve bilişsel alanların sistematik incelenmesi; gerektiğinde fizyoterapi, dil ve konuşma terapisi, ergoterapi ve özel eğitim desteğinin zamanında başlatılması önem taşıyor.
İş birliği ve tema:
Dr. Kuşku, 2026 Dünya Prematüre Günü temasının "Küçük bebekler, büyük potansiyeller. Geleceklerini korumak için izlem bakımına yatırım yapın" olduğunu hatırlatarak, çocuk hekimleri, neonatologlar, aile hekimleri, rehabilitasyon ekipleri ve aileler arasında süregelen iş birliğinin prematüre bebeklerin uzun dönem sağlık sonuçlarını iyileştirmede kritik rol oynayacağını söyledi. Erken doğan bebeklerin uygun bakım ve gelişimsel destekle potansiyellerini gerçekleştirebilmeleri hedeflenmelidir. Dr. Kuşku sözlerini, "Prematüre bir bebeği yaşatmak büyük başarıdır; sağlıklı büyümesini ve potansiyeline ulaşmasını sağlamak ise bu başarının gerçek tamamlayıcısıdır" diyerek tamamladı.
ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI UZMANI DR. MEHMET KUŞKU
