Erdoğan ve Tchiani Ankara’da Görüştü
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Afrika dışındaki ilk resmi ziyaretini Türkiye’ye gerçekleştiren Nijer Cumhurbaşkanı Abdourahamane Tchiani ve heyetini Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde ağırladı. Görüşmelerin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında Erdoğan, "Afrika ülkeleriyle ilişkilerimizi eşit ortaklık, karşılıklı saygı ve kazan-kazan ilkeleri temelinde geliştirmeyi sürdürüyoruz" ifadelerini kullandı.
Görüşmelerin kapsamı ve tarihi bağlar
Erdoğan, Nijer'in Türkiye için derin tarihi ilişkilere sahip dost ve kardeş ülkelerden biri olduğunu vurgulayarak, bu coğrafyayla ilişkilerin 1400'lü yıllara kadar uzandığını, Cumhurbaşkanı Tchiani'nin katkılarıyla ilişkilerin her geçen gün ilerlediğini kaydetti. Cumhurbaşkanı, yapılan görüşmelerin ve devam edecek temasların hayırlara vesile olmasını diledi.
Ekonomik, insani ve eğitsel iş birlikleri
Görüşmede savunma sanayi başta olmak üzere güvenlik, enerji, madencilik, eğitim, ticaret, sağlık ve tarım alanlarındaki ilişkiler ayrıntılı şekilde ele alındı. Erdoğan, Nijer’deki yatırım fırsatlarının değerlendirildiğini ve iki ülke arasında Ekonomik ve Ticaret Ortak Komitesi'nin (JETCO) tesisinde mutabık kalındığını belirtti.
Sağlık alanında, işletme protokolü yenilenen Türkiye-Nijer Dostluk Hastanesi'nin ilişkilerin insani boyutuna önemli katkı sunduğunu ifade eden Erdoğan, TİKA'nın dostluk hastanesi ve okul projeleri ile sulama, tarım ve hayvancılık gibi alanlarda Nijer'in idari ve sivil altyapısına destek sağladığını aktardı.
Eğitimde Türkiye Maarif Vakfı'nın başkent Niamey'de 12 okul ile bin 700'ü aşkın öğrenciye eğitim verdiğini hatırlatan Erdoğan, yükseköğrenimde ise "300'ü Türkiye Burslarıyla olmak üzere 500'e yakın Nijerli öğrenci"nin Türkiye'de eğitim aldığını ve mezunların iki ülke ilişkilerinde gönül elçisi rolü üstlendiğini söyledi. Ayrıca Yükseköğretim Kurumu ile muadil Nijerli kuruluş arasında iş birliğine dönük mutabakat metni imzalandı.
Güvenlik ve savunma iş birliği
Erdoğan, Afrika ülkeleriyle ilişkilerin sadece ticari ve ekonomik değil; güvenlik, eğitim, kültür ve ulaşım gibi geniş bir yelpazede uzun vadeli iş birlikleri olarak görüldüğünü vurguladı. Kıtanın özellikle Sahel bölgesinde istikrarsızlık oluşturan terör örgütleriyle mücadelede dost ve kardeş ülkelere destek verdiklerini belirten Cumhurbaşkanı, Nijer güvenlik güçlerinin terörle mücadelesini takdirle takip ettiklerini söyledi.
Erdoğan, askeri eğitim ve istihbarat alanlarında daha yakın iş birliği imkanlarının değerlendirildiğini, Türkiye'nin bu alandaki tecrübesini paylaşmaya hazır olduğunu ifade etti ve konuk heyetin savunma sanayi firmalarıyla gerçekleştireceği görüşmelerin olumlu sonuçlar doğuracağına inandığını kaydetti.
Tchiani’nin değerlendirmesi
Nijer Cumhurbaşkanı Abdourahamane Tchiani, Türkiye'ye gerçekleştirdikleri ziyaretin Nijer açısından sembolik önem taşıdığını belirtti. Tchiani, 2013'te dönemin Başbakanı olan Erdoğan'ın Nijer ziyaretinde imzalanan iş birliği anlaşmalarının iki ülke ilişkilerini güçlendirdiğini, 2013'ten bu yana Türkiye'nin desteğini aldıklarını ve bu desteğin terörle mücadelede somut projeler olarak hayata geçirildiğini ifade etti. Tchiani, Türkiye tarafından sağlanan askeri teçhizat ve desteğin Nijer'de istikrarın güçlenmesine katkıda bulunduğunu dile getirdi.
İmzalanan mutabakatlar
Baş başa ve heyetler arası görüşmelerin ardından iki ülke arasında bir dizi mutabakat ve protokol imzalandı. İmzalanan metinler ve tarafları şunlardır:
"Yükseköğretim, Araştırma ve İnovasyon Bakanlığı Arasında Yükseköğretim Alanında İşbirliğine Yönelik Mutabakat Zaptının 2026-2030 Yılları İçin Uygulama Protokolü"ne Yükseköğretim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar ile Nijer Dışişleri, İşbirliği ve Yurtdışındaki Nijerliler Bakanı Bakary Yaou Sangare imza attı.
"Ekonomik ve Ticari Ortaklık Komisyonu (JETCO) Kurulmasına İlişkin Ortak Bildiri"yi Ticaret Bakanı Ömer Bolat ile Nijer Ticaret ve Sanayi Bakanı Abdoulaye Seydou imzaladı.
"Nijer-Türkiye Dostluk Hastanesinin Ortak İşletilmesi ve Devredilmesi ile İlgili Protokol"e Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu ile Nijer Sağlık ve Kamu Hijyeni Bakanı Albay Dr. Garba Hakimi imza koydu.
"Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı Diplomasi Akademisi ile Nijer Cumhuriyeti Ulusal Diplomatik ve Stratejik Araştırmalar Kurumu Arasında Mutabakat Zaptı"nı Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ile Nijer Dışişleri, İşbirliği ve Yurtdışındaki Nijerliler Bakanı Bakary Yaou Sangare imzaladı.
Erdoğan, bu mutabakatlarla ilişkilerin ahdi zeminini güçlendirdiklerini ve iş birliğini savunma sanayi, eğitim, sağlık ve ticaret başta olmak üzere çeşitli alanlarda sürdürme kararlılığını teyit etti.
CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN VE NİJER CUMHURBAŞKANI TCHİANİ, CUMHURBAŞKANLIĞI KÜLLİYESİ'NDEKİ BAŞ BAŞA VE HEYETLER ARASI GÖRÜŞMELERİNİN ARDINDAN ORTAK BASIN TOPLANTISI DÜZENLEDİ.
