Elder: elektrik dağıtımında önümüzdeki 10 yılda büyük yatırım ihtiyacı
Elder Yönetim Kurulu Başkanı Barış Erdeniz, İstanbul'da basın mensuplarıyla yaptığı toplantıda elektrik dağıtım şebekelerinin enerji dönüşümündeki stratejik rolüne dikkat çekti. Erdeniz, Türkiye'nin yeni elektrik çağına sorunsuz geçişi için dağıtım altyapısında kapsamlı yatırımların zorunlu olduğunu ifade etti.
Yatırım ihtiyacı ve projeksiyonlar
Erdeniz, dağıtım mimarisinin yenilenmesi ve güçlendirilmesi gerektiğini belirterek, önümüzdeki 10 yılda en az 50 milyar dolarlık yatırım öngördüklerini açıkladı. İlave olarak Ulusal Enerji Planı'na göre elektrik tüketiminin 2035'te 510 teravatsaate ulaşmasının beklendiğini, kurulu gücün ise 122,5 gigavattan 227 gigavata yükselmesinin hedeflendiğini hatırlattı.
Bu çerçevede sisteme yaklaşık 104 gigavat yeni kapasite eklenmesinin öngörüldüğünü ve elektrik tüketimi, üretim kapasitesi ile bağlantı taleplerindeki artışın sağlıklı yönetimi için güçlü dağıtım altyapısına ihtiyaç duyulduğunu vurguladı.
Beşinci tarife dönemi ve sektörün yatırım odağı
Dağıtım şirketlerinin 2026-2030 dönemini kapsayan Beşinci Uygulama Dönemi kapsamındaki yatırım tavanının 18,5 milyar dolar olarak belirlendiğini aktaran Erdeniz, bu rakamın önceki döneme göre yatırım önceliğinin arttığını gösterdiğini söyledi. Erdeniz, dağıtım şirketlerinin bu dönemde güçlü altyapı, akıllı şebekeler, dijitalleşme, siber güvenlik, afet ve iklim risklerine dayanıklılık ile yenilenebilir enerji entegrasyonuna odaklanacağını kaydetti.
Son 12 yılda dağıtım şirketlerinin Türkiye ekonomisine yaklaşık 33 milyar dolar katkı sağladığını, bu dönemde yaklaşık 20 milyar dolar yatırım gerçekleştirildiğini ve son beş yıldaki yatırım tutarının 12 milyar dolar seviyesine ulaştığını belirtti.
Altyapı büyümesi ve performans göstergeleri
Erdeniz, hat uzunluğunun 1 milyon kilometreden 1,6 milyon kilometreye, trafo sayısının ise yaklaşık 350 binden 570 bine çıktığını söyledi. Abone sayısının son 12 yılda 36 milyondan 52 milyona yükseldiğini, kayıp-kaçak oranlarının yüzde 18,5 seviyelerinden yüzde 9'un altına düşürüldüğünü ve bunun Türkiye ekonomisine yıllık 1 milyar doların üzerinde katkı sağladığını vurguladı.
Mevcut büyüme trendinin sürmesi halinde Türkiye'nin 2027'de Avrupa'nın en büyük elektrik dağıtım altyapısına sahip ülke konumuna gelebileceği değerlendirildi.
Dağıtım 2.0: akıllı, esnek ve dayanıklı şebeke
Erdeniz, dağıtım şebekelerinin artık pasif altyapılar olmaktan çıktığını belirterek sistemin giderek daha dinamik, çok yönlü ve veri odaklı hale geldiğini söyledi. "Enerji dönüşümünün başarısı yalnızca ne kadar yenilenebilir enerji kurduğumuzla değil, bu enerjiyi ne kadar güçlü, akıllı, esnek ve dayanıklı şebekelerle yönetebildiğimizle ölçülecek. Bu nedenle dağıtım şebekeleri enerji dönüşümünün omurgasıdır" dedi.
Elektrikli araçlar, ısı pompaları, veri merkezleri, yapay zekâ uygulamaları, sanayide elektrifikasyon ve yenilenebilir enerji entegrasyonunun şebekeler üzerinde yeni kapasite ve esneklik ihtiyacı oluşturduğunu belirten Erdeniz, finansmana erişim ve öngörülebilir regülasyonun yatırım sürecinde kritik başlıklar arasında olduğunu söyledi.
Tüketiciye çağrı: verimli kullanım ve 24 derece kampanyası
Erdeniz, altyapı yatırımlarının yanı sıra verimli enerji tüketiminin de önemine işaret ederek yaz aylarında soğutma kaynaklı talebin arttığını hatırlattı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı öncülüğünde Elder koordinasyonunda başlatılan "24DereceİleMümkün" kampanyasını anımsatan Erdeniz, klima kullanımında 24 derecenin konfor ile tasarruf arasında güçlü bir denge sunduğunu ve dağıtım şirketleriyle bu mesajın tüketicilere ulaştırılacağını belirtti.
Erdeniz, uzun vadeli ve sürdürülebilir yatırım ortamının dağıtım sektörünün dönüşüm kapasitesini güçlendireceğini vurgulayarak, "Türkiye'nin enerji geleceği artık yalnızca üretimde değil, şebekelerde de yazılıyor" değerlendirmesinde bulundu.
ELDER YÖNETİM KURULU BAŞKANI BARIŞ ERDENİZ
